GDR 14 4 VLI MF - Wkrętarka BOSCH - Bezpłatna instrukcja obsługi

INSTRUKCJA OBSŁUGI GDR 14 4 VLI MF BOSCH

Denizli Tel.: 0258 2620666 Bulut Elektrik İstasyon Cad. No: 52/B Devlet Tiyatrosu Karşısı Elazığ Tel.: 0424 2183559 Körfez Elektrik Sanayi Çarşısı 770 Sok. No: 71 Erzincan Tel.: 0446 2230959 Ege Elektrik İnönü Bulvaro No: 135 Muğla Makasarası Fethiye Fethiye Tel.: 0252 6145701 Değer İş Bobinaj İsmetpaşa Mah. İlk Belediye Başkan Cad. 5/C Şahinbey Gaziantep Tel.: 0342 2316432 Çözüm Bobinaj İsmetpaşa Mah. Eski Şahinbey Belediyesi altı Cad. No: 3/C Gaziantep Tel.: 0342 2319500 Onarım Bobinaj Raifpaşa Cad. No: 67 İskenderun Hatay Tel.: 0326 6137546 Günşah Otomotiv Beylikdüzü Sanayi Sit. No: 210 Beylikdüzü İstanbul Tel.: 0212 8720066 Aygem 10021 Sok. No: 11 AOSB Çiğli İzmir Tel.: 0232 3768074 Sezmen Bobinaj Ege İş Merkezi 1201/4 Sok. No: 4/B Yenişehir İzmir Tel.: 0232 4571465 Ankaralı Elektrik Eski Sanayi Bölgesi 3. Cad. No: 43 Kayseri Tel.: 0352 3364216 Asal Bobinaj Eski Sanayi Sitesi Barbaros Cad. No: 24 Samsun Tel.: 0362 2289090 Üstündağ Elektrikli Aletler Nusretiye Mah. Boyacılar Aralığı No: 9 Tekirdağ Tel.: 0282 6512884 Nakliye Alet içindeki lityum iyon (Li-Ionen) aküler tehlikeli madde taşı- ma yönetmeliği hükümlerine tabidir. Aküler başka bir yüküm- lülük olmaksızın kullanıcı tarafından caddeler üzerinde taşına- bilir. Üçüncü kişiler eliyle yollanma durumunda (örneğin hava yolu ile veya nakliye şirketleri ile) paketleme ve etiketlemeye ilişkin özel hükümlere uyulmalıdır. Bu nedenle gönderi paketlenir- ken bir tehlikeli madde uzmanından yardım alınmalıdır. Aküleri sadece ve ancak gövdelerinde hasar yoksa gönderin. Açık kontakları kapatın ve aküyü ambalaj içinde hareket etme- yecek biçimde paketleyin. Lütfen olası ek ulusal yönetmelik hükümlerine de uyun. Tasfiye Elektrikli el aletleri, aküler, aksesuar ve ambalaj mal- zemesi çevre dostu yeniden kazanım merkezine gön- derilmek zorundadır. Elektrikli el aletlerini ve aküleri/bataryaları evsel çöplerin içine atmayın! Sadece AB üyesi ülkeler için: 2002/96/AT yönetmeliği uyarınca kullanım ömrünü tamamlamış elektrikli el aletleri ve 2006/66/AT yönetmeliği uyarınca arızalı veya kullanım ömrünü tamamlamış aküler/ bataryalar ayrı ayrı toplanmak ve çevre dos- tu tasfiye için bir geri dönüşüm merkezine yollanmak zorundadır. Aküler/Bataryalar: Li-Ion: Lütfen bölüm “Nakliye”, sayfa içindeki uyarılara uyun 85. Değişiklik haklarımız saklıdır. OBJ_BUCH-1051-002.book Page 85 Monday, December 17, 2012 2:13 PM86 | Polski 1 609 92A 00N | (17.12.12) Bosch Power Tools Polski Wskazówki bezpieczeństwa Ogólne przepisy bezpieczeństwa dla elektrona- rzędzi Należy przeczytać wszystkie wskazówki i przepisy. Błędy w przestrzeganiu poniższych wskazówek mogą spowodować porażenie prądem, pożar i/lub ciężkie obrażenia ciała. Należy starannie przechowywać wszystkie przepisy i wskazówki bezpieczeństwa dla dalszego zastosowania. Użyte w poniższym tekście pojęcie „elektronarzędzie“ odnosi się do elektronarzędzi zasilanych energią elektryczną z sieci (z przewodem zasilającym) i do elektronarzędzi zasilanych aku- mulatorami (bez przewodu zasilającego). Bezpieczeństwo miejsca pracy Stanowisko pracy należy utrzymywać w czystości i do- brze oświetlone. Nieporządek w miejscu pracy lub nie- oświetlona przestrzeń robocza mogą być przyczyną wypadków. Nie należy pracować tym elektronarzędziem w otocze- niu zagrożonym wybuchem, w którym znajdują się np. łatwopalne ciecze, gazy lub pyły. Podczas pracy elektro- narzędziem wytwarzają się iskry, które mogą spowodować zapłon. Podczas użytkowania urządzenia zwrócić uwagę na to, aby dzieci i inne osoby postronne znajdowały się w bez- piecznej odległości. Odwrócenie uwagi może spowodo- wać