GRL 500 HV Professional - Non catégorisé BOSCH - Bezpłatna instrukcja obsługi

INSTRUKCJA OBSŁUGI GRL 500 HV Professional BOSCH

• Zaznaczenie środka p. 274
• Podświetlenie wyświetlacza p. 274
• Mocowanie uchwytu łaty mierniczej (zob. rys. G) p. 275
• Kontrola dokładności pomiaru urządzenia p. 275
• Wpływy na dokładność niwelacji p. 275
• Kontrola dokładności niwelacyjnej w pozycji poziomej p. 275
• Kontrola dokładności niwelacyjnej w pozycji pionowej (GRL 500 HV) p. 275
• Kalibracja urządzenia pomiarowego p. 276
• Kalibracja osi X p. 276
• OBJ_BUCH-1960-005.book Page 261 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM262 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Kalibracja osi Y p. 276
• Kalibracja osi Z (GRL 500 HV) p. 277
• Wskazówki dotyczące pracy p. 277
• Ustawianie wskaźnika jednostek p. 277
• Okulary do pracy z laserem (osprzęt) p. 278
• Praca ze statywem (osprzęt) p. 278
• Praca z uchwytem ściennym i regulacja wysokości (osprzęt) p. 278
• Praca z łatą mierniczą (osprzęt) (zob. rys. H) p. 278
• Przykłady zastosowania p. 278
• Kontrola głębokości wykopów pod fundament (zob. rys. I) p. 278
• Usuwanie usterek p. 278
• Usterki z kodami błędu p. 278
• Usterki bez kodu błędu p. 280
• Konserwacja i serwis p. 280
• Konserwacja i czyszczenie p. 280
• Obsługa klienta oraz doradztwo dotyczące użytkowania p. 280
• Polska p. 280
• Transport p. 280
• Usuwanie odpadów Wskazówki bezpieczeństwa Laser rotacyjny Aby móc efektywnie i bezpiecznie praco- wać przy użyciu urządzenia pomiarowego, należy przeczytać wszystkie wskazówki i stosować się do nich. Jeżeli urządzenie po- miarowe nie będzie stosowane zgodnie z ni- niejszymi wskazówkami, działanie wbudowanych zabez- pieczeń urządzenia pomiarowego może zostać zakłócone. Należy koniecznie zadbać o czytelność tabliczek ostrze- gawczych, znajdujących się na urządzeniu pomiarowym. p. 281

URZĄDZENIE POMIAROWE PRZEKAZAĆ JE NOWEMU

UŻYTKOWNIKOWI. Uwaga – użycie innych, niż podane w niniejszej in- strukcji, elementów obsługowych i regulacyjnych, oraz zastosowanie innych metod postępowania, może pro- wadzić do niebezpiecznej ekspozycji na promienio- wanie laserowe. W zakres dostawy urządzenia pomiarowego wchodzi tabliczka ostrzegawcza (na schemacie urządzenia znaj- dującym się na stronie graficznej oznaczona jest ona numerem 8). Jeżeli tabliczka ostrzegawcza nie została napisana w ję- zyku polskim, zaleca się, aby jeszcze przed wprowadze- niem urządzenia do eksploatacji nakleić na nią wchodzą- cą w zakres dostawy etykietę w języku polskim. Nie wolno kierować wiązki laserowej w stronę osób i zwierząt, nie wolno rów- nież spoglądać w wiązkę ani w jej odbi- cie. Można w ten sposób spowodować wy- padek, czyjeś oślepienie lub uszkodzenie wzroku. W razie, gdy promień lasera natrafi na oko, należy na- tychmiast zamknąć oczy i usunąć głowę z zasięgu pada- nia wiązki. Nie wolno dokonywać żadnych zmian ani modyfikacji urządzenia laserowego. Nie należy używać okularów do pracy z laserem jako okularów ochronnych. Okulary do pracy z laserem służą do lepszej identyfikacji plamki lub linii lasera, a nie do o- chrony przed promieniowaniem laserowym. Nie należy stosować okularów do pracy z laserem jako okularów słonecznych, ani używać ich w ruchu drogo- wym. Okulary do pracy z laserem nie zapewniają całkowi- tej ochrony przed promieniowaniem UV i utrudniają roz- różnianie kolorów. Napraw urządzenia pomiarowego powinien dokony- wać jedynie wykwalifikowany personel, przy użyciu oryginalnych części zamiennych. Tylko w ten sposób można zapewnić bezpieczną eksploatację przyrządu. Nie wolno udostępniać laserowego urządzenia pomia- rowego do użytkowania dzieciom. Mogą one nieumyśl- nie oślepić siebie lub inne osoby. Nie należy stosować tego urządzenia pomiarowego w otoczeniu zagrożonym wybuchem, w którym znajdu- ją się łatwopalne ciecze, gazy lub pyły. W urządzeniu po- miarowym może dojść do utworzenia iskier, które mogą spowodować zapłon pyłów lub oparów. Urządzenie pomiarowe należy chronić przed wyso- kimi temperaturami, np. przed stałym nasłonecz- nieniem, przed ogniem, wodą i wilgocią. Istnieje ry- zyko wybuchu. Przy niewłaściwym użyciu możliwe jest wydostanie się elektrolitu z akumulatora. Należy unikać kontaktu z nim, a w przypadku niezamierzonego zetknięcia się z elektrolitem, należy umyć dane miejsce ciała wodą. Jeżeli ciecz dostała się do oczu, należy dodatkowo skonsultować się z lekarzem. Elektrolit może doprowa- dzić do podrażnienia skóry lub spowodować oparzenia. W przypadku uszkodzenia i niewłaściwego użytkowa- nia akumulatora może dojść do wydzielenia się gazów.

OBJ_BUCH-1960-005.book Page 262 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 263 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Wywietrzyć pomieszczenie i w razie dolegliwości skonsultować się z lekarzem. Gazy mogą uszkodzić drogi oddechowe. Akumulator należy ładować wyłącznie za pomocą załą- czonej w dostawie ładowarki. Ładowanie w ładowarce akumulatorów innych, niż dla niej przewidziane, może spo- wodować zagrożenie pożarowe. Nie trzymać urządzenia pomiarowego i lase- rowej tablicy celowniczej w pobliżu rozrusz- ników serca. Magnesy, znajdujące się w urzą- dzeniu pomiarowym i w laserowej tablicy ce- lowniczej wytwarzają pole, które może zakłó- cić działanie rozruszników serca. Przechowywać urządzenie pomiarowe i laserową tabli- cę celowniczą z dala od magnetycznych nośników da- nych oraz urządzeń wrażliwych magnetycznie. Pod wpływem działania magnesów znajdujących się w urządze- niu pomiarowym i w laserowej tablicy celowniczej może dojść do nieodwracalnej utraty danych. Ładowarka akumulatorowa Należy przeczytać wszystkie wskazówki i prze- pisy. Błędy w przestrzeganiu poniższych wskazó- wek mogą spowodować porażenie prądem, pożar i/lub ciężkie obrażenia ciała. Niniejsza ładowarka nie jest prze- widziana do użytkowania przez dzieci lub osoby ograniczone fi- zycznie, emocjonalnie, lub psy- chicznie, a także przez osoby z nie- wystarczającym doświadczeniem i/lub niedostateczną wiedzą. Ni- niejsza ładowarka może być użyt- kowana przez dzieci powyżej lat 8, przez osoby ograniczone fizycznie, emocjonalnie, lub psychicznie, a także przez osoby z niewystarcza- jącym doświadczeniem i/lub niedo- stateczną wiedzą tylko w przypad- ku, gdy dzieci lub osoby te znajdują się pod nadzorem osoby odpowie- dzialnej za ich bezpieczeństwo lub gdy zostały one poinstruowane, jak w bezpieczny sposób posługiwać się niniejszą ładowarką i jakie ewentualne niebezpieczeństwa związane są z jej użytkowaniem. W przeciwnym wypadku istnieje nie- bezpieczeństwo niewłaściwego za- stosowania, a także możliwość do- znania urazów. Podczas użytkowania, czyszczenia lub konserwacji, dzieci powinny znajdować się pod nadzorem. Tylko w ten sposób można zagwarantować, że nie będą się one bawiły ładowarką. Chronić ładowarkę przed deszczem i wilgocią. Przedostanie się wody do ładowarki zwiększa ryzyko porażenia prądem. Narzędzie pomiarowe wolno ładować tylko przy użyciu ładowarki załączonej w zestawie. Ładowarkę należy utrzymywać w czystości. Zabrudze- nie może stać się przyczyną porażenia elektrycznego. Przed użyciem każdorazowo sprawdzić stan ładowarki, przewodu i wtyku. Nie używać ładowarki w przypadku stwierdzenia uszkodzeń. Nie otwierać samodzielnie ładowarki. Naprawa powinna zostać przeprowadzona wyłącznie przez wykwalifikowany personel serwisu przy użyciu oryginalnych części zamiennych. Uszkodzo- ne ładowarki, przewody i wtyki zwiększają ryzyko poraże- nia elektrycznego. Nie korzystać z ładowarki umieszczonej na łatwopal- nym podłożu (np. papier, tekstylia itp.) ani w sąsiedz- twie łatwopalnych substancji. Ze względu na wzrost tem- peratury ładowarki podczas procesu ładowania istnieje niebezpieczeństwo pożaru. Uszkodzenie akumulatora lub zastosowanie go w spo- sób niezgodny z przeznaczeniem może doprowadzić do wystąpienia niebezpiecznych oparów. Należy zadbać o dopływ świeżego powietrza, a w przypadku wystąpie- nia dolegliwości skontaktować się z lekarzem. Opary mogą podrażnić drogi oddechowe. Odbiornik laserowy/pilot zdalnego sterowania Należy przeczytać i zastosować wszystkie instrukcje i wskazówki. PROSIMY ZACHO-

