GSR 14 42LI Professional - Wiertarka Bosch Blauw - Bezpłatna instrukcja obsługi

INSTRUKCJA OBSŁUGI GSR 14 42LI Professional Bosch Blauw

Wskazówki bezpieczeństwa Ogólne przepisy bezpieczeństwa dla elektronarzędzi Należy przeczytać wszyst- kie wskazówki i przepisy. Błędy w przestrzeganiu poniższych wskazówek mogą spowodować porażenie prądem, pożar i/lub ciężkie obrażenia ciała. Należy starannie przechowywać wszystkie przepisy i wskazówki bezpieczeństwa dla dal- szego zastosowania. Użyte w poniższym tekście pojęcie „elektrona- rzędzie“ odnosi się do elektronarzędzi zasila- nych energią elektryczną z sieci (z przewodem zasilającym) i do elektronarzędzi zasilanych aku- mulatorami (bez przewodu zasilającego).

1) Bezpieczeństwo miejsca pracy

a) Stanowisko pracy należy utrzymywać w czystości i dobrze oświetlone. Niepo- rządek w miejscu pracy lub nieoświetlona przestrzeń robocza mogą być przyczyną wypadków. b) Nie należy pracować tym elektronarzę- dziem w otoczeniu zagrożonym wybu- chem, w którym znajdują się np. łatwo- palne ciecze, gazy lub pyły. Podczas pracy elektronarzędziem wytwarzają się iskry, które mogą spowodować zapłon. c) Podczas użytkowania urządzenia zwrócić uwagę na to, aby dzieci i inne osoby postronne znajdowały się w bez- piecznej odległości. Odwrócenie uwagi może spowodować utratę kontroli nad narzędziem.

2) Bezpieczeństwo elektryczne

a) Wtyczka elektronarzędzia musi pasować do gniazda. Nie wolno zmieniać wtyczki w jakikolwiek sposób. Nie wolno używać wtyków adapterowych w przypadku elektronarzędzi z uziemieniem ochron- nym. Niezmienione wtyczki i pasujące gniazda zmniejszają ryzyko porażenia prądem. b) Należy unikać kontaktu z uziemionymi powierzchniami jak rury, grzejniki, piece i lodówki. Ryzyko porażenia prądem jest większe, gdy ciało użytkownika jest uzie- mione. c) Urządzenie należy zabezpieczyć przed deszczem i wilgocią. Przedostanie się wody do elektronarzędzia podwyższa ryzyko porażenia prądem. d) Nigdy nie należy używać przewodu do innych czynności. Nigdy nie należy nosić elektronarzędzia, trzymając je za prze- wód, ani używać przewodu do zawiesze- nia urządzenia; nie wolno też wyciągać wtyczki z gniazdka pociągając za prze- wód. Przewód należy chronić przed wysokimi temperaturami, należy go trzy- mać z dala od oleju, ostrych krawędzi lub ruchomych części urządzenia. Uszkodzone lub splątane przewody zwiększają ryzyko porażenia prądem. e) W przypadku pracy elektronarzędziem pod gołym niebem, należy używać prze- wodu przedłużającego, dostosowanego również do zastosowań zewnętrznych. Użycie właściwego przedłużacza (dostosowanego do pracy na zewnątrz) zmniejsza ryzyko porażenia prądem. f) Jeżeli nie da się uniknąć zastosowania elektronarzędzia w wilgotnym otocze- niu, należy użyć wyłącznika ochronnego różnicowo-prądowego. Zastosowanie wyłącznika ochronnego różnicowo-prądo- wego zmniejsza ryzyko porażenia prądem.

3) Bezpieczeństwo osób

a) Podczas pracy z elektronarzędziem na- leży zachować ostrożność, każdą czyn- ność wykonywać uważnie i z rozwagą. Nie należy używać elektronarzędzia, gdy jest się zmęczonym lub będąc pod wpływem narkotyków, alkoholu lub lekarstw. Moment nieuwagi przy użyciu elektronarzędzia może stać się przyczyną poważnych urazów ciała. OBJ_BUCH-690-004.book Page 148 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 149 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) b) Należy nosić osobiste wyposażenie ochronne i zawsze okulary ochronne. No- szenie osobistego wyposażenia ochron- nego – maski przeciwpyłowej, obuwia z podeszwami przeciwpoślizgowymi, kasku ochronnego lub środków ochrony słuchu (w zależności od rodzaju i zastoso- wania elektronarzędzia) – zmniejsza ryzyko obrażeń ciała. c) Należy unikać niezamierzonego urucho- mienia narzędzia. Przed włożeniem wty- czki do gniazdka i/lub podłączeniem do akumulatora, a także przed podniesie- niem lub przeniesieniem elektronarzę- dzia, należy upewnić się, że elektrona- rzędzie jest wyłączone. Trzymanie palca na wyłączniku podczas przenoszenia elek- tronarzędzia lub podłączenie do prądu włączonego narzędzia, może stać się przy- czyną wypadków. d) Przed włączeniem elektronarzędzia, na- leży usunąć narzędzia nastawcze lub klu- cze. Narzędzie lub klucz, znajdujący się w ruchomych częściach urządzenia mogą doprowadzić do obrażeń ciała. e) Należy unikać nienaturalnych pozycji przy pracy. Należy dbać o stabilną pozy- cję przy pracy i zachowanie równowagi. W ten sposób możliwa będzie lepsza kon- trola elektronarzędzia w nieprzewidzia- nych sytuacjach. f) Należy nosić odpowiednie ubranie. Nie należy nosić luźnego ubrania ani biżu- terii. Włosy, ubranie i rękawice należy trzymać z daleka od ruchomych części. Luźne ubranie, biżuteria lub długie włosy mogą zostać wciągnięte przez ruchome części. g) Jeżeli istnieje możliwość zamontowania urządzeń odsysających i wychwytują- cych pył, należy upewnić się, że są one podłączone i będą prawidłowo użyte. Użycie urządzenia odsysającego pył może zmniejszyć zagrożenie pyłami.