utratę kontroli nad narzędziem. Bezpieczeństwo elektryczne Wtyczka elektronarzędzia musi pasować do gniazda. Nie wolno zmieniać wtyczki w jakikolwiek sposób. Nie wolno używać wtyków adapterowych w przypadku elektronarzędzi z uziemieniem ochronnym. Niezmienio- ne wtyczki i pasujące gniazda zmniejszają ryzyko poraże- nia prądem. Należy unikać kontaktu z uziemionymi powierzchniami jak rury, grzejniki, piece i lodówki. Ryzyko porażenia prą- dem jest większe, gdy ciało użytkownika jest uziemione. Urządzenie należy zabezpieczyć przed deszczem i wil- gocią. Przedostanie się wody do elektronarzędzia pod- wyższa ryzyko porażenia prądem. Nigdy nie należy używać przewodu do innych czynno- ści. Nigdy nie należy nosić elektronarzędzia, trzymając je za przewód, ani używać przewodu do zawieszenia urządzenia; nie wolno też wyciągać wtyczki z gniazdka pociągając za przewód. Przewód należy chronić przed wysokimi temperaturami, należy go trzymać z dala od oleju, ostrych krawędzi lub ruchomych części urządze- nia. Uszkodzone lub splątane przewody zwiększają ryzyko porażenia prądem. W przypadku pracy elektronarzędziem pod gołym nie- bem, należy używać przewodu przedłużającego, dosto- sowanego również do zastosowań zewnętrznych. Uży- cie właściwego przedłużacza (dostosowanego do pracy na zewnątrz) zmniejsza ryzyko porażenia prądem. Jeżeli nie da się uniknąć zastosowania elektronarzę- dzia w wilgotnym otoczeniu, należy użyć wyłącznika ochronnego różnicowo-prądowego. Zastosowanie wyłącznika ochronnego różnicowo-prądowego zmniejsza ryzyko porażenia prądem. Bezpieczeństwo osób Podczas pracy z elektronarzędziem należy zachować ostrożność, każdą czynność wykonywać uważnie i z rozwagą. Nie należy używać elektronarzędzia, gdy jest się zmęczonym lub będąc pod wpływem narkotyków, alkoholu lub lekarstw. Moment nieuwagi przy użyciu elektronarzędzia może stać się przyczyną poważnych ura- zów ciała. Należy nosić osobiste wyposażenie ochronne i zawsze okulary ochronne. Noszenie osobistego wyposażenia ochronnego – maski przeciwpyłowej, obuwia z podeszwami przeciwpoślizgowymi, kasku ochronnego lub środków ochrony słuchu (w zależności od rodzaju i zastosowania elektronarzędzia) – zmniejsza ryzyko obra- żeń ciała. Należy unikać niezamierzonego uruchomienia narzę- dzia. Przed włożeniem wtyczki do gniazdka i/lub podłą- czeniem do akumulatora, a także przed podniesieniem lub przeniesieniem elektronarzędzia, należy upewnić się, że elektronarzędzie jest wyłączone. Trzymanie pal- ca na wyłączniku podczas przenoszenia elektronarzędzia lub podłączenie do prądu włączonego narzędzia, może stać się przyczyną wypadków. Przed włączeniem elektronarzędzia, należy usunąć na- rzędzia nastawcze lub klucze. Narzędzie lub klucz, znaj- dujący się w ruchomych częściach urządzenia mogą do- prowadzić do obrażeń ciała. Należy unikać nienaturalnych pozycji przy pracy. Nale- ży dbać o stabilną pozycję przy pracy i zachowanie równowagi. W ten sposób możliwa będzie lepsza kontrola elektronarzędzia w nieprzewidzianych sytuacjach. Należy nosić odpowiednie ubranie. Nie należy nosić luźnego ubrania ani biżuterii. Włosy, ubranie i rękawi- ce należy trzymać z daleka od ruchomych części. Luźne ubranie, biżuteria lub długie włosy mogą zostać wciągnięte przez ruchome części. Jeżeli istnieje możliwość zamontowania urządzeń od- sysających i wychwytujących pył, należy upewnić się, że są one podłączone i będą prawidłowo użyte. Użycie urządzenia odsysającego pył może zmniejszyć zagrożenie pyłami. Prawidłowa obsługa i eksploatacja elektronarzędzi Nie należy przeciążać urządzenia. Do pracy używać na- leży elektronarzędzia, które są do tego przewidziane. Odpowiednio dobranym elektronarzędziem pracuje się w danym zakresie