WAĆ I STARANNIE PRZECHOWYWAĆ NINIEJ-

SZE WSKAZÓWKI. Napraw urządzenia pomiarowego powinien dokony- wać jedynie wykwalifikowany personel, przy użyciu oryginalnych części zamiennych. Tylko w ten sposób można zapewnić bezpieczną eksploatację przyrządu. Nie należy stosować tego urządzenia pomiarowego w otoczeniu zagrożonym wybuchem, w którym znajdują się łatwopalne ciecze, gazy lub pyły. W urządzeniu po- miarowym może dojść do utworzenia iskier, które mogą spowodować zapłon pyłów lub oparów. Urządzenie pomiarowe należy chronić przed wyso- kimi temperaturami, np. przed stałym nasłonecz- nieniem, przed ogniem, wodą i wilgocią. Istnieje ry- zyko wybuchu. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 263 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM264 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Przy niewłaściwym użyciu możliwe jest wydostanie się elektrolitu z akumulatora. Należy unikać kontaktu z nim, a w przypadku niezamierzonego zetknięcia się z elektrolitem, należy umyć dane miejsce ciała wodą. Jeżeli ciecz dostała się do oczu, należy dodatkowo skonsultować się z lekarzem. Elektrolit może doprowa- dzić do podrażnienia skóry lub spowodować oparzenia. W przypadku uszkodzenia i niewłaściwego użytkowa- nia akumulatora może dojść do wydzielenia się gazów. Wywietrzyć pomieszczenie i w razie dolegliwości skonsultować się z lekarzem. Gazy mogą uszkodzić drogi oddechowe. Akumulator należy ładować wyłącznie za pomocą załą- czonej w dostawie ładowarki. Ładowanie w ładowarce akumulatorów innych, niż dla niej przewidziane, może spo- wodować zagrożenie pożarowe. Opis urządzenia i jego zastosowania Użycie zgodne z przeznaczeniem Laser rotacyjny GRL 500 H Urządzenie pomiarowe przeznaczone jest do wyznaczenia i kontrolowanie poziomów. Urządzenie pomiarowe przeznaczone zostało do pracy na wolnym powietrzu, można je jednak również stosować w po- mieszczeniach zamkniętych. Laser rotacyjny GRL 500 HV Urządzenie pomiarowe przeznaczone jest do wyznaczenia i sprawdzenia punktów wysokości, do dokładnej niwelacji po- wierzchni, do wyznaczania linii pionu lub linii odniesień i przenoszenia punktów prostopadłych. Urządzenie pomiarowe przeznaczone zostało do pracy na wolnym powietrzu, można je jednak również stosować w po- mieszczeniach zamkniętych. Odbiornik lasera LR 50 Odbiornik laserowy przeznaczony jest do szybkiego lokalizo- wania obracających się promieni lasera, a także do zdalnego sterowania lasera rotacyjnego. Odbiornik laserowy dostosowany jest do pracy wewnątrz po- mieszczeń i na zewnątrz. Wskazówka: LR 50 służy zarówno jako odbiornik laserowy, jak i jako pilot zdalnego sterowania. Aby zwiększyć czytelność opisów i wskazówek, urządzenie LR 50 nazywane będzie w poniższym tekście skrótowo »odbiornikiem laserowym«. Przedstawione graficznie komponenty Numeracja zilustrowanych komponentów odnosi się do przedstawionych na stronach graficznych szkiców lasera ro- tacyjnego, ładowarki i odbiornika lasera. Laser rotacyjny 1 Wiązka pionowa (GRL 500 HV) 2 Wyjście promieni laserowych 3 Osłona pryzmatu (aluminium, szkło) 4 Alarm przeciwkradzieżowy LED 5 Styki ładowania dla odbiornika laserowego 6 Stacja dokująca do ładowania i przechowywania odbiornika laserowego 7 Wiązka laserowa 8 Tabliczka ostrzegawcza lasera 9 Numer seryjny lasera rotacyjnego 10 Przyłącze statywu 5/8" (pion) (GRL 500 HV) 11 Pokrywka gniazda ładowania 12 Przyłącze statywu 5/8" (poziom) 13 Przycisk kasacji (reset) 14 Gniazdo ładowarki Odbiornik lasera 15 Wyświetlacz 16 Zaznaczenie środka 17 Wyłącznik urządzenia 18 Przycisk nachylenia - góra 19 Przycisk trybu Centre-Line 20 Przycisk nachylenia - dół 21 Przycisk trybu uśpienia 22 Przycisk alarmu przeciwkradzieżowego 23 Przycisk regulacji dokładności pomiarowej 24 Przycisk sygnalizatora dźwiękowego/natężenia 25 Przycisk kalibracji 26 Pole odbiorcze promienia laserowego 27 Numer seryjny odbiornika 28 Styki ładowania Elementy wyświetlacza odbiornika laserowego 29 Wskaźnik stopnia naładowania akumulatora lasera rota- cyjnego 30 Wskaźnik stopnia naładowania akumulatora odbiornika laserowego 31 Tekstowy wskaźnik nachylenia/błąd 32 Tekstowy wskaźnik relatywnej wysokości/interwał kalibracji 33 Wskaźnik łączności radiowej 34 Wskaźnik alarmu termicznego 35 Wskaźnik interwału kalibracji 36 Wskaźnik alarmu przeciwkradzieżowego 37 Wskaźnik sygnalizujący brak niwelacji 38 Wskaźnik zabezpieczenia przed wstrząsami 39 Wskaźnik kierunku »Wiązka lasera ponad linią środkową« 40 Wskaźnik kierunku »Wiązka lasera poniżej linii środkowej« 41 Wskaźnik trybu nachylenia

Wskaźnik trybu Centre-Line 43 Wskaźnik linii środkowej 44 Wskaźnik trybu uśpienia 45 Wskaźnik sygnalizatora dźwiękowego/natężenia 46 Wskaźnik dokładności pomiarowej »dokładna« 47 Wskaźnik dokładności pomiarowej »średnia« 48 Wskaźnik dokładności pomiarowej »zgrubna« OBJ_BUCH-1960-005.book Page 264 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 265 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Ładowarka 49 Ładowarka 50 Wtyk ładowarki 51 Wtyczka 52 Wtyczka sieciowa Osprzęt/części zamienne 53 Uchwyt łaty mierniczej 54 Śruba ustalająca łaty mierniczej 55 Łata miernicza lasera budowlanego* 56 Śruba mocująca łaty mierniczej 57 Poziomica łaty mierniczej 58 Kieszeń na odbiornik laserowy 59 Uchwyt ścienny z regulacją wysokości* 60 Śruba mocująca uchwytu ściennego* 61 Śruba na przymiarze* 62 Śruba 5/8" na uchwycie ściennym* 63 Statyw* 64 Okulary do pracy z laserem* 65 Walizka *Przedstawiony na rysunkach lub opisany w instrukcji użytkowa- nia osprzęt nie wchodzi w skład wyposażenia standardowego. Kompletny asortyment wyposażenia dodatkowego można znaleźć w naszym katalogu osprzętu. Dane techniczne Laser rotacyjny GRL 500 H GRL 500 HV Numer katalogowy 3 601 K61 A.. 3 601 K61 B.. Zakres roboczy (promień) – bez odbiornika laserowego ok.

– z odbiornikiem laserowym ok. 10 m 250 m 10 m 250 m Dokładność niwelacji

±0,1mm/m ±0,1mm/m Zakres samoniwelacji typowy ±8,5 % (±5°) ±8,5 % (±5°) Czas niwelacji typowy 15 s 15 s Prędkość obrotowa 600 min

Jednoosiowy tryb pracy przy nachyleniu (można ustawić za pomocą klawiatury i wskazania na wyświetlaczu) Dokładność

±8,5 % ±0,1 % ±8,5 % ±0,1 % Alarmowy system ochrony przed kradzieżą

Wskaźnik interwału kalibracji

Temperatura pracy –10...+50 °C –10...+50 °C Temperatura przechowywania –20...+70 °C –20...+70 °C Relatywna wilgotność powietrza maks. 90 % 90 % maks. wysokość detekcji ponad wysokością referencyjną 2000 m 2000 m Klasa lasera

Typ lasera 635 nm, <1 mW 635 nm, <1 mW Rozbieżność linii lasera 0,4 mrad (kąt pełny) 0,4 mrad (kąt pełny) Ø wiązki lasera przy wyjściu ok.

4mm 4mm Zakres częstotliwości pracy 863–870 MHz 863–870 MHz Maks. moc nadawania 20 mW 20 mW Przyłącze statywu –pion –poziom 5/8"

5/8" 5/8" Ciężar odpowiednio do EPTA-Procedure 01:2014 2,3 kg 2,3 kg Wymiary (długość x szerokość x wysokość) 234 x 217 x 194 mm 234 x 217 x 194 mm Stopień ochrony IP 56 (całkowita ochrona przed wnikaniem pyłu i przed strumieniami wody) IP 56 (całkowita ochrona przed wnikaniem pyłu i przed strumieniami wody) 1) Przy niekorzystnych warunkach otoczenia (na przykład przy silnym nasłonecznieniu) zasięg pracy lasera (promień) może ulec zmniejszeniu.

Do jednoznacznej identyfikacji lasera rotacyjnego służy numer serii 9, znajdujący się na tabliczce znamionowej. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 265 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM266 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Akumulator litowo-jonowy litowo-jonowy Napięcie znamionowe 7,4 V 7,4 V Pojemność 3 Ah 3 Ah Liczba ogniw akumulatora

Czas pracy ok. 25 h 25 h Laser rotacyjny GRL 500 H GRL 500 HV 1) Przy niekorzystnych warunkach otoczenia (na przykład przy silnym nasłonecznieniu) zasięg pracy lasera (promień) może ulec zmniejszeniu.

Do jednoznacznej identyfikacji lasera rotacyjnego służy numer serii 9, znajdujący się na tabliczce znamionowej. Odbiornik laserowy/ pilot zdalnego sterowania LR 50 Numer katalogowy 3 601 K69 A.. Długość fali światła 625–645 nm Zasięg (promień)

– Odbiornik lasera z laserem rotacyjnym –Pilot 250 m 150 m Kąt odbioru 70° (±35°) Dokładność pomiaru

– Ustawienie »dokładne« – Ustawienie »średnie« – Ustawienie »zgrubne« ±1mm ±2mm ±3mm ±5mm ±7mm ±10mm Wielkość wyświetlacza 62 x 31 mm Powierzchnia detekcji 100 x 18 mm Temperatura pracy –10 °C ... +50 °C Temperatura przechowywania –20 °C ... +70 °C Relatywna wilgotność powietrza maks. 90 % maks. wysokość detekcji ponad wysokością referencyjną 2000 m Zakres częstotliwości pracy 863–870 MHz Maks. moc nadawania 20 mW Ustawienia dla trybu uśpienia – Przyciski nie były wciskane przez okres czasu przekraczający 30 min – Wiązka lasera nie była odbierana przez okres czasu dłuższy niż 30 min

1) Przy niekorzystnych warunkach otoczenia (na przykład przy silnym

nasłonecznieniu) zasięg pracy lasera (promień) może ulec zmniejsze- niu.

2) w zależności od odstępu między odbiornikiem laserowym a laserem

3) przy odległości wynoszącej 30 m

4) przy wyłączonym podświetleniu wyświetlacza

Do jednoznacznej identyfikacji nabytego odbiornika laserowego/pilota służy numer katalogowy 27 znajdujący się na tabliczce znamionowej. Alarmowy system ochrony przed kradzieżą 0–150m Wskaźnik interwału kalibracji

Ciężar odpowiednio do EPTA-Procedure 01:2014 0,3 kg Wymiary (długość x szerokość x wysokość) 152 x 77 x 32 mm Stopień ochrony IP 56 (całkowita ochrona przed wni- kaniem pyłu i przed strumieniami wody) Akumulator litowo-jonowy Napięcie znamionowe 7,4 V Pojemność 1 Ah Liczba ogniw akumulatora

Ładowarka Numer katalogowy 2 610 A16 4.. Czas ładowania ok. 3 h Napięcie ładowania akumulatorów 12 V Prąd ładowania 5A (amper) Klasa ochrony /II Odbiornik laserowy/ pilot zdalnego sterowania LR 50

1) Przy niekorzystnych warunkach otoczenia (na przykład przy silnym

nasłonecznieniu) zasięg pracy lasera (promień) może ulec zmniejsze- niu.