4) Prawidłowa obsługa i eksploatacja elektro-

narzędzi a) Nie należy przeciążać urządzenia. Do pracy używać należy elektronarzędzia, które są do tego przewidziane. Odpo- wiednio dobranym elektronarzędziem pracuje się w danym zakresie wydajności lepiej i bezpieczniej. b) Nie należy używać elektronarzędzia, którego włącznik/wyłącznik jest uszko- dzony. Elektronarzędzie, którego nie można włączyć lub wyłączyć jest niebez- pieczne i musi zostać naprawione. c) Przed regulacją urządzenia, wymianą osprzętu lub po zaprzestaniu pracy na- rzędziem, należy wyciągnąć wtyczkę z gniazda i/lub usunąć akumulator. Ten środek ostrożności zapobiega nieza- mierzonemu włączeniu się elektro- narzędzia. d) Nieużywane elektronarzędzia należy przechowywać w miejscu niedostępnym dla dzieci. Nie należy udostępniać narzę- dzia osobom, które go nie znają lub nie przeczytały niniejszych przepisów. Używane przez niedoświadczone osoby elektronarzędzia są niebezpieczne. e) Konieczna jest należyta konserwacja elektronarzędzia. Należy kontrolować, czy ruchome części urządzenia działają bez zarzutu i nie są zablokowane, czy części nie są pęknięte lub uszkodzone w taki sposób, który miałby wpływ na prawidłowe działanie elektronarzędzia. Uszkodzone części należy przed użyciem urządzenia oddać do naprawy. Wiele wypadków spowodowanych jest przez niewłaściwą konserwację elektro- narzędzi. f) Należy stale dbać o ostrość i czystość narzędzi tnących. O wiele rzadziej docho- dzi do zakleszczenia się narzędzia tnącego, jeżeli jest ono starannie utrzyma- ne. Zadbane narzędzia łatwiej się też pro- wadzi. OBJ_BUCH-690-004.book Page 149 Monday, October 20, 2008 8:01 AM150 | Polski 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools g) Elektronarzędzia, osprzęt, narzędzia pomocnicze itd. należy używać zgodnie z niniejszymi zaleceniami. Uwzględnić należy przy tym warunki i rodzaj wykony- wanej pracy. Niezgodne z przeznacze- niem użycie elektronarzędzia może dopro- wadzić do niebezpiecznych sytuacji.

5) Prawidłowa obsługa i eksploatacja

narzędzi akumulatorowych a) Akumulatory należy ładować tylko w ła- dowarkach, zalecanych przez produ- centa. W przypadku użycia ładowarki, przystosowanej do ładowania określo- nego rodzaju akumulatorów, w sposób niezgodny z przeznaczeniem, istnieje nie- bezpieczeństwo pożaru. b) W elektronarzędziach można używać jedynie przewidzianych do tego celu akumulatorów. Użycie innych akumula- torów może spowodować obrażenia ciała i zagrożenie pożarem. c) Nieużywany akumulator należy trzymać z dala od spinaczy, monet, kluczy, gwoździ, śrub lub innych małych przed- miotów metalowych, które mogłyby spowodować zmostkowanie styków. Zwarcie pomiędzy stykami akumulatora może spowodować oparzenia lub pożar. d) Przy niewłaściwym użyciu możliwe jest wydostanie się elektrolitu z akumula- tora. Należy unikać kontaktu z nim, a w przypadku niezamierzonego zetknię- cia się z elektrolitem, należy umyć dane miejsce ciała wodą. Jeżeli ciecz dostała się do oczu, należy dodatkowo skonsul- tować się z lekarzem. Elektrolit może doprowadzić do podrażnienia skóry lub oparzeń.

a) Naprawę elektronarzędzia należy zlecić jedynie wykwalifikowanemu fachowcowi i przy użyciu oryginalnych części zamien- nych. To gwarantuje, że bezpieczeństwo urządzenia zostanie zachowane. Wskazówki bezpieczeństwa dla wiertarek i wkrętarek

GSB14,4VE-2LI/GSB18VE-2LI

f Zakładać ochronniki słuchu podczas pracy wiertarką udarową. Narażanie się na hałas może spowodować utratę słuchu.