wydajności lepiej i bezpieczniej. Nie należy używać elektronarzędzia, którego włącznik/ wyłącznik jest uszkodzony. Elektronarzędzie, którego nie można włączyć lub wyłączyć jest niebezpieczne i musi zostać naprawione. OSTRZEZENIE OBJ_BUCH-1051-002.book Page 86 Monday, December 17, 2012 2:13 PMPolski | 87 Bosch Power Tools 1 609 92A 00N | (17.12.12) Przed regulacją urządzenia, wymianą osprzętu lub po zaprzestaniu pracy narzędziem, należy wyciągnąć wtyczkę z gniazda i/lub usunąć akumulator. Ten środek ostrożności zapobiega niezamierzonemu włączeniu się elektronarzędzia. Nieużywane elektronarzędzia należy przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci. Nie należy udostęp- niać narzędzia osobom, które go nie znają lub nie prze- czytały niniejszych przepisów. Używane przez niedo- świadczone osoby elektronarzędzia są niebezpieczne. Konieczna jest należyta konserwacja elektronarzędzia. Należy kontrolować, czy ruchome części urządzenia działają bez zarzutu i nie są zablokowane, czy części nie są pęknięte lub uszkodzone w taki sposób, który miał- by wpływ na prawidłowe działanie elektronarzędzia. Uszkodzone części należy przed użyciem urządzenia oddać do naprawy. Wiele wypadków spowodowanych jest przez niewłaściwą konserwację elektronarzędzi. Należy stale dbać o ostrość i czystość narzędzi tnących. O wiele rzadziej dochodzi do zakleszczenia się narzędzia tnącego, jeżeli jest ono starannie utrzymane. Zadbane na- rzędzia łatwiej się też prowadzi. Elektronarzędzia, osprzęt, narzędzia pomocnicze itd. należy używać zgodnie z niniejszymi zaleceniami. Uwzględnić należy przy tym warunki i rodzaj wykony- wanej pracy. Niezgodne z przeznaczeniem użycie elektro- narzędzia może doprowadzić do niebezpiecznych sytuacji. Prawidłowa obsługa i eksploatacja narzędzi akumulatoro- wych Akumulatory należy ładować tylko w ładowarkach, za- lecanych przez producenta. W przypadku użycia łado- warki, przystosowanej do ładowania określonego rodzaju akumulatorów, w sposób niezgodny z przeznaczeniem, ist- nieje niebezpieczeństwo pożaru. W elektronarzędziach można używać jedynie przewi- dzianych do tego celu akumulatorów. Użycie innych akumulatorów może spowodować obrażenia ciała i zagro- żenie pożarem. Nieużywany akumulator należy trzymać z dala od spi- naczy, monet, kluczy, gwoździ, śrub lub innych małych przedmiotów metalowych, które mogłyby spowodo- wać zmostkowanie styków. Zwarcie pomiędzy stykami akumulatora może spowodować oparzenia lub pożar. Przy niewłaściwym użyciu możliwe jest wydostanie się elektrolitu z akumulatora. Należy unikać kontaktu z nim, a w przypadku niezamierzonego zetknięcia się z elektrolitem, należy umyć dane miejsce ciała wodą. Je- żeli ciecz dostała się do oczu, należy dodatkowo skonsultować się z lekarzem. Elektrolit może doprowa- dzić do podrażnienia skóry lub oparzeń. Serwis Naprawę elektronarzędzia należy zlecić jedynie wy- kwalifikowanemu fachowcowi i przy użyciu oryginal- nych części zamiennych. To gwarantuje, że bezpieczeń- stwo urządzenia zostanie zachowane. Wskazówki bezpieczeństwa dla wiertarek i wkrętarek Podczas wykonywania prac, przy których narzędzie ro- bocze lub śruba mogłyby natrafić na ukryte przewody elektryczne, elektronarzędzie należy trzymać wyłącz- nie za izolowane powierzchnie rękojeści. Kontakt z prze- wodem sieci zasilającej może spowodować przekazanie napięcia na części metalowe elektronarzędzia, co mogłoby spowodować porażenie prądem elektrycznym. Należy używać odpowiednich przyrządów poszukiwaw- czych w celu lokalizacji ukrytych przewodów zasilają- cych, lub poprosić o pomoc zakłady miejskie. Kontakt z przewodami znajdującymi się pod napięciem może dopro- wadzić do powstania pożaru i porażenia elektrycznego. Uszkodzenie