2) w zależności od odstępu między odbiornikiem laserowym a laserem

3) przy odległości wynoszącej 30 m

4) przy wyłączonym podświetleniu wyświetlacza

Do jednoznacznej identyfikacji nabytego odbiornika laserowego/pilota służy numer katalogowy 27 znajdujący się na tabliczce znamionowej. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 266 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 267 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Montaż Ładowanie akumulatorów urządzenia pomiaro- wego i odbiornika laserowego (zob. rys. A –B) Nie wolno stosować innej ładowarki. Ładowarka, wcho- dząca w zakres dostawy, dopasowana jest do wbudowane- go w nabytym urządzeniu pomiarowym akumulatora lito- wo-jonowego. Należy zwrócić uwagę na napięcie sieciowe! Napięcie źródła prądu musi zgadzać się z danymi na tabliczce zna- mionowej ładowarki. Urządzenie pomiarowe i odbiornik lase- rowy wolno ładować wyłącznie w su- chych zamkniętych pomieszczeniach. Przewodu ładowania nie wolno użytkować na wolnym powietrzu ani w wilgotnych otoczeniu. Wskazówka: W momencie dostawy akumulatory urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego naładowane są częś- ciowo. Aby zagwarantować wykorzystanie najwyższej wydaj- ności akumulatorów, należy je przed pierwszym użyciem cał- kowicie naładować. Akumulator litowo-jonowy można doładować w dowolnej chwili, nie powodując tym skrócenia jego żywotności. Prze- rwanie procesu ładowania nie niesie za sobą ryzyka uszkodze- nia ogniw akumulatora. Wskaźnik stopnia naładowania akumulatora Aby wyświetlić stan naładowania akumulatorów urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego, urządzenie pomiaro- we należy uprzednio włączyć (zob. »Uruchomienie«, str. 268). Jeżeli urządzenie pomiarowe jest wyłączone, a odbiornik la- serowy w umieszczony jest stacji dokowania: 6, stan nałado- wania akumulatora można odczytać w następujący sposób: Po upływie 5 sekund podświetlenie wyświetlacza wyłącza się automatycznie. Ładowanie akumulatora – Zabrudzone styki ładowania należy czyścić za pomocą su- chej szmatki. – Umieścić wtyk przyłączeniowy 51 w przeznaczonym do te- go celu gniazdku w ładowarce 49. Narzędzie pomiarowe można ładować niezależnie od odbior- nika laserowego; ładowanie odbiornika laserowego może od- bywać się tylko wraz z ładowaniem narzędzia pomiarowego. Urządzenie pomiarowe (zob. rys. A): –Otworzyć pokrywę 11 gniazda ładowania 14. – Włożyć wtyczkę sieciową 52 do gniazdka sieciowego, a wtyk ładowania 50 do gniazda ładowania 14. Odbiornik lasera (zob. rys. B): – Wsunąć odbiornik laserowy do stacji dokowania 6. –Otworzyć pokrywę 11 gniazda ładowania 14. – Włożyć wtyczkę sieciową 52 do gniazdka sieciowego, a wtyk ładowania 50 do gniazda ładowania 14. Po zakończeniu ładowania urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy wyłączają się samoczynnie. W przypadku dłuższych przerw w użytkowaniu należy odłą- czyć ładowarkę od sieci. Chronić ładowarkę przed wilgocią! Wskazówki dotyczące optymalnego obchodzenia się z akumulatorem Urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy wolno przecho- wywać wyłącznie w dopuszczalnym zakresie temperatur, zob. »Dane techniczne«. Urządzeń tych nie należy na przykład po- zostawiać latem w samochodzie. Zdecydowanie krótszy czas prac po ładowaniu wskazuje na zużycie akumulatora i konieczność wymiany na nowy. Przestrzegać wskazówek dotyczących usuwania odpadów. Praca urządzenia Włączenie Zarówno urządzenie pomiarowe, jak i odbiornik lasero- wy należy chronić przed wilgocią i bezpośrednim nasło- necznieniem. Równo urządzenie pomiarowe, jak i odbiornik laserowy należy chronić przed ekstremalnie wysokimi lub niski- mi temperaturami, a także przed wahaniami tempera- tury. Nie należy na przykład pozostawiać tych urządzeń na dłuższy okres czasu w samochodzie. W sytuacjach, w któ- Wskazania wyświetlacza Znaczenie Pojemność Pozostały czas pomiaru, ok.

Akumulator jest całkowicie naładowany. 60–100% 15–25h

Akumulator jest częściowo rozładowany. 40–60% 10–15h

Akumulator jest częściowo rozładowany. 20–40% 5–10h

Akumulator jest częściowo rozładowany. 10–20 % 2,5–5 h

Akumulator na- leży nałado- wać. 0–10% 0–2,5h

– Wciskać przycisk trybu uśpienia 21 aż do usły- szenia sygnału dźwiękowego. Wskaźniki stanu naładowania akumulatorów 29 i 30 zostaną wyświetlone. Wskazania wyświetlacza Znaczenie

Akumulatory są ładowane. Podczas trwającego procesu ładowania segmenty wskaźnika migają po kolei.

OBJ_BUCH-1960-005.book Page 267 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM268 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools rych urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy poddane były większym wahaniom temperatury, należy przed przy- stąpieniem do ich użytkowania odczekać, aż powrócą one do normalnej temperatury. Ekstremalnie wysokie lub ni- skie temperatury, a także silne wahania temperatury mogą mieć negatywny wpływ na precyzję pomiarów lub odbioru. Należy unikać silnych uderzeń i nie dopuszczać do upadku urządzenia pomiarowego. Wprzypadku silnego oddziaływania zewnętrznego na urządzenie pomiarowe, należy przed dalszą pracą przeprowadzić kontrolę dokład- ności (zob. »Kontrola dokładności pomiaru urządzenia«, str. 275). Ustawienie urządzenia pomiarowego – Urządzenie pomiarowe należy ustawić na stabilnym podło- żu w poziomej lub pionowej pozycji, zamontować na staty- wie lub w uchwycie ściennym 59 z przymiarem. Ze względu swoją na swoją wysoką precyzję niwelowania, urządzenie pomiarowe jest bardzo wrażliwe na wstrząsy i zmiany pozycji. Dlatego, by uniknąć przerw w eksploatacji, spowodowanych koniecznością powtórnego niwelowania, należy ustawiać je w stabilnej pozycji. Obsługa urządzenia pomiarowego (zob. rys. C) Urządzenie pomiarowe obsługiwane jest za pomocą przyci- sków umieszczonych na odbiorniku laserowym. Obsługi moż- na dokonywać bądź bezpośrednio na urządzeniu pomiaro- wym (odbiornik laserowy umieszczony jest w stacji dokowa- nia 6), bądź poprzez łączność radiową (odbiornik laserowy przejmuje funkcję pilot). Tryby pracy System składający się z urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego posiada trzy tryby pracy: – W użyciu Wszystkie funkcje urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego są aktywne. Zob. »Uruchomienie«, str. 268. – Tryb uśpienia Większość funkcji urządzenia pomiarowego jest wyłączo- na na maks. 2 h, w celu zaoszczędzenia energii. Alarmowy system ochrony przed kradzieżą i system anty- wstrząsowy są nadal aktywne. Wszystkie ustawienia (sygnał dźwiękowy/głośność, do- kładność pomiarowa, nachylenie itp.) są zapamiętywane. Zob. »Tryb uśpienia«, str. 269. – Wyłączony Wszystkie funkcje urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego są dezaktywowane. Zob. »Wyłączenie«, str. 268, i »Automatyczne wyłącza- nie«, str. 269. Włączanie/wyłączanie Nie wolno kierować wiązki laserowej w stronę osób i zwierząt, jak również spoglądać w wiązkę (nawet przy zachowaniu większej odległości). Nie wolno zostawiać włączonego urządzenia pomiaro- wego bez nadzoru, a po zakończeniu użytkowania nale- ży je wyłączać. Wiązka lasera może spowodować oślepie- nie osób postronnych. Wskazówka: Przed przystąpieniem do użytkowania urządze- nia pomiarowego, należy przeprowadzić kontrolę dokładno- ści (zob. »Kontrola dokładności pomiaru urządzenia«, str. 275). Włączenie Wskazówka: W momencie dostawy urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy są "sparowane" (tzn. odbiornik laserowy może przejmować funkcje pilota). Aby zaoszczędzić energię elektryczną, urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy należy włączać tylko wtedy, gdy są one używane. Uruchomienie Wynik – Wszystkie wskaźniki na wyświetlaczu zaświecają się na krótki okres czasu. – Uruchamia się system automatycznej niwelacji (zob. »Funkcja automatycznej niwelacji (poziomowania)«, str. 271). – 30 sekund po zakończeniu automatycznej niwelacji uru- chamia się system antywstrząsowy (zob. »System anty- wstrząsowy (ADS)«, str. 272). Następnie urządzenie pomiarowe emituje wiązkę lasera 7 (GRL 500 H), względnie wiązkę lasera 7 i wiązkę prostopadłą 1 (GRL 500 HV). Wyłączenie Wynik – Funkcja obrotu jest zatrzymywana, a wiązka lasera wyłą- cza się. – Wszystkie wskaźniki na wyświetlaczu i podświetlenie wy- świetlacza są wyłączane. Wskazówka: Jeżeli odbiornik laserowy i laser rotacyjny są wyłączone, ponowne ich włączenie jest możliwe dopiero po wsunięciu odbiornika laserowego do stacji dokowania 6. Tryb pracy w pozio- mie (GRL 500 H/ GRL 500 HV) Tryb pracy w pionie (GRL 500 HV) –Aby włączyć urządzenie pomiarowe, należy wsu- nąć odbiornik laserowy do stacji dokowania 6, a następnie wcisnąć włącznik/wyłącznik 17. lub – Wsunąć odbiornik laserowy do stacji dokowania 6, a następnie ponownie wyjąć go ze stacji. Po tym manewrze, aby włączyć urządzenie pomia- rowe należy przed opływem 30 min. wcisnąć włącznik/wyłącznik 17. – Wciskać włącznik/wyłącznik 17 przez ok. 2 sek. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 268 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 269 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Tryb uśpienia Za pomocą odbiornika laserowego urządzenie pomiarowe można przełączyć na tryb uśpienia, trwający maks. 2 godziny. Tryb uśpienia włącza się automatycznie, gdy wiązka lasera przez okres czasu dłuższy niż 30 min. nie trafia na powierzch- nię odbiorczą odbiornika lasera 26 lub gdy przyciski odbiorni- ka nie są uruchamiane dłużej niż 30 min. Wskazówka: Jeżeli odbiornik laserowy i laser rotacyjny znaj- dują się w trybie uśpienia dłużej niż dwie godziny, oba te urzą- dzenia są wyłączane automatycznie. Aby je włączyć, odbior- nik laserowy należy ponownie włożyć do stacji dokowania 6. Ustawienia standardowe w momencie dostawy [Tryb uśpienia jest wyłączony]. Automatyczne wyłączanie Urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy wyłączają się w określonych sytuacjach automatycznie (zob. »Wyłącze- nie«, str. 268): – Narzędzie pomiarowe znajduje się przez okres czasu dłuż- szy niż 2,5 godziny poza zakresem samoniwelacji i wynika- jący z tego faktu komunikat błędu nie będzie usunięty (zob. »Usuwanie usterek«, str. 278). – Przy włączonym trybie uśpienia urządzenie pomiarowe nie zostało uruchomione przed upływem 2 godzin. – System antywstrząsowy zareagował ponad 2,5 godziny wcześniej. – Urządzenie pomiarowe znajduje się poza dozwolonym za- kresem temperatury roboczej. Przed automatycznym wyłączeniem urządzenia po- miarowego i odbiornika laserowego oprócz sygnału dźwiękowego uruchamia się migający wskaźnik alarmu termicznego 34 na ok. 5 sek. Po automatycznym wyłączeniu: – Należy odczekać, aż urządzenie pomiarowe i odbiornik la- serowy ponownie znajdą się w dopuszczalnym zakresie temperatury roboczej. – Urządzenie pomiarowe należy w razie potrzeby ustawić na nowo i ponownie włączyć. Bateria RTC (Real Time Clock) Alarmowy system ochrony przed kradzieżą System złożony z urządzenia pomiarowego i odbiornika lase- rowego posiada dwa mechanizmy zabezpieczające przed kra- dzieżą: – Urządzenie pomiarowe może być obsługiwane wyłącznie przez odbiornik laserowy; na urządzeniu pomiarowym nie ma panela sterowania. – Jeżeli urządzenie pomiarowe zostanie usunięte z punktu referencyjnego, fakt ten sygnalizowany jest zarówno aku- stycznie, jak i wizualnie na urządzeniu pomiarowym oraz na odbiorniku laserowym. – Aby uruchomić tryb uśpienia należy wcisnąć przycisk trybu uśpienia 21. W tym trybie na odbiorniku laserowym świeci się wskaźnik trybu uśpienia 44. Jeżeli system ochrony przed kradzieżą jest uruchomiony, świeci się także wskaźnik systemu alarmowego 36. Jeżeli system ochrony przed kradzieżą jest aktyw- ny, na urządzeniu pomiarowym miga dioda LED sy- stemu alarmowego 4. Wszystkie inne wskaźniki, jak również wiązka lase- rowa są wyłączone. Aktywny pozostaje tylko sy- stem antywstrząsowy. – Aby zakończyć tryb uśpienia należy ponownie wcisnąć przycisk trybu uśpienia 21. – Aby włączyć tryb uśpienia, należy przy włączonym narzędziu pomiarowym równocześnie wcisnąć włącznik/wy- łącznik 17 oraz przycisk trybu uśpienia 21 i przytrzymać oba przyciski przez ok. 2sek. Na wyświetlaczu ukaże się na ok 3 sek. - nowy status [Włączona funkcja trybu uśpienia = SLP On] i wskazanie trybu uśpienia 44 . To ustawienie nie zostanie zapamiętane po wyłączeniu narzędzia pomiarowego. W momencie uruchomieniu narzędzia po- miarowego tryb uśpienia jest zawsze wyłą- czony. – Aby wyłączyć tryb uśpienia, należy przy włączonym narzędziu pomiarowym równocześnie wcisnąć włącznik/wy- łącznik 17 oraz przycisk trybu uśpienia 21 i przytrzymać oba przyciski przez ok. 2sek. Na wyświetlaczu ukaże się na ok 3 sek. - nowy status [Wyłączona funkcja trybu uśpienia = SLP OFF] i wskazanie trybu uśpienia 44. Miganie wskaźnika interwału kalibracji 35 przez ok. 10 sek. po włączeniu urządzenia oznacza niski po- ziom naładowania baterii RTC i wbudowanego aku- mulatora. Interwał kalibracji nie może być wówczas kontrolowany. – Skontaktować się z autoryzowanym punktem serwisowym firmy Bosch. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 269 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM270 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Aktywacja alarmowego systemu ochrony przed kradzieżą Ustawienia standardowe w momencie dostawy [Alarmowy system ochrony przed kradzieżą nie jest aktywny]. Ustawienia alarmu przeciwkradzieżowego są zapamiętywane podczas wyłączania urządzenia. Aby wyłączyć alarm. należy przy włączonym urządzeniu wcis- nąć przycisk alarmu przeciwkradzieżowego 22. Zastosowania alarmowego systemu ochrony przed kra- dzieżą Jeżeli alarmowy system ochrony przed kradzieżą jest aktyw- ny, a urządzenie pomiarowe zostanie zabrane na czas dłuższy niż 5 sekund ze swojego dotychczasowego miejsca, system alarmowy uruchamia się: – Urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy nie wysyłają sygnału dźwiękowego. Określony wg skali A poziom ciśnienia akustycznego syg- nału dźwiękowego może wynosić do 110 dB(A) i nie da się go regulować potencjometrem normalnego sygnału dźwię- kowego. Odbiornik laserowy należy trzymać z dala od narządów słuchu! Jego głośny dźwięk może uszkodzić słuch. – Wszystkie funkcje są w tym czasie zablokowane. Wskaźniki kontroli kalibracji (ostrzeżenie o błę- dzie kalibracji) Jeżeli istnieje konieczność kontroli kalibracji urządzenia po- miarowego, zostanie to zasygnalizowane po jego włączeniu poprzez ukazanie się na wyświetlaczu odbiornika laserowego różnych wskaźników w kombinacji ze wskaźnikiem »CAL«. Wskazówka: Po pierwszym użytkowaniu narzędzia pomiaro- wego wszystkie czujniki nadzoru kalibracji (interwał kalibra- cji, temperatura składowania, wstrząsy narzędzia pomiaro- wego) są aktywne. Po krótkim okresie świecenia wskaźniki kontroli kalibracji wy- gasają i ukazują się dopiero przy ponownym włączeniu urzą- dzenia. Wygaszanie wskaźników ostrzeżenia o błędzie kalibracji Istnieje możliwość wygaszenia wskaźników aż do momentu ponownego wystąpienia sytuacji, w której ukazało się ostrze- żenie o błędzie kalibracji. – Przy włączonym urządzeniu pomiarowym wcis- nąć przycisk alarmu przeciwkradzieżowego 22. System alarmu przeciwkradzieżowego jest ak- tywny. Wskaźnik alarmu przeciwkradzieżowego 36 oraz dioda LED alarmu przeciwkradzieżowego 4 świe- cą się. Zastosowanie Mechanizm zabezpieczający Urządzenie pomiarowe jest włączone. lub Urządzenie pomiarowe znajduje się w trybie uśpienia. System alarmowy jest włączony Wskaźnik alarmu prze- ciwkradzieżowego 36 świeci się światłem ciągłym Dioda LED systemu alar- mowego 4 na urządzeniu pomiarowym miga w wolnym tempie Urządzenie pomiarowe jest wyłączone. Odbiornik laserowy jest wyłączony i nie znajdu- je się w stacji dokowa- nia 6. System alarmowy jest wyłączony Wskaźnik alarmu przeciwkradzieżo- wego 36 nie jest wyświetlany Dioda LED systemu alarmowego 4 na urządzeniu pomiarowym nie świeci się – Dioda LED systemu alarmowego 4 a urządzeniu pomiarowym miga w szybkim tempie. – Wskaźnik alarmu przeciwkradzieżowego 36 na odbiorniku laserowym miga. –Aby wyłączyć uruchomiony alarm, należy wcis- nąć przycisk alarmu przeciwkradzieżowego 22. Sygnał dźwiękowy wyłącza się. Wszystkie funkcje sterownicze ulegają odbloko- waniu. Przy włączaniu urządzenia wszystkie ustawienia są resetowane i urządzenie powraca do ustawień standardowych (zob. »Uruchomienie«, str. 268). System alarmu przeciwkradzieżowego jest po- nownie aktywny. Wskazania wyświetlacza Ostrzeżenie o błędzie kalibracji Przyczyna świeci się Wskaźnik interwału kalibracji 35 świeci się Okres interwału kalibracji (co 12 miesięcy) minął. świeci się Wskaźnik alarmu ter- micznego 34 świeci się Urządzenie pomiarowe prze- chowywano poza dozwolonym zakresem temperatury robo- czej. świeci się Wskaźnik alarmu przeciwwstrząso- wego 38 świeci się Urządzenie pomiarowe uległo silnym wstrząsom (na przykład uderzenie o ziemię podczas upadku). – Gdy ukaże się ostrzeżenie o błędzie kalibracji, wciskać przycisk kalibracji 25 przez ok. 2 sek. Wskaźniki kontroli kalibracji wyświecą się dopie- ro w momencie ponownego wystąpienia sytua- cji, w której ukazało się uprzednie ostrzeżenie o błędzie. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 270 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 271 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Zalecany sposób postępowania po wyświetleniu się wskaźnika kontroli kalibracji Rodzaje pracy Przebieg osi X i osi Y Przebieg osi X i Y zaznaczony jest na obudowie nad głowicą ro- tacyjną. Tryb rotacyjny Urządzenie pomiarowe pracuje ze stałą prędkością rotacyjną (600 min