GSR18VE-2LI/GSB18VE-2LI

f Narzędzia używać z dodatkowymi rękojeściami dostarczonymi z narzędziem. Utrata kontroli może spowodować osobiste obrażenia operatora. f Elektronarzędzie należy trzymać podczas pracy mocno w obydwu rękach i zapewnić bezpieczną pozycję pracy. Elektronarzędzie prowadzone jest bezpieczniej w obydwu rękach.

f Podczas wykonywania prac, przy których narzędzie robocze mogłoby natrafić na ukryte przewody elektryczne, elektronarzędzie należy trzymać wyłącznie za izolowane powierzchnie rękojeści. Kontakt z przewodem sieci zasilającej może spowodować przekazanie napięcia na części metalowe elektronarzędzia, co mogłoby spowodować porażenie prądem elektrycznym. f Należy używać odpowiednich przyrządów poszukiwawczych w celu lokalizacji ukry- tych przewodów zasilających, lub poprosić o pomoc zakłady miejskie. Kontakt z prze- wodami znajdującymi się pod napięciem może doprowadzić do powstania pożaru i porażenia elektrycznego. Uszkodzenie prze- wodu gazowego może doprowadzić do wy- buchu. Przebicie przewodu wodociągowego powoduje szkody rzeczowe. OBJ_BUCH-690-004.book Page 150 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 151 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) f W razie zablokowania się narzędzia roboczego należy natychmiast wyłączyć elektronarzędzie. Należy być przygotowanym na wysokie momenty reakcji, które powodują odrzut. Narzędzie robocze może się zablokować, gdy: – elektronarzędzie jest przeciążone, lub – gdy skrzywi się w obrabianym przedmiocie. f Trzymać mocno elektronarzędzie. Podczas dokręcania i luzowania śrub mogą wystąpić krótkotrwałe wysokie momenty reakcji. f Należy zabezpieczyć obrabiany przedmiot. Zamocowanie obrabianego przedmiotu w urządzeniu mocującym lub imadle jest bez- pieczniejsze niż trzymanie go w ręku. f Miejsce pracy należy utrzymywać w czysto- ści. Mieszanki materiałów są szczególnie niebezpieczne. Pył z metalu lekkiego może się zapalić lub wybuchnąć. f Przed odłożeniem elektronarzędzia, należy poczekać, aż znajdzie się ono w bezruchu. Narzędzie robocze może się zablokować i doprowadzić do utraty kontroli nad elektro- narzędziem. f Należy zapobiegać niezamierzonemu uru- chomieniu elektronarzędzia. Przed podłą- czeniem elektronarzędzia do akumulatora upewnić się, że włącznik/wyłącznik znaj- duje się w „wyłączonej“ pozycji. Trzymanie palca na włączniku/wyłączniku podczas prze- noszenia elektronarzędzia lub wkładanie akumulatora do załączonego elektronarzę- dzia, może stać się przyczyną wypadków. f Nie otwierać akumulatora. Istnieje niebez- pieczeństwo zwarcia. Akumulator należy chronić przed wysokimi temperaturami, np. nie wystawiać na stałe promieniowanie słoneczne i trzymać z dala od ognia. Istnieje niebezpieczeństwo wybuchu. f W przypadku uszkodzenia i niewłaściwego użytkowania akumulatora może dojść do wydzielenia się gazów. Wywietrzyć pomie- szczenie i w razie dolegliwości skonsulto- wać się z lekarzem. Gazy mogą uszkodzić drogi oddechowe. f W przypadku uszkodzenia akumulatora może dojść do wycieku elektrolitu i zamo- czenia przedmiotów znajdujących się w jego bezpośrednim sąsiedztwie. Sprawdzić elementy narażone na ryzyko zamoczenia. Osuszyć zamoczone części lub wymienić je w razie potrzeby. f Akumulator należy używać tylko w połącze- niu z elektronarzędziem firmy Bosch, dla którego został on przewidziany. Tylko w ten sposób można ochronić akumulator przed niebezpiecznym dla niego przeciążeniem. Opis funkcjonowania Należy przeczytać wszystkie wska- zówki i przepisy. Błędy w przestrzeganiu poniższych wskazówek mogą spowodować porażenie prądem, pożar i/lub ciężkie obrażenia ciała. Należy otworzyć rozkładaną stronę z rysunkiem urządzenia i pozostawić ją rozłożoną podczas czytania instrukcji obsługi. Użycie zgodne z przeznaczeniem

GSR14,4VE-2LI/GSR18VE-2LI

Elektronarzędzie przeznaczone jest do wkręcania i wykręcania śrub oraz do wiercenia w drewnie, metalu, wyrobach ceramicznych i tworzywie sztucznym.

GSB14,4VE-2LI/GSB18VE-2LI

Elektronarzędzie przeznaczone jest do wkręcania i wykręcania śrub oraz do wiercenia w drewnie, metalu, wyrobach ceramicznych i tworzywie sztucznym, a także do wiercenia udarowego w cegle, murze i kamieniu. OBJ_BUCH-690-004.book Page 151 Monday, October 20, 2008 8:01 AM152 | Polski 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools Przedstawione graficznie komponenty Numeracja przedstawionych graficznie kompo- nentów odnosi się do schematu elektronarzę- dzia na stronach graficznych. 1 Szybkozaciskowy uchwyt wiertarski 2 Pierścień wstępnego wyboru momentu obrotowego 3 Przełącznik biegów 4 Pierścień nastawczy do wstępnego wyboru trybu pracy(GSB14,4VE-2LI/GSB18VE-2LI) 5 Uchwyt dodatkowy (GSR 18 VE-2 LI/ GSB 18 VE-2 LI) 6 Wkładka bit* 7 Przycisk odblokowujący akumulator 8 Akumulator* 9 Lampa „Power Light“ 10 Przełącznik kierunku obrotów 11 Włącznik/wyłącznik 12 Obejma rękojeści dodatkowej 13 Uniwersalny uchwyt bitu* 14 Śruba zabezpieczająca dla szybkozaciskowego uchwytu wiertarskiego 15 Klucz sześciokątny* 16 Obsada szczotek 17 Pokrywka *Osprzęt ukazany na rysunkach lub opisany w instruk- cji użytkowania nie wchodzi w standardowy zakres dostawy. Kompletny asortyment osprzętu można znaleźć w naszym katalogu osprzętu. Dane techniczne Wiertarko-wkrętarka akumulatorowa