przewodu gazowego może doprowadzić do wybuchu. Przebicie przewodu wodociągowego powoduje szkody rzeczowe. W razie zablokowania się narzędzia roboczego należy natychmiast wyłączyć elektronarzędzie. Należy być przygotowanym na wysokie momenty reakcji, które powodują odrzut. Narzędzie robocze może się zabloko- wać, gdy: – elektronarzędzie jest przeciążone, lub – gdy skrzywi się w obrabianym przedmiocie. Trzymać mocno elektronarzędzie. Podczas dokręcania i luzowania śrub mogą wystąpić krótkotrwałe wysokie mo- menty reakcji. Należy zabezpieczyć obrabiany przedmiot. Zamocowa- nie obrabianego przedmiotu w urządzeniu mocującym lub imadle jest bezpieczniejsze niż trzymanie go w ręku. Miejsce pracy należy utrzymywać w czystości. Mieszan- ki materiałów są szczególnie niebezpieczne. Pył z metalu lekkiego może się zapalić lub wybuchnąć. Przed odłożeniem elektronarzędzia, należy poczekać, aż znajdzie się ono w bezruchu. Narzędzie robocze może się zablokować i doprowadzić do utraty kontroli nad elektronarzędziem. Nie otwierać akumulatora. Istnieje niebezpieczeństwo zwarcia. Akumulator należy chronić przed wysokimi temperaturami, np. przed stałym nasłonecz- nieniem, przed ogniem, wodą i wilgocią. Istnie- je zagrożenie wybuchem. W przypadku uszkodzenia i niewłaściwego użytkowa- nia akumulatora może dojść do wydzielenia się gazów. Wywietrzyć pomieszczenie i w razie dolegliwości skonsultować się z lekarzem. Gazy mogą uszkodzić drogi oddechowe. W przypadku uszkodzenia akumulatora może dojść do wycieku elektrolitu i zamoczenia przedmiotów znajdu- jących się w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Spraw- dzić elementy narażone na ryzyko zamoczenia. Osuszyć zamoczone części lub wymienić je w razie potrzeby. Akumulator należy używać tylko w połączeniu z elek- tronarzędziem firmy Bosch, dla którego został on prze- widziany. Tylko w ten sposób można ochronić akumulator przed niebezpiecznym dla niego przeciążeniem. OBJ_BUCH-1051-002.book Page 87 Monday, December 17, 2012 2:13 PM88 | Polski 1 609 92A 00N | (17.12.12) Bosch Power Tools Stosować należy wyłącznie oryginalne akumulatory fir- my Bosch, o napięciu podanym na tabliczce znamiono- wej elektronarzędzia. Użycie innych akumulatorów, np. podróbek, przeróbek lub akumulatorów innych producen- tów może stać się przyczyną obrażeń lub powstania szkód materialnych poprzez eksplodujące akumulatory. Opis urządzenia i jego zastosowania Należy przeczytać wszystkie wskazówki i przepisy. Błędy w przestrzeganiu poniższych wskazówek mogą spowodować porażenie prądem, pożar i/lub ciężkie obrażenia ciała. Należy otworzyć rozkładaną stronę z rysunkiem urządzenia i pozostawić ją rozłożoną podczas czytania instrukcji obsługi. Użycie zgodne z przeznaczeniem Elektronarzędzie przeznaczone jest do wkręcania i wykręca- nia śrub, dociągania i zwalniania nakrętek w podanym zakre- sie wymiarów i parametrów roboczych. W pozycji wiertniczej i po przezbrojeniu w odpowiednie narzędzia robocze elektro- narzędzie można stosować również do wiercenia w drewnie, metalu, ceramice i tworzywach sztucznych. Przedstawione graficznie komponenty Numeracja przedstawionych graficznie komponentów odnosi się do schematu elektronarzędzia na stronach graficznych. 1 Uchwyt narzędziowy 2 Tuleja zaryglowania 3 Lampa „Power Light“ 4 Przełącznik trybu pracy „wiercenie/wkręcanie“ 5 Pasek na dłoń 6 Klips do paska* 7 Akumulator* 8 Przycisk odblokowujący akumulator* 9 Przełącznik kierunku obrotów 10 Włącznik/wyłącznik 11 Wiertarka z wpustem sześciokątnym* 12 Końcówka wkręcająca z zatrzaskiem kulkowym* 13 Uniwersalny uchwyt na końcówki wkręcające* 14 Końcówka wkręcająca (bit)* 15 Szczotki węglowe 16 Pokrywka *Przedstawiony na rysunkach lub opisany w instrukcji użytkowa- nia osprzęt nie wchodzi w skład wyposażenia standardowego. Kompletny asortyment wyposażenia dodatkowego można znaleźć w naszym katalogu osprzętu. Informacja na temat hałasu i wibracji Wartości pomiarowe hałasu określono zgodnie z normą EN 60745. Określony wg skali A poziom hałasu emitowanego przez urzą- dzenie wynosi standardowo: poziom ciśnienia akustycznego 93 dB(A); poziom mocy akustycznej 104 dB(A). Niepewność pomiaru K=3 dB. Stosować środki ochrony słuchu! Wartości łączne drgań a