), która dostosowana jest do pracy z odbiornikiem laserowym. Tryby pomiarowe - przegląd – Funkcja automatycznej niwelacji (poziomowania) po włączeniu/podczas pracy – Jednoosiowy tryb nachylenia –Tryb Centre-Line – System antywstrząsowy (ADS) – Praca liniowa (Line Control) w trybie pracy w pionie (GRL 500 HV) Funkcja automatycznej niwelacji (poziomowania) Automatyczna niwelacja po włączeniu Po włączeniu urządzenia pomiarowego sprawdza ono swoją po- zycję w poziome i w sposób automatyczny wyrównuje nierów- ności zakresu samopoziomowania, wynoszące ok. 8,5 % (5°). GRL 500 HV: Urządzenie pomiarowe rozpoznaje po włącze- niu, czy znajduje się w pozycji poziomej, czy pionowej. Zmie- nić pozycję urządzenia z pionowej na poziomą lub odwrotnie można bez uprzedniego wyłączania. Automatyczna niwelacja podczas pracy Jeżeli przemieszczenie narzędzia pomiarowego spowoduje, iż znajdzie się ono poza zakresem samoniwelacji o ok. 8,5 % (5°), narzędzia nie da się wypoziomować; wyświetlony zosta- nie komunikat błędu (zob. »Usuwanie usterek«, str. 278). Wypoziomowane urządzenie pomiarowe kontroluje stale po- łożenie w poziomie. W przypadku zmiany położenia dokonuje automatycznej niwelacji dodatkowej. W celu uniknięcia błę- dów w pomiarze ruch rotacyjny wiązki lasera jest wstrzymy- wany na czas procesu niwelacji. Jednoosiowy tryb nachylenia Przy poziomym położeniu urządzenia pomiarowego w trybie nachylenia jednoosiowego, oś X jest automatycznie poziomo- wana. Płaszczyznę rotacyjną można obrócić dookoła osi X w zakre- sie ±8,5 %. Wskazówka: Chcąc dokonać nastaw nachylenia bezpośred- nio po włączeniu narzędzia, należy przeczekać automatyczną niwelację (zob. »Automatyczna niwelacja po włączeniu«, str. 271). Dzięki temu można uniknąć uzyskania błędnych wyników pomiaru. Ustawienia nachylenia Ustawienie nachylenia jest możliwe w zakresie wynoszącym ±8,5%. Jeżeli zakres nachylenia, wynoszący ±8,5 %, został przekro- czony, wskaźnik trybu nachylenia 41 gaśnie; wyświetlony zo- stanie komunikat błędu (zob. »Usuwanie usterek«, str. 278). Czynność zob. str. 1 Skontrolować dokładność niwelacji 275 2a Odchylenie przy 30 m mieści się w maksy- malnie dopuszczalnych granicach, wyno- szących ±3,0 mm: Wyłączyć wskaźniki ostrzeżenia o błędzie kalibracji 270 2b Odchylenie przy 30 m przekracza maksy- malnie dopuszczalne granice, wynoszące ±3,0 mm: Dokonać kalibracji urządzenia pomiarowego 276 3b Skontrolować dokładność niwelacji 275 4b Po zakończonej kalibracji odchylenie przy 30 m mieści się w maksymalnie dopusz- czalnych granicach, wynoszących ±3,0 mm: Urządzenie można stosować bez utraty do- kładności. Po zakończonej kalibracji odchylenie przy 30 m ciągle jeszcze przekracza maksymal- nie dopuszczalne granice, wynoszące ±3,0 mm: Oddać urządzenie pomiarowe do punktu serwisowego firmy Bosch Podczas niwelacji wskaźnik błędu niwe- lacji 37 miga.

– Wcisnąć i przytrzymać w tej pozycji przycisk nachylenia 18 lub 20 aż do mo- mentu ukazania się na wyświetlaczu po- żądanej wartości nachylenia. – Zwolnić przycisk nachylenia 18 lub 20. Podczas ustawiania nachylenia wskaźnik błędu niwelacji 37 miga. Wskaźnik trybu nachylenia 41 świeci się światłem ciągłym. – Równocześnie wcisnąć przycisk nachylenia 18 i

Funkcja ustawiania nachylenia jest nieaktywna. Automatyczna niwelacja jest aktywna (zob. »Funkcja automatycznej niwelacji (poziomowa- nia)«, str. 271). OBJ_BUCH-1960-005.book Page 271 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM272 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Tryb Centre-Line (zob. rys. D) W trybie Centre-Line narzędzie pomiarowe próbuje w sposób automatyczny znaleźć środkową linię odbiornika laserowego, przesuwając głowicę rotacyjną do góry i w dół. Przeszukiwanie:

1. Głowica rotacyjna przesuwa się do góry do oporu.

2. Wiązka laserowa włącza się.

3. Głowica rotacyjna przesuwa się w dół.

4a. Wiązka laserowa trafia na pole odbiorcze 26 i znajduje środkową linię. lub 4b. Jeżeli wiązka laserowa nie znajdzie pola odbiorczego mi- mo maksymalnego wychylenia głowicy, wyświetlony zostanie komunikat błędu (zob. »Usuwanie usterek«, str. 278). Gdy wiązka lasera natrafia na pole odbiorcze 26 głowica rota- cyjna wytraca swoją prędkość. Po znalezieniu środkowej linii urządzenie pomiarowe automa- tycznie wyłącza tryb Centre-Line. Ustawione nachylenie jest zapamiętywane i wyświetlane na wyświetlaczu. Przyspieszone szukanie środkowej linii odbiornika laserowego Poszukiwanie środkowej linii odbiornika laserowego rozpo- czyna się zawsze od ruchu w górę głowicy rotacyjnej. Jeżeli wiązka lasera znajduje się poniżej linii środkowej i nie natrafiła jeszcze na pole odbiorcze odbiornika laserowego, kierunek ruchu wiązki można zmienić. System antywstrząsowy (ADS) Urządzenie pomiarowe wyposażone zostało w system anty- wstrząsowy, który podczas zmiany położenia lub wstrząsów urządzenia, a także w przypadku drgań podłoża uniemożliwia niwelację na zmienionej wysokości, a co za tym idzie zapobie- ga błędom pomiaru wysokości. Zmiana położenia urządzenia pomiarowego w pionie lub silny wstrząs powodują zadziałanie systemu antywstrząsowego: ruch obrotowy lasera jest wstrzymywany, a wskaźnik alarmu przeciwwstrząsowego 38 miga. Dodatkowo przez 5 sek. roz- lega się "ćwierkający" sygnał odbiornika laserowego. – W następnej kolejności należy skontrolować wysokość wiązki lasera w stosunku do punktu referencyjnego i w ra- zie potrzeby skorygować położenie urządzenia pomiaro- wego na wysokość. Dezaktywacja systemu antywstrząsowego (ADS) System antywstrząsowy można wyłączyć podczas pracy urządzenia pomiarowego. To ustawienie nie jest zapamiętywane podczas wyłączania urządzenia pomiarowego. Wraz z uruchomianiem urządzenia pomiarowego uruchamia się równoczesne system anty- wstrząsowy. Praca liniowa (Line Control) w trybie pracy w pionie (GRL 500 HV) W trybie pracy w pionie urządzenia pomiarowego do wyzna- czania linii prostej lub do równoległego pozycjonowania płaszczyznę rotacyjną można ustawić wzdłuż osi X. – Wcisnąć przycisk trybu Centre-Line 19 na ok. 2sek. Spowoduje to uruchomienie się funkcji automa- tycznego przesuwania głowicy rotacyjnej w górę i w dół. Podczas poszukiwania środkowej linii wskaźnik ostrzeżenia o błędzie niwelacji 37 miga. Wskaźnik trybu Centre-Line 42 świeci się stale. W momencie natrafienia wiązki laserowej na pole odbiorcze 26, rozlega się "ćwier- kający" sygnał, który ustaje w momencie znalezienia linii środkowej. – Aby przerwać tryb Centre-Line podczas pracy należy wcisnąć przycisk 19. lub – Aby włączyć funkcję automatycznej niwelacji na- leży równocześnie wcisnąć przyciski nachylenia 18 i 20. – Wcisnąć przycisk trybu Centre-Line 19 na ok. 2sek. Spowoduje to uruchomienie się funkcji automa- tycznego przesuwania głowicy rotacyjnej w górę i w dół. – Wcisnąć przycisk nachylenia 20. Głowica rotacyjna przesuwa się w dół. System antywstrząsowy włączany jest ok. 30 sek. po włączeniu urządzenia. W czasie włączania wskaźnik alarmu przeciw- wstrząsowego 38 miga w wolnym tempie. Po za- kończeniu aktywizacji systemu wskaźnik ukazuje się na stałe. – Przy włączonym systemie antywstrząsowym przycisnąć krótko włącznik/wyłącznik 17. Uruchamia się system automatycznej niwelacji (zob. »Automatyczna niwelacja podczas pracy«, str. 271). – Wcisnąć włącznik/wyłącznik 17. System antywstrząsowy nie jest aktywny.Wskaź- nik alarmu przeciwwstrząsowego 38 wygasa. – Aby dokonać obrotu w kierunku zgodnym z ru- chem wskazówek zegara, należy wcisnąć przy- cisk nachylenia 18, aby dokonać obrotu w kie- runku przeciwnym do ruchu wskazówek zegara – przycisk 20. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 272 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 273 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Obrót jest możliwy w zakresie wynoszącym ±8,5 %. Głowica rotacyjna rozpoczyna się obracać powoli, a następ- nie stopniowo zwiększa prędkość. Tryb Centre-Line w trybie pracy liniowej (Line Control) (zob.rys.E) W trybie Centre-Line urządzenie pomiarowe próbuje w spo- sób automatyczny znaleźć linię środkową odbiornika lasero- wego, przesuwając głowicę rotacyjną w lewo i w prawo. Przeszukiwanie:

1. Głowica rotacyjna przesuwa się do oporu w prawo.

2. Wiązka laserowa włącza się.

3. Głowica rotacyjna przesuwa się w lewo.

4a. Wiązka laserowa trafia na pole odbiorcze 26 i znajduje środkową linię. lub 4b. Jeżeli wiązka laserowa nie znajdzie pola odbiorczego mi- mo maksymalnego wychylenia głowicy, wyświetlony zostanie komunikat błędu (zob. »Usuwanie usterek«, str. 278). Gdy wiązka lasera natrafia na pole odbiorcze 26 głowica rota- cyjna wytraca swoją prędkość. Po znalezieniu środkowej linii urządzenie pomiarowe automa- tycznie wyłącza tryb Centre-Line. Przyspieszone szukanie środkowej linii odbiornika laserowego Poszukiwanie środkowej linii odbiornika laserowego rozpo- czyna się zawsze od ruchu w prawo głowicy rotacyjnej. Jeżeli wiązka lasera znajduje się z lewej strony linii środkowej i nie natrafiła jeszcze na pole odbiorcze odbiornika laserowego, kierunek ruchu wiązki można zmienić. Wskaźnik relatywnej wysokości (zob. rys. F) Praca z odbiornikiem Do pomiarów na zewnątrz, a także do pomiarów na duże odle- głości wewnątrz pomieszczeń należy stosować odbiornik la- serowy (ułatwi on odnalezienie wiązki). – Odbiornik laserowy należy ustawić tak, aby wiązka lasera mogła osiągnąć pole odbiorcze 26. Łączność radiowa między urządzeniem pomiarowym i pi- lotem/odbiornikami laserowymi Załączony w zestawie odbiornik laserowy LR 50 spełnia w momencie dostawy funkcję pilota bezprzewodowo połączo- nego z narzędziem pomiarowym. Narzędziu pomiarowemu można przyporządkować również kilka odbiorników laserowych LR 50. – Wyłączyć urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy. – Wsunąć dodatkowy odbiornik laserowy do stacji dokowa- nia 6. – Ponownie wyjąć odbiornik laserowy ze stacji dokowania. Po tym manewrze, aby włączyć urządzenie pomiarowe, na- leży przed upływem 30 min. wcisnąć włącznik/wyłącznik

Wskazówka: Jeżeli jednemu narzędziu pomiarowemu przy- porządkowano kilka odbiorników laserowych, ostatni przy- porządkowany odbiornik laserowy spełnia funkcję pilota. Pozostałe odbiorniki laserowe pozostają zwykłymi odbiorni- kami. Ustawienia, takie jak dokładność pomiarowa lub sygnał dźwiękowych można ustawić dla każdego z odbiorników lase- rowych indywidualnie. W razie wyłączenia odbiornika laserowego funkcjonującego jako pilot, urządzenie pomiarowe wyłącza się również. Każdy z dodatkowych odbiorników laserowych należy wyłączyć od- dzielnie. – Wcisnąć przycisk trybu Centre-Line 19 na ok. 2sek. Start automatycznego ruchu głowicy rotacyjnej w lewo/w prawo. Podczas poszukiwania środkowej linii wskaźnik ostrzeżenia o błędzie niwelacji 37 miga. Wskaźnik trybu Centre-Line 42 świeci się stale. W momencie natrafienia wiązki laserowej na pole odbiorcze 26, rozlega się "ćwier- kający" sygnał, który ustaje w momencie znalezienia linii środkowej. – Aby przerwać tryb Centre-Line podczas pracy należy wcisnąć przycisk 19. lub – Aby włączyć funkcję automatycznej niwelacji na- leży równocześnie wcisnąć przyciski nachylenia 18 i 20. – Wcisnąć przycisk trybu Centre-Line 19 na ok. 2sek. Głowica rotacyjna przesuwa się automatycznie w prawo. – Wcisnąć przycisk nachylenia 20. Głowica rotacyjna przesuwa się w dół. Odstęp między płaszczyzną rotacyjną a li- nią środkową ukazuje się na wyświetlaczu jako wartość absolutna (w [mm] lub [inch]). Zob. też »Ustawianie wskaźnika jedno- stek«, str. 277. – Wyświetla się wskaźnik łączności radiowej 33 i zaznacza w ten sposób funkcjonowanie odbior- nika laserowego w charakterze pilota. – Wcisnąć włącznik/wyłącznik 17. – Wyświetla się wskaźnik łączności radiowej 33 i zaznacza w ten sposób funkcjonowanie odbior- nika laserowego w charakterze pilota. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 273 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM274 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Wskazówka: Tryb uśpienia narzędzia pomiarowego można zdezaktywować tylko poprzez przyciśnięcie przycisku trybu uśpienia 21, znajdującego się na odbiorniku laserowym funkcjonującym jako pilot. Ustawianie sygnalizatora dźwiękowego/natężenia Pozycja wiązki lasera na polu odbiorczym 26 może być ukazy- wana poprzez sygnał dźwiękowy. Istnieje możliwość wyboru między dwoma stopniami natęże- nia dźwięku lub całkowitego wyłączenia sygnału dźwiękowe- go. Ustawienia standardowe w momencie dostawy [normalny sygnał dźwiękowy]. Ustawienia dotyczące sygnału dźwiękowego/głośności nie są zapamiętywane podczas wyłączania urządzenia pomiarowego. Wybór ustawień wskaźnika linii środkowej Istnieje możliwość samodzielnego ustalenia stopnia dokład- ności pozycjonowania wiązki lasera w polu odbiorczym, ozna- czanej jako »średnia«. Ustawienie standardowe w momencie dostawy to [Dokładność pomiarowa »średnia/3 mm«]. Ustawienie dokładności pomiarowej jest zapamiętywane podczas wyłączania urządzenia pomiarowego. Wskaźniki kierunku Pozycja wiązki lasera w polu odbiorczym 26 jest wyświetlana: – Na wyświetlaczu 15na przedniej bądź tylnej stronie od- biornika laserowego za pomocą wskaźnika kierunku »Wiąz- ka laserowa powyżej linii środkowej« 39, wskaźnika kie- runku »Wiązka laserowa poniżej linii środkowej« 40 lub wskaźnika linii środkowej 43, – opcjonalnie może być sygnalizowana za pomocą sygnału dźwiękowego. Odbiornik laserowy zbyt głęboko: jeżeli wiązka laserowa natrafia na górną część pola odbiorczego 26, zaświeca się wskaźnik kierunku »Wiązka lasera powyżej linii środkowej« 39, a wartość dodatnia wskaźnika relatywnej wysokości 32 określa, na ile trzeba przesunąć odbiornik laserowy do góry. Przy włączonym sygnale dźwiękowym, słyszalny jest sygnał w wolnym rytmie. – Przesunąć odbiornik laserowy do góry, w kierunku ukaza- nym strzałką. W razie zbliżenia się do znacznika środkowego 16 wyświetlany jest tylko czubek wskaźnika kierunku 39. Odbiornik laserowy zbyt wysoko: jeżeli wiązka laserowa na- trafia na dolną część pola odbiorczego 26, zaświeca się wskaźnik kierunku »Wiązka lasera poniżej linii środkowej« 40, a wartość ujemna wskaźnika relatywnej wysokości 32 okre- śla, na ile trzeba przesunąć odbiornik laserowy w dół. Przy włączonym sygnale dźwiękowym, słyszalny jest sygnał w szybkim tempie. – Przesunąć odbiornik laserowy do dołu, w kierunku ukaza- nym strzałką. W razie zbliżenia się do znacznika środkowego 16 wyświetlany jest tylko czubek wskaźnika kierunku 40. Odbiornik laserowy pośrodku: Jeżeli wiązka laserowa natra- fia na pole odbiorcze 26 na wysokości znacznika środka 16, zaświeca się wskaźnik linii środkowej 43. Przy włączonym sygnale dźwiękowym, słyszalny jest sygnał ciągły. W przypadku przesunięcia urządzenia pomiarowego w taki sposób, że wiązka laserowa opuści pole odbiorcze 26, ostat- nio wyświetlony wskaźnik kierunku 39 lub 40 miga przez ok. 5sekund. System ochronny »Strobe Shield