Professional Numer katalogowy 3 601 H61 T.. 3 601 H61 T.. 3 601 H61 S.. 3 601 H61 S.. z akumulatorem „premium“ „compact“„premium“ „compact“ Napięcie znamionowe V= 14,4 14,4 18 18 Prędkość obrotowa bez obciążenia – 1. bieg – 2. bieg min

0 – 380 0 – 1700 0 – 380 0 – 1700 0 – 420 0 – 1800 0 – 420 0 – 1800 maks. moment obrotowy twardego/miękkiego wkręcania wg ISO 5393 Nm 80/30 40/23 88/35 50/28 maks. średnica wiercenia – Stal – Drewno

maks. średnica śrub/wkrętów mm 10 10 12 12 Zakres mocowania uchwytu wiertarskiego mm 1,5 – 13 1,5– 13 1,5 – 13 1,5 – 13 Gwint wrzeciona wiertarki 1/2" 1/2" 1/2" 1/2" Ciężar odpowiednio do EPTA-Procedure 01/2003 kg 2,3 2,1 2,4 2,2 OBJ_BUCH-690-004.book Page 152 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 153 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) Informacja na temat hałasu i wibracji Wartości pomiarowe wyznaczone zgodnie z EN 60745.

GSR14,4VE-2LI/GSR18VE-2LI

Mierzony wg skali A poziom ciśnienia akustycz- nego, emitowanego przez urządzenie wynosi standardowo 72 dB(A). Niepewność pomiaru K=3 dB. Poziom hałasu na stanowisku pracy może prze- kroczyć 80 dB(A). Stosować środki ochrony słuchu! Wartości łączne drgań (suma wektorowa dla trzech składowych kierunkowych) określone zgodnie z normą EN 60745: Wiercenie w metalu: wartość emisji drgań

, błąd pomiaru K=1,5 m/s

Wkręcanie: wartość emisji drgań a

błąd pomiaru K =1,5 m/s

Określony wg skali A poziom hałasu emitowa- nego przez urządzenie wynosi standardowo: po- ziom ciśnienia akustycznego 93 dB(A); poziom mocy akustycznej 104 dB(A). Niepewność po- miaru K=3 dB. Stosować środki ochrony słuchu! Akumulatorowa wiertarko- wkrętarka z udarem

Professional Numer katalogowy 3 601 H59 T.. 3 601 H59 T.. 3 601 H59 S.. 3 601 H59 S.. z akumulatorem „premium“ „compact“„premium“ „compact“ Napięcie znamionowe V= 14,4 14,4 18 18 Prędkość obrotowa bez obciążenia – 1. bieg – 2. bieg min

0 – 380 0 – 1700 0 – 380 0 – 1700 0 – 480 0 – 2050 0 – 480 0 – 2050 Prędkość udarowa przy prędkości obrotowej biegu jałowego min

maks. moment obrotowy twardego/miękkiego wkręcania wg ISO 5393 Nm 75/30 40/23 80/32 45/25 maks. średnica wiercenia – Stal – Drewno – Murze

maks. średnica śrub/wkrętów mm 10 10 10 10 Zakres mocowania uchwytu wiertarskiego mm 1,5 – 13 1,5 – 13 1,5 –13 1,5 –13 Gwint wrzeciona wiertarki 1/2" 1/2" 1/2" 1/2" Ciężar odpowiednio do EPTA-Procedure 01/2003 kg 2,4 2,2 2,5 2,3 Należy zwracać uwagę na numer katalogowy na tabliczce znamionowej nabytego elektronarzędzia. Nazwy handlowe poszczególnych elektronarzędzi mogą się różnić. OBJ_BUCH-690-004.book Page 153 Monday, October 20, 2008 8:01 AM154 | Polski 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools Wartości łączne drgań (suma wektorowa dla trzech składowych kierunkowych) wyznaczone zgodnie z normą EN 60745: Wiercenie w metalu: wartość emisji drgań

, błąd pomiaru K =1,5 m/s

Wiercenie udarowe w betonie: wartość emisji drgań a

, błąd pomiaru K =1,5 m/s

Wkręcanie: wartość emisji drgań a

błąd pomiaru K =1,5 m/s

Podany w niniejszej instrukcji poziom drgań pomierzony został zgodnie z określoną przez normę EN 60745 procedurą pomiarową i może zostać użyty do porównywania elektronarzędzi. Można go też użyć do wstępnej oceny ekspozycji na drgania. Podany poziom drgań jest reprezentatywny dla podstawowych zastosowań elektronarzędzia. Jeżeli elektronarzędzie użyte zostanie do innych zastosowań lub z innymi narzędziami roboczymi, a także jeśli nie będzie wystarczająco konserwo- wane, poziom drgań może odbiegać od poda- nego. Podane powyżej przyczyny mogą spowo- dować podwyższenie ekspozycji na drgania podczas całego czasu pracy. Aby dokładnie ocenić ekspozycję na drgania, trzeba wziąć pod uwagę także okresy, gdy urzą- dzenie jest wyłączone, lub gdy jest wprawdzie włączone, ale nie jest używane do pracy. W ten sposób łączna (obliczana na pełny wymiar czasu pracy) ekspozycja na drgania może okazać się znacznie niższa. Należy wprowadzić dodatkowe środki bez- pieczeństwa, mające na celu ochronę operatora przed skutkami ekspozycji na drgania, np.: Kon- serwacja elektronarzędzia i narzędzi roboczych, zabezpieczenie odpowiedniej temperatury rąk, ustalenie kolejności operacji roboczych. Deklaracja zgodności Oświadczamy z pełną odpowiedzialnością, że produkt, przedstawiony w „Dane techniczne“, odpowiada wymaganiom następujących norm i dokumentów normatywnych: EN 60745 – zgodnie z wymaganiami dyrektyw: 2004/108/WE, 98/37/WE (do 28.12.2009), 2006/42/WE (od 29.12.2009). Dokumentacja techniczna: Robert Bosch GmbH, PT/ESC, D-70745 Leinfelden-Echterdingen