(suma wektorowa z trzech kierun- ków) i niepewność pomiaru K oznaczone zgodnie z normą EN 60745 wynoszą: Dociąganie śrub i nakrętek o maksymalnie dopuszczalnej wielkości: a

Podany w niniejszej instrukcji poziom drgań pomierzony zo- stał zgodnie z określoną przez normę EN 60745 procedurą pomiarową i może zostać użyty do porównywania elektrona- rzędzi. Można go też użyć do wstępnej oceny ekspozycji na drgania. Podany poziom drgań jest reprezentatywny dla podstawo- wych zastosowań elektronarzędzia. Jeżeli elektronarzędzie użyte zostanie do innych zastosowań lub z innymi narzędziami roboczymi, a także jeśli nie będzie wystarczająco konserwo- wane, poziom drgań może odbiegać od podanego. Podane powyżej przyczyny mogą spowodować podwyższenie ekspo- zycji na drgania podczas całego czasu pracy. Aby dokładnie ocenić ekspozycję na drgania, trzeba wziąć pod uwagę także okresy, gdy urządzenie jest wyłączone, lub gdy jest wprawdzie włączone, ale nie jest używane do pracy. W ten sposób łączna (obliczana na pełny wymiar czasu pracy) ekspozycja na drgania może okazać się znacznie niższa. Należy wprowadzić dodatkowe środki bezpieczeństwa, mają- ce na celu ochronę operatora przed skutkami ekspozycji na drgania, np.: konserwacja elektronarzędzia i narzędzi robo- czych, zabezpieczenie odpowiedniej temperatury rąk, ustale- nie kolejności operacji roboczych. Dane techniczne Akumulatorowa wkrętarka udarowa GDR 14,4 V-LI MF GDR 18 V-LI MF Numer katalogowy 3 601 JA1 9.. 3 601 JA1 0.. Napięcie znamionowe V= 14,4 18 Prędkość obrotowa bez obciążenia –1. bieg –2. bieg –Tryb pracy wkręcanie z udarem min

0 –750 0 –2800 0 –2800 0–750 0 –2800 0 –2800 Częstotliwość udarów min

0 –3200 0 –3200 maks. moment obrotowy, wkręcanie twarde wg ISO 5393 Nm 150 160 Wkręty maszynowe o średnicy mm M6 – M14 M6 – M14 Dane techniczne uzyskane zostały w wyników pomiarów z akumulatorem wchodzącym w skład dostawy. OBJ_BUCH-1051-002.book Page 88 Monday, December 17, 2012 2:13 PMPolski | 89 Bosch Power Tools 1 609 92A 00N | (17.12.12) Deklaracja zgodności Oświadczamy z pełną odpowiedzialnością, że produkt, przed- stawiony w „Dane techniczne“, odpowiada wymaganiom na- stępujących norm i dokumentów normatywnych: EN 60745 – zgodnie z wymaganiami dyrektyw: 2011/65/UE, 2004/108/WE, 2006/42/WE. Dokumentacja techniczna (2006/42/WE): Robert Bosch GmbH, PT/ETM9, D-70745 Leinfelden-Echterdingen Robert Bosch GmbH, Power Tools Division D-70745 Leinfelden-Echterdingen

Montaż Ładowanie akumulatora Stosować należy tylko ładowarki wyszczególnione na stronach z osprzętem dodatkowym. Tylko te ładowarki dostosowane są do ładowania zastosowanego w elektro- narzędziu akumulatora litowo-jonowego. Wskazówka: W momencie dostawy akumulator jest nałado- wany częściowo. Aby zagwarantować wykorzystanie najwyż- szej wydajności akumulatora, należy przed pierwszym uży- ciem całkowicie naładować akumulator w ładowarce. Akumulator litowo-jonowy można doładować w dowolnej chwili, nie powodując tym skrócenia jego żywotności. Prze- rwanie procesu ładowania nie niesie za sobą ryzyka uszkodze- nia ogniw akumulatora. Dzięki systemowi elektronicznej ochrony ogniw – „Electronic Cell Protection (ECP)“ – akumulator litowo-jonowy jest