Odbiornik laserowy wyposażony został w elektroniczne filtry światła stroboskopowego. Filtry te chronią na przykład przed zakłóceniami spowodowanymi światłami ostrzegawczymi maszyn budowlanych. Zaznaczenie środka Na odbiorniku laserowym, po lewej i prawej stronie znacznika środka 16 można oznaczyć wysokość wiązki laserowej, gdy przebiega ona przez środek pola odbiorczego 26. Zwrócić uwagę, aby urządzenie pomiarowe było było podczas znakowania ustawione dokładnie pionowo (w przypadku po- ziomej wiązki lasera) lub poziomo (w przypadku pionowej wiązki lasera), gdyż w innym przypadku znaczniki nie będą zgodne z wiązką lasera. Podświetlenie wyświetlacza Ustawienia standardowe w momencie dostawy [Podświetlenie wyświetlacza jest aktywne]. Po upływie ok. 30 sekund bez wciskania przycisków oświetle- nie wyświetlacza gaśnie. Przyciśnięcie dowolnego przycisku lub natrafienie wiązki la- sera na pole odbiorcze powoduje ponowne włączenie się pod- świetlenia wyświetlacza. W razie przerwania łączności radiowej, dodatkowo do sygnału dźwiękowego włącza się (migając) wskaźnik łączności radiowej 33. W ten sposób sygnalizowany jest fakt, że wskazania ostrzegające (np. o kradzieży, wstrząsach, błędzie kalibracji) nie będą wyświetlane, a urządzenia po- miarowego nie można zdalnie sterować. – Wciskać przycisk sygnału dźwiękowego/natęże- nia dźwięku 24 , aż do osiągnięcia pożądanego ustawienia. brak wskaźnika: sygnał dźwiękowy wyłą- czony normalny sygnał dźwiękowy głośny sygnał dźwiękowy – Wciskać przycisk ustawiania dokładno- ści pomiarowej 23 aż do osiągnięcia po- żądanej wartości. Przykład Na wyświetlaczu ukaże się stopień dokład- ności pomiarowej »dokładnie«/»śred- nio«/»zgrubnie« i dokładna wartość. – Aby wyłączyć podświetlenie wyświetlacza, nale- ży równocześnie wcisnąć włącznik/wyłącznik 17 i przycisk sygnału dźwiękowego/natężenia dźwięku 24. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 274 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 275 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Ustawienie podświetlenia wyświetlacza jest zapamiętywane podczas wyłączania urządzenia pomiarowego. Mocowanie uchwytu łaty mierniczej (zob. rys. G) Odbiornik laserowy można zamontować za pomocą uchwytu do łaty mierniczej 53 zarówno na łacie mierniczej 55 (osprzęt), jak również na innych elementach pomocniczych o szerokości nie przekraczającej 65 mm. –Przymocować kieszeń 58 za pomocą śruby mocującej 56 do uchwytu łaty mierniczej 53. – Zwolnić śrubę regulacyjną 54, nasunąć uchwyt łaty np. na łatę lasera budowlanego 55 i ponownie dociągnąć śrubę regulacyjną 54. – Za pomocą poziomicy 57 możliwe jest poziome ustawienie uchwytu do łaty mierniczej 53. Krzywo ustawione urządzenie pomiarowe może przyczynia się do błędnych pomiarów. – Wsunąć odbiornik laserowy w kieszeń 58. Kontrola dokładności pomiaru urządzenia Niżej wymienionych prac może dokonywać tylko dobrze prze- szkolony i odpowiednio wykwalifikowany personel. Koniecz- na jest dokładna znajomość zasad przeprowadzanie kontroli dokładności lub kalibracji narzędzia pomiarowego. Wpływy na dokładność niwelacji Największy wpływ wywiera temperatura otoczenia. W szcze- gólności różnice temperatur, biegnące od ziemi ku górze mo- gą odchylić wiązkę lasera. Na odchylenia pomiarowe mogą mieć wpływ, oprócz czynni- ków zewnętrznych, także charakterystyczne dla danego typu urządzenia czynniki (takie jak na przykład upadek lub silne wstrząsy). Z tego powodu należy przed każdym pomiarem skontrolować kalibrację urządzenia. Istotne są już odchylenia, występujące przy pomiarze odcin- ków mierniczych dłuższych niż 20 m. Przy 100 m wartość od- chylenia może przekraczać dwukrotnie, a nawet czterokrot- nie wartość osiągniętą przy 20 m. Ponieważ warstwowy rozkład temperatury jest największy w pobliżu podłoża, urządzenie pomiarowe powinno być – w przypadku odcinka mierniczego większego niż 20 m – zamontowane zawsze na statywie. Oprócz tego należy starać się ustawić urządzenie pomiarowe w miarę możliwości po- środku płaszczyzny roboczej. Jeżeli w jednym z poniżej opisanych pomiarów urządzenie po- miarowe przekroczyło maksymalnie dopuszczalne odchyle- nie, konieczne jest przeprowadzenie kalibracji (zob. »Kalibra- cja urządzenia pomiarowego«, str. 276) lub oddanie urządze- nia pomiarowego do autoryzowanego punktu serwisowego firmy Bosch. Kontrola dokładności niwelacyjnej w pozycji poziomej Do przeprowadzenia kontroli konieczny jest swobodny odci- nek pomiarowy, wynoszący 30 m, znajdujący się na stałym podłożu i przy ścianie. Należy przeprowadzić kompletny pro- ces pomiarowy dla każdej z osi X i Y. – Zamocować urządzenie pomiarowe w odległości 30 m od ściany w pozycji poziomej na statywie; ewentualnie można je ustawić je na stałym, równym podłożu. Włączyć urzą- dzenie pomiarowe. – Po zakończeniu procesu niwelacji zaznaczyć środek wiązki lasera na ścianie (punkt I). – Obrócić urządzenie pomiarowe o 180°, odczekać jego sa- moniwelację i zaznaczyć środek wiązki lasera na ścianie (punkt II). Należy przy tym zwrócić uwagę, by punkt II znajdował się możliwie dokładnie ponad punktem I lub po- niżej tego punktu. –Różnica d obu zaznaczonych punktów I i II na ścianie daje odchylenie rzeczywiste w wysokości urządzenia pomiaro- wego dla pomierzonej osi. Powtórzyć ten proces pomiarowy dla drugiej osi. W tym celu należy obrócić urządzenie pomiarowe przed rozpoczęciem pomiaru o 90°. Na odcinku pomiarowym wynoszącym 30 m maksymalnie do- puszczalne odchylenie nie może przekraczać: 30mx±0,1mm/m=±3,0mm. Różnica d między punktami I i II może więc – w przypadku każdego z obu pomiarów - wynosić maksymalnie 6 mm. Kontrola dokładności niwelacyjnej w pozycji pionowej (GRL 500 HV) Do przeprowadzenia kontroli konieczny jest swobodny odcinek pomiarowy, znajdujący się na stałym podłożu i przy ścianie wy- sokiej na 10 m. Zamocować pion ciężarkowy przy ścianie. – Zamocować urządzenie pomiarowe w pozycji pionowej na statywie lub ustawić je na stałym, równym podłożu. Włą- czyć urządzenie pomiarowe i odczekać automatyczną sa- moniwelację. – Ustawić urządzenie pomiarowe w taki sposób, by górna wiązka prostopadła nakierowana była dokładnie na środek górnego końca linki pionu. Różnica d między wiązką lasera i linką pionu ciężarkowego na dolnym jej końcu daje odchy- lenie urządzenia pomiarowego od pionu. 30 m 180°

OBJ_BUCH-1960-005.book Page 275 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM276 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Na odcinku pomiarowym o wysokości 10 m maksymalnie do- puszczalne odchylenie nie może przekraczać: 10 m x ±0,1 mm/m = ±1 mm. Różnica d może więc wynosić maksymalnie 1 mm. Kalibracja urządzenia pomiarowego Niżej wymienionych prac może dokonywać tylko dobrze prze- szkolony i odpowiednio wykwalifikowany personel. Koniecz- na jest dokładna znajomość zasad przeprowadzanie kontroli dokładności lub kalibracji narzędzia pomiarowego. Kalibracji urządzenia pomiarowego należy dokonywać bardzo dokładnie; ewentualnie należy zlecić kontrolę urządzenia przez punkt serwisowy firmy Bosch. Niedo- kładna kalibracja pociąga za sobą błędne wyniki pomiaro- we. Funkcję kalibracji należy uruchamiać tylko wówczas, gdy kalibracja narzędzia pomiarowego jest niezbędna. Gdy narzędzie pomiarowe znajdzie się w trybie kalibracji, kalibrację należy bardzo skrupulatnie przeprowadzić do samego końca, aby w nie uzyskać w następstwie niepra- widłowych wyników pomiaru. Wskazówka: Po zakończeniu kalibracji wskaźniki kontroli ka- libracji wyświecą się dopiero w momencie ponownego wystą- pienia sytuacji, w której ukazało się uprzednie ostrzeżenie o błędzie. Do przeprowadzenia kalibracji potrzebny jest swobodny od- cinek pomiarowy, nie krótszy niż 30 m, znajdujący się na sta- łym podłożu przy prostej ścianie. Kalibrować należy zawsze wszystkie osie (GRL 500 H: oś X i Y; GRL 500 HV: oś X, Y i Z). Kalibracja osi X – Zamocować urządzenie pomiarowe na statywie 63 (osprzęt) w pozycji poziomej. – Ustawić statyw w odległości 30 m od ściany. Wytłoczony na urządzeniu pomiarowym wskaźnik osi X musi przy tym być skierowany prostopadle do ściany. – Włączyć urządzenie pomiarowe. – Odczekać zakończenie niwelacji urządzenia pomiarowego. – Odnaleźć za pomocą odbiornika laserowego linię środko- wą i przenieść wysokość »X1« linii środkowej na ścianę. – Obrócić urządzenie pomiarowe o 180°, nie zmieniając przy tym wysokości statywu. – Odczekać aż wskaźnik ostrzeżenia o błędzie w niwelacji 37 przestanie migać, a niwelacja urządzenia pomiarowego za- kończy się. – Odnaleźć za pomocą odbiornika laserowego linię środko- wą i przenieść nową wysokość »X2« linii środkowej na ścia- nę. – Ustalić dokładny środek między liniami środkowymi »X1« i »X2«, a następnie ustawić odbiornik laserowy tak, aby znacznik środkowy 16 pokrywał się z ustalonym środkiem. – Aby wykluczyć ewentualnie błędną kalibrację, należy po zakończeniu kalibracji, skontrolować dokładność ni- welacyjną (zob. »Kontrola dokładności niwelacyjnej w po- zycji poziomej«. str. 275). Jeżeli odchylenie ciągle jeszcze przekracza maksymalnie dopuszczalne granice, wynoszące ±3,0 mm, urządzenie pomiarowe należy oddać do kontroli w punkcie serwiso- wym firmy Bosch. Kalibracja osi Y – Zamocować urządzenie pomiarowe na statywie 63 (osprzęt) w pozycji poziomej. – Ustawić statyw w odległości 30 m od ściany. Wytłoczony na urządzeniu pomiarowym wskaźnik osi Y musi przy tym być skierowany prostopadle do ściany. – Włączyć urządzenie pomiarowe. – Równocześnie wcisnąć przycisk kali- bracji 25 i przycisk nachylenia 18 , przy- trzymując je przez ok. 2 s.