30.06.2008, Robert Bosch GmbH, Power Tools DivisionD-70745 Leinfelden-Echterdingen

Montaż Ładowanie akumulatora f Stosować należy tylko ładowarki wyszcze- gólnione na stronach z osprzętem dodat- kowym. Tylko te ładowarki dostosowane są do ładowania zastosowanego w elektro- narzędziu akumulatora litowo-jonowego. Wskazówka: W momencie dostawy akumulator jest naładowany częściowo. Aby zagwarantować wykorzystanie najwyższej wydajności akumula- tora, należy przed pierwszym użyciem całkowi- cie naładować akumulator w ładowarce. Akumulator litowo-jonowy można doładować w dowolnej chwili, nie powodując tym skrócenia jego żywotności. Przerwanie procesu ładowania nie niesie za sobą ryzyka uszkodzenia ogniw akumulatora. Dzięki systemowi elektronicznej ochrony ogniw – „Electronic Cell Protection (ECP)“– akumulator litowo-jonowy jest zabezpieczony przed głębokim rozładowaniem. Przy rozłado- wanym akumulatorze elektronarzędzie zostaje wyłączone przez układ ochronny – narzędzie robocze nie porusza się. Po automatycznym wyłączeniu elektronarzędzia nie naciskać ponownie włącznika. Może to doprowadzić do uszkodzenia akumulatora. Dr. Egbert Schneider Senior Vice President Engineering Dr. Eckerhard Strötgen Head of Product Certification UWAGA OBJ_BUCH-690-004.book Page 154 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 155 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) Akumulator wyposażony jest w system kontroli temperatury NTC, który dopuszcza ładowanie wyłącznie w zakresie temperatur pomiędzy 0 °C a 45 °C. Dzięki temu osiąga się wyższą żywotność akumulatora. Przestrzegać wskazówek dotyczących usuwania odpadów. Wyjmowanie akumulatora Akumulator 8 posiada dwa stopnie blokady, zapobiegające jego wypadnięciu w przypadku niezamierzonego naciśnięcia przycisku odbloko- wującego 7. Akumulator umieszczony w obu- dowie elektronarzędzia, przytrzymywany jest na miejscu za pomocą sprężyny. W celu wyjęcia akumulatora 8 wcisnąć przycisk odblokowujący 7 i wyciągnąć akumulator z elektronarzędzia, pociągając go do tyłu. Nie należy przy tym stosować siły. Uchwyt dodatkowy (GSR 18 VE-2 LI/ GSB 18 VE-2 LI) (zob. rys. A) f Urządzenie należy używać jedynie z uchwy- tem dodatkowym 5. Aby móc zająć stabilną i niemęczącą pozycję pracy, można dowolnie wychylić uchwyt dodat- kowy 5. Po przekręceniu dolnej części uchwytu dodatko- wego 5 w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara, należy wychylić uch- wyt dodatkowy 5 na żądaną pozycję. Następnie ponownie dokręcić dolną część uchwytu dodat- kowego 5 w kierunku zgodnym z ruchem wskazówek zegara. Obejma 12 rękojeści dodatkowej musi być być osadzona w odpowiednim rowku. Wymiana narzędzi (zob. rys. B) f Przed wszelkimi pracami przy elektronarzę- dziu (np. pielęgnacja, wymiana narzędzi itp.), jak i przy transporcie i składowaniu należy przełącznik kierunków obrotów nastawić na pozycję środkową. Przy nieza- mierzonym uruchomieniu włącznika/wyłącz- nika istnieje niebezpieczeństwo zranienia. Przy zwolnionym włączniku/wyłączniku 11 następuje blokada wrzeciona wiertarskiego. Umożliwia to szybką, wygodną i łatwą wymianę narzędzia roboczego w uchwycie wiertarskim. Otworzyć szybkozaciskowy uchwyt wiertarski 1, obracając nim w kierunku n dotąd, aż możliwe będzie osadzenie narzędzia roboczego. Osadzić narzędzie robocze. Silnie przekręcić tuleję szybkozaciskowego uchwytu wiertarskiego 1 w kierunku o na tyle, aż przestanie być słyszalne przeskakiwanie zapadek. Uchwyt wiertarski zablokuje się dzięki temu w sposób automatyczny. Aby zwolnić blokadę w celu wyjęcia narzędzia, należy obracać tulejkę w przeciwnym kierunku. Wymiana uchwytu wiertarskiego f Przed wszelkimi pracami przy elektronarzę- dziu (np. pielęgnacja, wymiana narzędzi itp.), jak i przy transporcie i składowaniu należy przełącznik kierunków obrotów nastawić na pozycję środkową. Przy nieza- mierzonym uruchomieniu włącznika/wyłącz- nika istnieje niebezpieczeństwo zranienia. Usuwanie śruby zabezpieczającej (zob. rys. C) Szybkozaciskowy uchwyt wiertarski 1 zabezpie- czony jest przeciw niezamierzonemu zsunięciu się z wrzeciona za pomocą specjalnej śruby zabezpieczającej 14. Otworzyć całkowicie szybkozaciskowy uchwyt wiertarski 1 i wykręcić śrubę zabezpieczającą 14, obracając nią w kierunku n. Należy przy tym wziąć pod uwagę, że śruba zabezpieczająca posiada gwint lewoskrętny. Demontaż uchwytu wiertarskiego (zob. rys. D) Zamocować klucz imbusowy 15 krótszą stroną w szybkozaciskowym uchwycie wiertarskim 1. OBJ_BUCH-690-004.book Page 155 Monday, October 20, 2008 8:01 AM156 | Polski 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools Elektronarzędzie należy położyć na stabilnym podłożu, np. na ławie roboczej. Mocno przytrzymując elektronarzędzie, zwolnić szybkozaciskowy uchwyt wiertarski 1, obracając kluczem imbusowym 15 w kierunku n. Zakleszczony szybkozaciskowy uchwyt wiertarski można zwolnić lekkim uderzeniem w długie ramię klucza imbusowego 15. Usunąć klucz z szybkozaciskowego uchwytu wiertarskiego i całkowicie wykręcić uchwyt. Montaż uchwytu