za- bezpieczony przed głębokim rozładowaniem. Przy rozłado- wanym akumulatorze elektronarzędzie zostaje wyłączone przez układ ochronny – narzędzie robocze nie porusza się. Po automatycznym wyłączeniu elektronarzędzia nie naciskać ponownie włącznika. Może to doprowadzić do uszkodzenia akumulatora. Akumulator wyposażony jest w system kontroli temperatury NTC, który dopuszcza ładowanie wyłącznie w zakresie tempe- ratur pomiędzy 0 °C a 45 °C. Dzięki temu osiąga się wyższą żywotność akumulatora. Przestrzegać wskazówek dotyczących usuwania odpadów. Wyjmowanie akumulatora Akumulator 7 posiada dwa stopnie blokady, zapobiegające je- go wypadnięciu w przypadku niezamierzonego naciśnięcia przycisku odblokowującego 8. Akumulator umieszczony w obudowie elektronarzędzia, przytrzymywany jest na miejscu za pomocą sprężyny. W celu wyjęcia akumulatora 7 wcisnąć przycisk odblokowują- cy 8 i wyciągnąć akumulator z elektronarzędzia, pociągając go do tyłu. Nie należy przy tym stosować siły. Wymiana narzędzi (zob. rys. A) Przed wszelkimi pracami przy elektronarzędziu (np. pielęgnacja, wymiana narzędzi itp.), jak i przy trans- porcie i składowaniu należy przełącznik kierunków ob- rotów nastawić na pozycję środkową. Przy niezamierzo- nym uruchomieniu włącznika/wyłącznika istnieje niebez- pieczeństwo zranienia. Montaż oprzyrządowania (narzędzia pomocniczego) Pociągnąć tuleję zaryglowania 2 do przodu, wsunąć narzędzie robocze do oporu do uchwytu narzędziowego 1, a następnie zwolnić tuleję 2, aby zablokować narzędzie robocze. Należy stosować wyłącznie końcówki wkręcające z zatrza- skiem kulkowym 12 (DIN 3126-E6.3). Inne końcówki wkrę- cające 14 można mocować, stosując uniwersalny uchwyt na końcówki z zatrzaskiem kulkowym 13. Wyjmowanie oprzyrządowania (narzędzia pomocnicze- go) Pociągnąć tuleję ryglującą 2 do przodu i wyjąć narzędzie robo- cze. Praca Rodzaj pracy wkręcanie z udarem Uchwyt montażu końcówek 1 wraz z końcówką roboczą napę- dzany jest silnikiem elektrycznym przez przekładnię i mecha- nizm udarowy. Proces pracy dzieli się na dwie fazy: Wkręcanie i dokręcanie (mechanizm udarowy w akcji). maks. Ø wiercenia (1./2. bieg) –Stal –Drewno

10/8 21/10 10/8 21/10 Uchwyt narzędziowy ¼" Wpust sześciokątny ¼" Wpust sześciokątny Ciężar odpowiednio do EPTA-Procedure 01/2003 kg 1,8 1,9 Akumulatorowa wkrętarka udarowa GDR 14,4 V-LI MF GDR 18 V-LI MF Dane techniczne uzyskane zostały w wyników pomiarów z akumulatorem wchodzącym w skład dostawy. Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Helmut Heinzelmann Head of Product Certification PT/ETM9 OBJ_BUCH-1051-002.book Page 89 Monday, December 17, 2012 2:13 PM90 | Polski 1 609 92A 00N | (17.12.12) Bosch Power Tools Uruchomienie mechanizmu udarowego wywoływane jest utknięciem śruby, stanowiącym obciążenie dla silnika. Me- chanizm udarowy zamienia w ten sposób siłę silnika w równo- mierne udary obrotowe. Przy wykręcaniu śrub proces ten przebiega w odwrotnej kolejności. Uruchamianie Włożenie akumulatora Stosować należy wyłącznie oryginalne akumulatory li- towo-jonowe firmy Bosch o napięciu podanym na tab- liczce znamionowej elektronarzędzia. Zastosowanie akumulatorów innego typu może spowodować obrażenia oraz grozi pożarem. Ustawić przełącznik zmiany kierunku obrotów 9 w pozycji środkowej, aby zabezpieczyć elektronarzędzie przed nieza- mierzonym włączeniem. Wsunąć naładowany akumulator 7 od przodu do podstawy elektronarzędzia, aż do jego zaryglowania w podstawie. Ustawianie kierunku obrotów (zob. rys. B) Przełącznikiem obrotów 9 można zmienić kierunek obrotów elektronarzędzia. Przy wciśniętym włączniku/wyłączniku 10 jest to jednak niemożliwe. Obroty w prawo: Do wkręcania śrub, dokręcania nakrętek i wiercenia przełącznik kierunku