10 m Symbol kalibracji osi X ukazuje się na wy- świetlaczu. Podczas automatycznej niwelacji miga wskaźnik ostrzeżenia o błędzie niwelacji

– Wciskać przycisk nachylenia 18 lub 20, tak aby wskaźnik linii środkowe j43 świecił się światłem ciągłym. Przy włą- czonym sygnale dźwiękowym, słyszalny jest sygnał ciągły. – Wcisnąć przycisk kalibracji 25, aby za- pamiętać wyniki kalibracji. Symbol zakończenia kalibracji ukaże się na wyświetlaczu. – Równocześnie wcisnąć przycisk kali- bracji 25 i przycisk nachylenia 20 , przy- trzymując je przez ok. 2 s. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 276 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 277 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) – Odczekać zakończenie niwelacji urządzenia pomiarowego. – Odnaleźć za pomocą odbiornika laserowego linię środko- wą i przenieść wysokość »Y1« linii środkowej na ścianę. – Obrócić urządzenie pomiarowe o 180°, nie zmieniając przy tym wysokości statywu. – Odczekać aż wskaźnik ostrzeżenia o błędzie w niwelacji 37 przestanie migać, a niwelacja urządzenia pomiarowego za- kończy się. – Odnaleźć za pomocą odbiornika laserowego linię środko- wą i przenieść nową wysokość »Y2« linii środkowej na ścia- nę. – Ustalić dokładny środek między liniami środkowymi »Y1« i »Y2«, a następnie ustawić odbiornik laserowy tak, aby znacznik środkowy 16 pokrywał się z ustalonym środkiem. – Aby wykluczyć ewentualnie błędną kalibrację, należy po zakończeniu kalibracji, skontrolować dokładność ni- welacyjną (zob. »Kontrola dokładności niwelacyjnej w po- zycji poziomej«. str. 275). Jeżeli odchylenie ciągle jeszcze przekracza maksymalnie dopuszczalne granice, wynoszące ±3,0 mm, urządzenie pomiarowe należy oddać do kontroli w punkcie serwiso- wym firmy Bosch. Kalibracja osi Z (GRL 500 HV) – Za pomocą pionu sznurowego narysować pionową linię na ścianie. – Zamocować urządzenie pomiarowe w pozycji pionowej na statywie 63 (osprzęt). – Ustawić statyw w odległości 5–10 m od ściany. – Włączyć urządzenie pomiarowe. – Ustawić statyw w taki sposób, aby wiązka lasera krzyżowa- ła się z pionową linią na ścianie. – Odczekać zakończenie niwelacji urządzenia pomiarowego. – Jeżeli linie nie pokrywają się, należy powtórzyć uprzednie czynności (ustawianie statywu, niwelacja urządzenia po- miarowego, ustalanie pozycji wiązki lasera za pomocą przycisków nachylenia). – Aby wykluczyć ewentualnie błędną kalibrację, należy po zakończeniu kalibracji, skontrolować dokładność ni- welacyjną (zob. »Kontrola dokładności niwelacyjnej w po- zycji pionowej«. str. 275). Jeżeli odchylenie ciągle jeszcze przekracza maksymalnie dopuszczalną granicę wynoszącą ±1 mm, urządzenie po- miarowe należy oddać do kontroli w punkcie serwisowym firmy Bosch. Wskazówki dotyczące pracy Urządzenie pomiarowe wyposażone jest w interfejs ra- diowy. Należy wziąć pod uwagę obowiązujące lokalne ograniczenia, np. w samolotach lub szpitalach. Do zaznaczania należy używać zawsze tylko środka linii lasera. Szerokość linii laserowej zmienia się w zależności od odległości. Ustawianie wskaźnika jednostek Odstęp między płaszczyzną rotacyjną a linią środkową ukazu- je się na wyświetlaczu w [mm] lub [inch: dziesiętne/w ułam- kach]. Ustawienie standardowe w momencie dostawy [mm]. Ustawienie jednostek jest zapamiętywane podczas wyłącza- nia urządzenia pomiarowego. Symbol kalibracji osi Y ukazuje się na wy- świetlaczu. Podczas automatycznej niwelacji miga wskaźnik ostrzeżenia o błędzie niwelacji

– Wciskać przycisk nachylenia 18 lub 20, tak aby wskaźnik linii środkowe j43 świecił się światłem ciągłym. Przy włą- czonym sygnale dźwiękowym, słyszalny jest sygnał ciągły. – Wcisnąć przycisk kalibracji 25, aby za- pamiętać wyniki kalibracji. Symbol zakończenia kalibracji ukaże się na wyświetlaczu. – Równocześnie wcisnąć przycisk kali- bracji 25 i przycisk nachylenia 18 , przy- trzymując je przez ok. 2 s. Symbol kalibracji osi Z ukazuje się na wy- świetlaczu. Podczas automatycznej niwelacji miga wskaźnik ostrzeżenia o błędzie niwelacji

– Wciskać przycisk nachylenia 18 lub20 tak, aby położenie równoległe wiązki la- serowej do pionowej linii na ścianie było tak dokładne, jak tylko jest to możliwe . – Wcisnąć przycisk kalibracji 25, aby za- pamiętać wyniki kalibracji. Symbol zakończenia kalibracji ukaże się na wyświetlaczu. – Wciskać równocześnie przycisk ustawiania do- kładności pomiarowej 23 i przycisk nachylenia 20, aż do osiągnięcia pożądanego ustawienia. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 277 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM278 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Okulary do pracy z laserem (osprzęt) Okulary do pracy z laserem odfiltrowywują światło zewnętrz- ne. Dzięki temu czerwone światło lasera jest znacznie uwydat- nione. Nie należy używać okularów do pracy z laserem jako okularów ochronnych. Okulary do pracy z laserem służą do lepszej identyfikacji plamki lub linii lasera, a nie do o- chrony przed promieniowaniem laserowym. Nie należy stosować okularów do pracy z laserem jako okularów słonecznych, ani używać ich w ruchu drogo- wym. Okulary do pracy z laserem nie zapewniają całkowi- tej ochrony przed promieniowaniem UV i utrudniają roz- różnianie kolorów. Praca ze statywem (osprzęt) Urządzenie pomiarowe zaopatrzone jest w przyłącza do staty- wu 5/8" do pracy w poziomie na statywie. Urządzenie pomia- rowe wraz z wbudowanym przyłączem przykręcić do staty- wu, który jest wyposażony w gwint przyłączeniowy 5/8" i za- mocować je za pomocą śruby ustawczej na statywie. W przypadku statywu 63 z podziałką na mechanizmie dźwig- niowym można bezpośrednio nastawić przesunięcie wyso- kościowe. Praca z uchwytem ściennym i regulacja wysokości (osprzęt) Urządzenie pomiarowe można zamontować też w uchwycie ściennym z przymiarem 59. W tym celu należy przykręcić śru- bę 5/8" 62 uchwytu ściennego do przyłącza statywu , znajdu- jącego się na urządzeniu pomiarowym. Montaż na ścianie – montaż na ścianie zaleca się na przykład wtedy, gdy pomiary dokonywane mają być na poziomie wyż- szym niż sięga statyw, względnie w przypadku prac bez staty- wu i na niestabilnym podłożu. W tym celu należy zamocować uchwyt ścienny 59 z zamontowanym do niego urządzeniem pomiarowym na ścianie, starając się o możliwie pionową jego pozycję. Aby zamocować urządzenie pomiarowe na ścianie uchwyt ścienny 59 można zamocować za pomocą śruby mocującej 60 na listwie o maksymalnej szerokości 8 mm, lub zawiesić go na haku. Montaż na statywie – uchwyt ścienny 59 można również umocować na statywie za pomocą przyłącza do statywu umieszczonego z tyłu. Ten rodzaj zamocowania zaleca się szczególnie w przypadku prac, przy których płaszczyzna rota- cyjna ma być skierowana na linię odniesienia. Za pomocą przymiaru można przesunąć zamontowane urzą- dzenie pomiarowe w linii pionowej (w przypadku montażu na ścianie) lub w linii poziomej (w przypadku montażu na staty- wie) o ok. 16 cm. W tym celu należy poluzować śrubę 61 na przymiarze, przesunąć urządzenie pomiarowe ustawiając je w wymaganej pozycji, i ponownie mocno dokręcić śrubę 61. Praca z łatą mierniczą (osprzęt) (zob. rys. H) Do kontroli poziomu lub do wyznaczania spadków zaleca się zastosowanie łaty mierniczej 55 wraz z odbiornikiem lasero- wym. U góry łaty mierniczej 55 naniesiona jest relatywna skala (±50 cm). Jej wysokość zerową można wybrać wstępnie u dołu. W ten sposób można w sposób bezpośredni odczytać odchylenia od wysokości zadanej. Przykłady zastosowania Kontrola głębokości wykopów pod fundament (zob. rys. I) – Ustawić urządzenie pomiarowe na stabilnym podłożu lub zamocować je na statywie 63. – Praca ze statywem: Nakierować wiązkę lasera na pożądaną wysokość. Przenieść lub skontrolować wysokość w miej- scu docelowym. Praca bez statywu: Wyznaczyć różnicę wysokości między wiązką lasera, a wysokością punktu referencyjnego. Prze- nieść lub skontrolować pomierzoną różnicę wysokości w miejscu docelowym. Podczas pomiarów na większą odległość, urządzenie pomia- rowe należy ustawiać zawsze pośrodku płaszczyzny roboczej lub na statywie, aby zminimalizować zakłócenia. – Podczas prac na niestabilnym podłożu, urządzenie po- miarowe należy montować na statywie 63. Należy też zwracać uwagę, czy aktywny jest system antywstrząso- wy, który pozwala uniknąć błędnych pomiarów, spowo- dowanych osunięciem się podłoża lub wstrząsem urzą- dzenia pomiarowego. Usuwanie usterek Usterki z kodami błędu Kod błędu wyświetlany jest na wyświetlaczu. – Usunąć usterkę (zob. »Usuwanie błędu«). – Następnie należy równocześnie nacisnąć przycisk trybu Centre-Line 19 i sygnału dźwiękowego/natężenia dźwięku 24. Jeżeli usterka została pomyślnie usunięta, komunikat błędu wygasa i narzędzie rozpoczyna automatyczną niwelację (zob. »Funkcja automatycznej niwelacji (poziomowania)«, str. 271). Jeżeli usterka nie została usunięta, narzędzie pomiarowe należy oddać do kontroli w punkcie serwisowym firmy Bosch. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 278 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 279 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Wskazanie kodu błędu Problem Usuwanie błędu 001 Oś X urządzenia pomiarowego znajduje się poza zakresem samoniwelacji, wynoszącym ok. 8,5 % (5°). – Urządzenie pomiarowe należy ponownie ustawić wzdłuż osi

002 Oś Y urządzenia pomiarowego znajduje się poza zakresem samoniwelacji, wynoszącym ok. 8,5 % (5°). – Urządzenie pomiarowe należy ponownie ustawić wzdłuż osi

(GRL 500 HV) Oś Z urządzenia pomiarowego w trybie pracy pionowej znajduje się poza zakresem samo- niwelacji, wynoszącym ok. 8,5 % (5°). – Urządzenie pomiarowe należy ponownie ustawić wzdłuż osi