wiertarskiego (zob. rys. E) Montaż szybkozaciskowego uchwytu wiertarskiego odbywa się w odwrotnej kolejności. Uchwyt wiertarski musi być dociągnięty momentem dociągającym o ok. 15–25 Nm. Wkręcić śrubę zabezpieczającą 14 obracając ją w kierunku przeciwnym do kierunku ruchu wskazówek zegara, momentem dokręcającym ok. 2,5–3,5 Nm. Za każdym razem należy użyć nowej śruby zabezpieczającej, gdyż gwint pokryty jest specjalną masą klejącą, której działanie zatraca się przy wielokrotnym użyciu. Odsysanie pyłów/wiórów f Pyły niektórych materiałów, na przykład powłok malarskich z zawartością ołowiu, niektórych gatunków drewna, minerałów lub niektórych rodzajów metalu, mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia. Bezpośredni kontakt fizyczny z pyłami lub przedostanie się ich do płuc może wywołać reakcje alergiczne i/lub choroby układu oddechowego operatora lub osób znajdujących się w pobliżu. Niektóre rodzaje pyłów, np. dębiny lub bu- czyny uważane są za rakotwórcze, szczególnie w połączeniu z substancjami do obróbki drewna (chromiany, impregnaty do drewna). Materiały, zawierające azbest mogą być obrabiane jedynie przez odpowiednio przeszkolony personel. – Należy zawsze dbać o dobrą wentylację stanowiska pracy. – Zaleca się noszenie maski przeciwpyłowej z pochłaniaczem klasy P2. Należy stosować się do aktualnie obowiązu- jących w danym kraju przepisów, regulują- cych zasady obchodzenia się z materiałami przeznaczonymi do obróbki. Praca Uruchomienie Włożenie akumulatora f Stosować należy wyłącznie oryginalne aku- mulatory litowo-jonowe firmy Bosch o na- pięciu podanym na tabliczce znamionowej elektronarzędzia. Zastosowanie akumulato- rów innego typu może spowodować obra- żenia oraz grozi pożarem. Ustawić przełącznik zmiany kierunku obrotów 10 w pozycji środkowej, aby zabezpieczyć elektronarzędzie przed niezamierzonym włączeniem. Wstawić naładowany akumulator 8 od przodu do stopki elektronarzędzia. Zablokować aku- mulator, wciskająć go całkowicie do stopki (tak, aby czerwony pasek nie był widoczny). Ustawianie kierunku obrotów (zob. rys. F) Przełącznikiem obrotów 10 można zmienić kierunek obrotów elektronarzędzia. Przy wciśniętym włączniku/wyłączniku 11 jest to jednak niemożliwe. Bieg w prawo: W celu wiercenia i wkręcania śrub nacisnąć przełącznik kierunku obrotów 10 w lewo do oporu. Bieg w lewo: W celu zwolnienia lub wykręcenia śrub i nakrętek nacisnąć przełącznik kierunku obrotów 10 w prawo do oporu. Wybór momentu obrotowego Za pomocą pierścienia nastawczego 2 możliwe jest dokonanie wyboru pożądanego momentu obrotowego 25+1 w stopniach. Przy właściwym nastawieniu, narzędzie robocze zatrzyma się po całkowitym wkręceniu śruby w materiał, względnie po osiągnięciu nastawionego momentu obrotowego. W pozycji „“ OBJ_BUCH-690-004.book Page 156 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 157 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) następuje deaktywacja sprzęgła przeciążeniowego, np. do wiercenia. Do wykręcania śrub, należy ewentualnie nastawić wyższy moment obrotowy lub wybrać symbol „“. Stopień 1–20: Mniejszy moment obrotowy do wkręcania śrub o mniejszej średnicy lub w miękki materiał. Małe odstępy wartości między sąsiednimi stopniami nastawy. Stopień 21–25: Większy moment obrotowy do wkręcania śrub o większej średnicy lub w twardy materiał. Duże odstępy wartości między sąsiednimi stopniami nastawy. Ustawianie rodzaju pracy (GSB 14,4 VE-2 LI/ GSB18VE-2LI) (zob.rys.G) Za pomocą pierścienia nastawczego do wyboru trybu pracy 4 można dokonać wyboru między wierceniem/wkręcaniem i wierceniem z udarem. Wiercenie i wkręcanie Ustawić pierścień nastawczy 4 na symbolu „Wiercenie bez udaru“. Wiercenie z udarem Ustawić pierścień nastawczy 4 na symbolu „Wiercenie z udarem“. W pozycji „Wiercenie z udarem“ sprzęgło przeciążeniowe jest nieaktywne i maszyna pracuje z maksymalną mocą. Mechaniczne przełączanie biegów f Przełącznik biegów 3 może być uruchamiany zarówno przy wyłączonym jak i przy pracującym elektronarzędziu. Przełączanie biegów nie powinno jednak mieć miejsca przy pełnym obciążeniu ani przy maksymalnej prędkości obrotowej elektronarzędzia. Za pomocą przełącznika biegów 3 można wybierać 2 zakresy prędkości obrotowych. Bieg I: Niski zakres prędkości obrotowej – do wkręcania lub do pracy z dużą średnicą wiercenia. Bieg II: Wysoki zakres prędkości obrotowej – do pracy z małą średnicą wiercenia. Jeżeli przełącznik biegów 3 nie daje się przesunąć do końca, należy nieco obrócić uchwyt wiertarski z wiertłem. Włączanie/wyłączanie W celu włączenia elektronarzędzia nacisnąć włącznik/wyłącznik 11 i przytrzymać w tej pozycji. Lampka 9 świeci się przy całkowicie lub do połowy wciśniętym włączniku/wyłączniku 11 i umożliwia oświetlenie zakresu roboczego w przypadku niekorzystnych warunków oświetleniowych. Aby wyłączyć elektronarzędzie, należy zwolnić włącznik/wyłącznik 11. Ustawianie prędkości obrotowej Prędkość obrotowa włączonego elektronarzędzia może być regulowana bezstopniowo, w zależności od siły nacisku na włącznik/wyłącznik 11