obrotów 9 należy przesunąć aż do oporu w lewo. Obroty w lewo: Do zwalniania lub wykręcania śrub, nakrętek i wierteł przełącznik zmiany kierunku obrotów 9 należy prze- sunąć aż do oporu w prawo. Ustawianie rodzaju pracy (zob. rys. C) Za pomocą przełącznika „wiercenie/wkręcanie“ 4 można wy- brać tryb pracy elektronarzędzia. Wskazówka: Zmiany trybu pracy dokonywać tylko wtedy, gdy elektronarzędzie jest wyłączone! W innym wypadku elek- tronarzędzie może ulec uszkodzeniu. Aby zmienić tryb pracy, należy ustawić przełącznik „wierce- nie/wkręcanie“ 4 w pożądanej pozycji. Jeżeli przełącznik „wiercenie/wkręcanie“ 4 nie daje się prze- sunąć do końca, należy lekko nacisnąć włącznik/wyłącznik 10, zwolnić go, a następnie przesunąć przełącznik „wierce- nie/wkręcanie“ 4 na pożądaną pozycję. Przełącznik „wiercenie/wkręcanie“ 4 należy zawsze przesuwać do oporu. Praca, przy przełączniku „wierce- nie/wkręcanie“ 4, który nie został przesunięty do końca, może prowadzić do uszkodzenia elektronarzędzia. Włączanie/wyłączanie W celu włączenia elektronarzędzia nacisnąć włącznik/wy- łącznik 10 i przytrzymać w tej pozycji. Lampka 3 świeci się przy całkowicie lub do połowy wciśnię- tym włączniku/wyłączniku 10 i umożliwia oświetlenie zakresu roboczego w przypadku niekorzystnych warunków oświetle- niowych. Aby wyłączyć elektronarzędzie, należy zwolnić włącznik/wy- łącznik 10. Aby zaoszczędzić energię elektryczną, elektronarzędzie nale- ży włączać tylko wówczas, gdy jest ono używane. Ustawianie prędkości obrotowej Prędkość obrotowa włączonego elektronarzędzia może być regulowana bezstopniowo, w zależności od siły nacisku na włącznik/wyłącznik 10. Lekki nacisk na włącznik/wyłącznik 10 oznacza niską pręd- kość obrotową. Wraz ze zwiększającym się naciskiem pręd- kość obrotowa rośnie. Wskazówki dotyczące pracy Nie należy przykładać włączonego elektronarzędzia do nakrętki/śruby. Obracające się narzędzia robocze mogą ześlizgnąć się z nakrętki lub z łba śruby. Podczas wiercenia nie należy zbyt mocno przyciskać elektronarzędzia do obrabianego materiału. Zbyt silny nacisk może uszkodzić czubek wiertła, zmniejszyć wydaj- ność wiercenia i skrócić żywotność elektronarzędzia. Moment obrotowy uzależniony jest od czasu trwania udaru. Maksymalnie osiągnięty moment obrotowy wynika ze wszyst- kich osiągniętych przez ruchy udarowe pojedynczych mo- mentów obrotowych. Maksymalny moment obrotowy może zostać osiągnięty po udarze trwającym 6–10 sekund. Po tym czasie moment dokręcania podwyższa się już tylko minimal- nie. Czas trwania udaru należy ustalić oddzielnie dla każdego wy- maganego momentu obrotowego dokręcania. Rzeczywiście osiągnięty moment obrotowy dokręcania należy stale kontro- lować za pomocą klucza dynamometrycznego. Połączenia śrubowe twarde, sprężynujące lub miękkie Momenty obrotowe osiągnięte w jednym cyklu udarów i po- mierzone podczas próbnego wkręcania należy nanieść do dia- gramu – w efekcie otrzyma się krzywą przebiegu momentu obrotowego. Wysokość krzywej odpowiada maksymalnemu momentowi obrotowemu, a jej nachylenie odpowiada czaso- wi, w jakim zostanie on osiągnięty. Przebieg momentu obrotowego zależny jest od następują- cych czynników: – Wytrzymałość śrub/nakrętek – Rodzaj podłoża (podkładka, sprężyna talerzowa, uszczel- ka) – Wytrzymałość materiału przeznaczonego do ześrubowa- nia – Ilość/rodzaj smaru na połączeniu śrubowym Pozycja do wkręcania z udarem Pozycja do powolnego wiercenia w drewnie, metalu, ceramice i tworzywie sztucznym Pozycja do szybkiego wiercenia w drewnie, metalu, ceramice i tworzywie sztucznym OBJ_BUCH-1051-002.book Page 90 Monday, December 17, 2012 2:13 PMPolski | 91 Bosch Power Tools 1 609 92A 00N | (17.12.12) Zgodnie z powyższym rozróżnić można