• 004 Po zmianie pozycji urządzenie pomiarowe nachylone jest o więcej niż 8,5 %. – Urządzenie pomiarowe należy ponownie ustawić. W przypadku jednoosiowego trybu nachyle- nia przekroczono zakres nachylenia, wyno- szący ±8,5 %. – Wciska przycisk nachylenia 18 lub 20, aż do momentu ukaza- nia się na wyświetlaczu wartości nachylenia niższej niż 8,5 % (zob. »Ustawienia nachylenia«, str. 271). 005 Czas automatycznej niwelacji został przekro- czony. Urządzenia pomiarowego nie można wypoziomować. – Ustawić urządzenie pomiarowe na stabilnym podłożu lub za- mocować je na statywie. Otoczenie musi być wolne od drgań. 006 Pożądane nachylenie w jednoosiowym trybie nachylenia nie zostało osiągnięte. – Ustawić urządzenie pomiarowe na stabilnym podłożu lub za- mocować je na statywie. Otoczenie musi być wolne od drgań. 007 Głowica rotacyjna lasera nie obraca się. – Nacisnąć równocześnie przycisk trybu Centre-Line 19 i syg- nału dźwiękowego/natężenia dźwięku 24. – Wyłączyć narzędzie pomiarowe (zob. »Wyłączenie«, str. 268). – Ponownie włączyć urządzenie pomiarowe. 008 Podczas automatycznego szukania w trybie Centre-Line wiązka laserowa nie znajduje mi- mo maksymalnego wychylenia pola odbior- czego odbiornika laserowego. – Skontrolować, czy połączenie między urządzeniem pomiaro- wym i odbiornikiem laserowym nie zostało przerwane i w ra- zie potrzeby ponownie ustawić urządzenie pomiarowe. Jeżeli błąd ten występuje ponownie, należy zmniejszyć odle- głość między narzędziem pomiarowym a odbiornikiem lase- rowym. 009 Tryb Centre-Line został zakłócony przez ze- wnętrzne czynniki (takie jak na przykład. upadek lub silne uderzenia). – Urządzenie pomiarowe należy ponownie ustawić. Ustawić urządzenie pomiarowe na stabilnym podłożu lub za- mocować je na statywie. Otoczenie musi być wolne od drgań. – Ponownie uruchomić funkcję szukania linii środkowej (zob. »Tryb Centre-Line«, str. 272). Upewnić się, że podczas przebiegu szukania zakres wychyle- nia wiązki laserowej nie został zakłócony przez osoby lub inne optyczne przeszkody. Jeżeli błąd ten występuje ponownie, należy zmniejszyć odle- głość między narzędziem pomiarowym a odbiornikiem lase- rowym. 020 Błąd ogólny – Nacisnąć równocześnie przycisk trybu Centre-Line 19 i syg- nału dźwiękowego/natężenia dźwięku 24. – Wyłączyć narzędzie pomiarowe (zob. »Wyłączenie«, str. 268). – Ponownie włączyć urządzenie pomiarowe. 033 Oświetlenie otoczenia jest zbyt jaskrawe dla odbiornika laserowego. – Utworzyć cień dla pola odbiorczego. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 279 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM280 | Polski 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Usterki bez kodu błędu Konserwacja i serwis Konserwacja i czyszczenie – Laser rotacyjny, ładowarkę i odbiornik laserowy należy utrzymywać w czystości. – Nie wolno zanurzać lasera rotacyjnego, ładowarki ani od- biornika laserowego w wodzie i innych substancjach płyn- nych. – Zanieczyszczenia należy usuwać za pomocą wilgotnej, miękkiej ściereczki. Nie używać żadnych środków czysz- czących ani zawierających rozpuszczalnik. – W przypadku lasera rotacyjnego należy regularnie czyścić płaszczyzny przy otworze wylotowym wiązki laserowej, a szczególnie usuwać kłaczki kurzu. Obsługa klienta oraz doradztwo dotyczące użytkowania W punkcie obsługi klienta można uzyskać odpowiedzi na pyta- nia dotyczące napraw i konserwacji nabytego produktu, a tak- że dotyczące części zamiennych. Rysunki rozłożeniowe oraz informacje dotyczące części zamiennych można znaleźć rów- nież pod adresem: www.bosch-pt.com Nasz zespół doradztwa dotyczącego użytkowania odpowie na wszystkie pytania związane z produktami firmy Bosch oraz ich osprzętem. Przy wszystkich zgłoszeniach oraz zamówieniach części za- miennych konieczne jest podanie 10-cyfrowego numeru kata- logowego, znajdującego się na tabliczce znamionowej pro- duktu. Polska Robert Bosch Sp. z o.o. Serwis Elektronarzędzi Ul. Jutrzenki 102/104 02-230 Warszawa Na www.serwisbosch.com znajdą Państwo wszystkie szcze- góły dotyczące usług serwisowych online. Tel.: +48 227 154450 Faks: +48 227 154441 E-Mail: bsc@pl.bosch.com www.bosch-pt.pl Problem Usuwanie błędu Nie da się włączyć urządzenia pomiarowego i odbiornika laserowego. – Ustawić urządzenie pomiarowe na stabilnym podłożu lub za- mocować je na statywie. Otoczenie musi być wolne od drgań. Jeżeli błąd nie został usunięty, należy skontaktować autoryzo- wany punkt serwisowy firmy Bosch. – Naładować akumulator urządzenia pomiarowego (zob.»Łado- wanie akumulatorów urządzenia pomiarowego i odbiornika la- serowego«, str. 267). – Ponownie włączyć urządzenie pomiarowe. Jeżeli błąd nie został usunięty, należy skontaktować autoryzo- wany punkt serwisowy firmy Bosch. Nie da się naładować akumulatorów urządzenia pomiarowe- go i/lub odbiornika laserowego. – Odczekać aż urządzenie pomiarowe i/lub odbiornik laserowy powróci do optymalnego zakresu temperatur ładowania (0 °C
• +40 °C). Podczas gdy urządzenie pomiarowe i odbiornik laserowy były włączone, akumulator odbiornika laserowego rozładował się. – Wcisnąć przycisk kasacji 13. Urządzenie pomiarowe wyłącza się. Odbiornik laserowy jest uszkodzony, zawiesił się lub zgubił; uruchomił się alarm przeciwkradzieżowy. – Wcisnąć przycisk kasacji 13. Sygnał dźwiękowy i urządzenie pomiarowe wyłączają się. Oprogramowanie odbiornika laserowego wykazuje przejścio- we usterki. – Aby zresetować odbiornik laserowy i przywrócić mu ustawienia fabryczne, należy równocześnie wcisnąć włącznik/wyłącznik17 i przycisk ustawienia dokład- ności pomiarowej 23. Ustawienia standardowe dla dokładności pomiaro- wej (średnia), oświetlenia wyświetlacza (aktywne), wskazania jednostek (mm) i sygnału dźwiękowego (normalny) pozostały przywrócone. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 280 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PMPolski | 281 Bosch Power Tools 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Transport Załączone w dostawie akumulatory litowo jonowe podlegają wymaganiom przepisów dotyczących towarów niebezpiecz- nych. Akumulatory mogą być transportowane drogą lądową przez użytkownika bez konieczności spełnienia jakichkolwiek dalszych warunków. W przypadku przesyłki przez osoby trzecie (np. transport dro- gą powietrzną lub za pośrednictwem firmy spedycyjnej) nale- ży dostosować się do szczególnych wymogów dotyczących opakowania i znaczenia towaru. W takim wypadku podczas przygotowywania towaru do wysyłki należy skonsultować się z ekspertem d/s towarów niebezpiecznych. Akumulatory można wysyłać tylko wówczas, gdy ich obudowa nie jest uszkodzona. Odsłonięte styki należy zakleić, a akumu- lator zapakować w taki sposób, aby nie mógł on się poruszać (przesuwać) w opakowaniu. Należy wziąć też pod uwagę ewentualne przepisy prawa krajo- wego. Usuwanie odpadów Laser rotacyjny, ładowarkę, odbiornik laserowy, aku- mulatory, osprzęt i opakowanie należy oddać do po- wtórnego przetworzenia zgodnego z obowiązującymi przepisami w zakresie ochrony środowiska. Nie należy wyrzucać lasera rotacyjnego, ładowar- ki, odbiornika laserowego, ani akumulatorów/ba- terii do odpadów domowych! Tylko dla państw należących do UE: Zgodnie z europejską wytyczną 2012/19/UE, niezdatne do użytku urządzenia pomiarowe, a zgodnie z europejską wy- tyczną 2006/66/WE uszkodzone lub zużyte akumulatory/ba- terie, należy zbierać osobno i doprowadzić do ponownego przetworzenia zgodnego z zasadami ochrony środowiska. Wbudowane akumulatory wolno wyjmować tylko i wy- łącznie przez wykwalifikowany personel w celu ich uty- lizacji. Otwieranie skorupy obudowy może spowodować trwałe uszkodzenie narzędzia pomiarowego. Przed wyjęciem akumulatora z narzędzia pomiarowego, nale- ży upewnić się, że jest on całkowicie rozładowany. Aby wyjąć akumulator, należy wykręcić śruby z obudowy i zdjąć skorupę obudowy. Aby uniknąć zwarcia wewnętrznego akumulatora, jego przyłącza należy oddzielnie odłączać, izolując po kolei wszystkie bieguny. Także w przypadku całkowitego wyłado- wania w akumulatorze znajduje się tzw. 'pozostała pojem- ność', która może doprowadzić do zwarcia. Akumulatory/Baterie: Li-Ion: Proszę stosować się do wskazówek, znajdujących się w rozdziale »Trans- port«, str. 281. Zastrzega się prawo dokonywania zmian. OBJ_BUCH-1960-005.book Page 281 Wednesday, March 28, 2018 12:32 PM282 | Česky 1 609 92A 4DX | (28.3.18) Bosch Power Tools Česky Obsahový rejstřík Bezpečnostní upozornění p. 283
• Rotační laser p. 283
• Nabíječka akumulátorů p. 284
• Laserový přijímač/dálkové ovládání p. 284
• Popis výrobku a specifikací p. 284
• Určující použití p. 284
• Rotační laser GRL 500 H p. 284
• Rotační laser GRL 500 HV p. 284
• Přijímač laseru LR 50 p. 284
• Zobrazené komponenty p. 285
• Technická data p. 286
• Montáž p. 287
• Nabíjení akumulátorů měřicího přístroje a laserového přijímače (viz obrázky A – B) p. 287
• Ukazatel stavu nabití p. 287
• Nabíjení akumulátoru p. 288
• Upozornění pro optimální zacházení s akumulátorem p. 288
• Provoz p. 288
• Uvedení do provozu p. 288
• Ustavení měřícího přístroje p. 288
• Ovládání měřicího přístroje (viz obr. C) p. 288
• Provozní stavy p. 288
• Zapnutí – vypnutí p. 288
• Uvedení do provozu p. 288
• Zapnutí p. 289
• Vypnutí p. 289
• Klidový režim p. 289
• Automatické vypnutí p. 289
• Baterie RTC (Real Time Clock) p. 289
• Výstražný systém proti krádeži p. 290
• Aktivace výstražného systému proti krádeži p. 290
• Druhy použití výstražného systému proti krádeži p. 290
• Ukazatele pro kontrolu kalibrace (výstraha ohledně kalibrace) p. 290
• Vypnutí zobrazení výstrahy ohledně kalibrace p. 290
• Doporučený postup po zobrazení ukazatele pro kontrolu kalibrace p. 290
• Druhy provozu p. 291
• Průběh osy X a Y p. 291
• Rotační provoz p. 291
• Přehled druhů provozu p. 291
• Nivelační automatika p. 291
• Automatická nivelace po zapnutí p. 291
• Automatická nivelace při provozu p. 291
• Jednoosý skloněný provoz p. 291
• Nastavení sklonu p. 291
• Režim středové osy (viz obr. D) p. 291
• Urychlení nalezení středové osy laserového přijímače p. 292
• Systém varování při otřesech (ADS) p. 292
• Deaktivace systému varování při otřesech (ADS) p. 292
• Čárový provoz (Line Control) ve svislém režimu (GRL 500 HV) p. 292
• Režim středové osy u čárového provozu (Line Control) (viz obr. E) p. 292
• Urychlení nalezení středové osy laserového přijímače p. 293
• Ukazatel relativní výšky (viz obr. F) p. 293
• Práce s přijímačem laseru p. 293
• Bezdrátové spojení mezi měřicím přístrojem a dálkovým ovládáním / laserovými přijímači p. 293
• Nastavení akustického signálu / hlasitosti p. 293
• Volba nastavení ukazatele středové osy p. 293
• Směroví ukazatelé Ochranná funce Strobe Shield p. 294