Lekki nacisk na włącznik/wyłącznik 11 oznacza niską prędkość obrotową. Wraz ze zwiększaj- ącym się naciskiem prędkość obrotowa rośnie. W pełni automatyczna blokada wrzeciona (Auto-Lock) Jeżeli włącznik/wyłącznik 11 nie jest wciśnięty, wrzeciono, a tym samym i cały uchwyt narzę- dziowy nie są zablokowane. Umożliwia to wkręcanie śrub również przy wyładowanym akumulatorze lub używanie elektronarzędzia jako śrubokręta. Hamulec wybiegowy Po zwolnieniu włącznika/wyłącznika 11 wyhamowywany jest bieg uchwytu wiertarskiego, co zapobiega bezwładnemu ruchowi narzędzia roboczego. Przy wkręcaniu śrub i wkrętów należy zwolnić włącznik/wyłącznik 11 dopiero po całkowitym wkręceniu śruby w materiał. Główka śruby/wkrętu nie wwierci się wówczas w materiał. OBJ_BUCH-690-004.book Page 157 Monday, October 20, 2008 8:01 AM158 | Polski 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools Zabezpieczenie przed przegrzaniem W przypadku zgodnego z przeznaczeniem użycia elektronarzędzia, nie może ono zostać przeciążone. W przypadku zbyt silnego obciążenia lub przy przekroczeniu dopuszczalnej temperatury akumulatora (70 °C), elektronarzędzie wyłączane jest przez układ elektroniczny do momentu, aż osiągnięty zostanie optymalny zakres temperatury roboczej. Wskazówki dotyczące pracy f Przed przyłożeniem elektronarzędzia do śruby należy je wyłączyć. Obracające się narzędzia robocze mogą ześlizgnąć się z łba śruby. Jeżeli elektronarzędzie naładuje się elektrostatycznie, wbudowany system elektroniczny spowoduje wyłączenie elektronarzędzia. Aby móc dalej pracować z elektronarzędziem, należy ponownie wcisnąć włącznik/wyłącznik 11. Wskazówka: Należy uważać, aby do obudowy ładowarki nie dostały się żadne opiłki metalowe. Wskazówki Po trwającej przez dłuższy okres czasu pracy z niską prędkością obrotową, należy ochłodzić elektronarzędzie, uruchamiając je bez obciążenia z maksymalną prędkością obrotową na ok. 3 min. Do wiercenia w metalu należy używać tylko ostrych wierteł HSS, znajdujących się w doskonałym stanie technicznym (HSS=stal szybkotnąca o podwyższonej wydajności skrawania). Odpowiednią jakość gwarantuje program części zamiennych firmy Bosch. Przed wkręcaniem większych, dłuższych śrub do twardego materiału, zaleca się dokonanie na- wiercenia na ok.