następujące rodzaje połączeń: – Osadzenie twarde ma miejsce w przypadku łączenia me- talu z metalem przy użyciu podkładek. Po stosunkowo krótkim czasie udaru osiągany jest maksymalny moment obrotowy (stromy przebieg krzywej charakterystycznej). Zbyt długi czas udaru szkodzi tylko maszynie. – Osadzenie sprężynujące ma miejsce, gdy łączony jest metal z metalem, jednak przy użyciu podkładek spręży- stych, sprężyn talerzowych, rozpórek lub śrub/nakrętek z gniazdem stożkowym, a także przy zastosowaniu prze- dłużek. – Osadzenie miękkie ma miejsce w przypadku łączenia np. metalu z drewnem lub w przypadku podłożenia podkładki ołowiowej lub z włókniny. W przypadku połączeń sprężynowych lub miękkich, maksy- malny moment obrotowy dokręcania jest mniejszy niż w przy- padku połączeń twardych. Konieczny jest też zdecydowanie dłuższy czas udaru. Wartości dla maksymalnych momentów obrotowych dokręcania śrub Wartości podane w Nm, obliczone z pola przekroju śruby; wykorzystanie granicy plastyczności w 90% (przy współczynniku tar- cia μ ges = 0,12). Konieczna jest stała kontrola momentu dokręcania za pomocą klucza dynamometrycznego. Wskazówki Przed wkręcaniem większych, dłuższych śrub do twardego materiału, zaleca się dokonanie nawiercenia na ok.

dłu- gości śruby, o średnicy równej średnicy gwinta śruby. Klips do paska Za pomocą klipsa 6 można zawiesić elektronarzędzie na przy- kład na pasku. Dzięki temu obie ręce są wolne, a elektronarzę- dzie znajduje się w zasięgu ręki. Wskazówki dotyczące optymalnego obchodzenia się z akumulatorem Akumulator należy chronić przed wilgocią i wodą. Akumulator należy przechowywać wyłącznie w temperaturze od 0 °C do 50 °C. Nie wolno pozostawiać akumulatora np. la- tem w samochodzie. Otwory wentylacyjne należy regularnie czyścić za pomocą miękkiego, czystego i suchego pędzelka. Zdecydowanie krótszy czas prac po ładowaniu wskazuje na zużycie akumulatora i konieczność wymiany na nowy. Przestrzegać wskazówek dotyczących usuwania odpadów. Konserwacja i serwis Konserwacja i czyszczenie Przed wszelkimi pracami przy elektronarzędziu (np. pielęgnacja, wymiana narzędzi itp.), jak i przy trans- porcie i składowaniu należy przełącznik kierunków ob- rotów nastawić na pozycję środkową. Przy niezamierzo- nym uruchomieniu włącznika/wyłącznika istnieje niebez- pieczeństwo zranienia. Aby zapewnić bezpieczną i wydajną pracę, elektrona- rzędzie i szczeliny wentylacyjne należy utrzymywać w czystości. Wymiana szczotek węglowych (zob. rys. D) Kontrolować długość szczotek węglowych średnio co 2 – 3 miesiące i w razie potrzeby wymienić obydwie szczotki węglo- we. Nie wymieniać nigdy tylko jednej szczotki węglowej! Wskazówka: Stosować wyłącznie szczotki węglowe nabyte w Bosch, które przeznaczone są dla użytkowanego produktu. – Otwierać pokrywki 16 za pomocą nadającego się do tego śrubokręta. – Wymienić zamontowane sprężynowo szczotki węglowe 15 i przykręcić ponownie pokrywki. Jeśli urządzenie, mimo dokładnej i wszechstronnej kontroli produkcyjnej ulegnie kiedykolwiek awarii, naprawę powinien przeprowadzić autoryzowany serwis elektronarzędzi firmy Bosch. Przy wszystkich zgłoszeniach oraz zamówieniach części za- miennych konieczne jest podanie 10-cyfrowego numeru kata- logowego elektronarzędzia zgodnie z danymi na tabliczce zna- mionowej. Obsługa klienta oraz doradztwo dotyczące użytkowania W punkcie obsługi klienta można uzyskać odpowiedzi na pyta- nia dotyczące napraw i konserwacji nabytego produktu, a tak- że dotyczące części zamiennych. Rysunki rozłożeniowe oraz informacje dotyczące części zamiennych można znaleźć rów- nież pod adresem: www.bosch-pt.com Klasy wytrzymałości wg DIN 267 Śruby standardowe Śruby wysokiej wytrzy- małości z naprężeniem wstępnym