długości śruby, o średnicy równej średnicy gwinta śruby. Wskazówki dotyczące optymalnego obchodzenia się z akumulatorem Akumulator należy chronić przed wilgocią iwodą. Akumulator należy przechowywać wyłącznie w temperaturze od 0 °C do 45 °C. Nie wolno pozostawiać akumulatora np. latem w samo- chodzie. Otwory wentylacyjne należy regularnie czyścić za pomocą miękkiego, czystego i suchego pędzelka. Zdecydowanie krótszy czas prac po ładowaniu wskazuje na zużycie akumulatora i konieczność wymiany na nowy. Przestrzegać wskazówek dotyczących usuwania odpadów. Konserwacja i serwis Konserwacja i czyszczenie f Przed wszystkimi pracami przy elektro- narzędziu (np. dogląd, wymiana narzędzi itd.) jak i przed jego transportem i składo- waniem należy wyjąć akumulator z elektro- narzędzia. Przy niezamierzonym uruchomie- niu włącznika/wyłącznika istnieje niebezpie- czeństwo obrażeń. f Aby zapewnić bezpieczną i wydajną pracę, elektronarzędzie i szczeliny wentylacyjne należy utrzymywać w czystości. Jeśli urządzenie, mimo dokładnej i wszechstron- nej kontroli produkcyjnej ulegnie kiedykolwiek awarii, naprawę powinien przeprowadzić auto- ryzowany serwis elektronarzędzi firmy Bosch. Przy wszystkich zgłoszeniach oraz zamówie- niach części zamiennych konieczne jest podanie 10-cyfrowego numeru katalogowego elektro- narzędzia zgodnie z danymi na tabliczce znamionowej. Wymiana szczotek węglowych (zob. rys. H) Gdy szczotki węglowe uległy zużyciu, elektronarzędzie wyłącza się samoczynnie. Aby wymienić szczotki węglowe, należy wykręcić obie śruby, znajdujące się na pokrywce 17 i zdjąć pokrywkę 17. Wstawić śrubokręt lub podobne narzędzie do łącznika w obsadzie szczotek 16 i ostrożnie je podważyć. Wyjąć zużyte szczotki węglowe i wstawić nowe. Nowe szczotki węglowe można też zamontować w pozycji obróconej o 180°. Nacisnąć wstawione szczotki lekko ku dołowi tak, aby zaskoczyły w słyszalny sposób. Na zakończenie należy ponownie zamontować pokrywkę 17. OBJ_BUCH-690-004.book Page 158 Monday, October 20, 2008 8:01 AMPolski | 159 Bosch Power Tools 2 609 932 662 | (20.10.08) Obługa klienta oraz doradztwo techniczne Ze wszystkimi pytaniami, dotyczącymi naprawy i konserwacji nabytego produktu oraz dostępu do części zamiennych prosimy zwracać się do punktów obsługi klienta. Rysunki techniczne oraz informacje o częściach zamiennych można znaleźć pod adresem: www.bosch-pt.com Zespół doradztwa technicznego firmy Bosch służy pomocą w razie pytań związanych z zaku- pem produktu, jego zastosowaniem oraz regu- lacją urządzeń i osprzętu. Polska Robert Bosch Sp. z o.o. Serwis Elektronarzędzi Ul. Szyszkowa 35/37 02-285 Warszawa Tel.: [phone] Faks: [phone] E-Mail: [e-mail] Infolinia Działu Elektronarzędzi: [phone] (w cenie połączenia lokalnego) E-Mail: [e-mail] www.bosch.pl Transport Akumulator został przetestowany zgodnie z do- kumentem ONZ ST/SG/AC.10/11/Rev.3 część III, podpunkt 38.3. Posiada on efektywne zabez- pieczenie przed wewnętrznym nadciśnieniem i spięciem jak również mechanizmy zapobiega- jące gwałtownemu pęknięciu obudowy oraz powstaniu niebezpiecznego prądu zwrotnego. Zawartość litu w akumulatorze jest mniejsza od odnośnych wartości dopuszczalnych. Z tego powodu akumulator – zarówno jako oddzielny element, jak i włożony w urządzenie – nie pod- lega krajowym i międzynarodowym przepisom dotyczącym transportu materiałów niebezpiecz- nych. Przepisy dotyczące transportu materiałów niebezpiecznych mogą jednak obowiązywać podczas transportu większej ilości akumulato- rów. W tym wypadku może zaistnieć koniecz- ność spełnienia szczególnych warunków (np. dotyczących opakowania). Dokładniejsze infor- macje znaleźć można w angielskojęzycznym dokumencie pod następującym adresem: http://purchasing.bosch.com/en/start/ Allgemeines/Download/index.htm. Usuwanie odpadów Elektronarzędzia, osprzęt i opakowanie należy poddać utylizacji zgodnie z obowiązującymi zasadami ochrony środowiska. Tylko dla państw należących do UE: Nie należy wyrzucać elektronarzę- dzi do odpadów domowych! Zgodnie z europejską wytyczną 2002/96/WE o starych, zużytych narzędziach elektrycznych i ele- ktronicznych i jej stosowania w prawie krajowym, wyeliminowane, niezdatne do użycia elektronarzędzia należy zbierać osob- no i doprowadzić do ponownego użytkowania zgodnego z zasadami ochrony środowiska. Akumulatory/Baterie: Li-Ion: Proszę stosować się do wskazówek, znajdujących się w rozdziale „Transport“, str. 159. Akumulatorów/baterii nie należy wyrzucać do odpadów domowych, nie wolno ich wrzucać do ognia lub do wody. Akumulatory/baterie należy zbierać, oddać do ponownej przeróbki lub usunąć w sposób zgodny z zasadami ochrony środowiska. Tylko dla państw należących do UE: Zgodnie z europejską wytyczną 91/157/EWG uszkodzone lub zużyte akumulatory/baterie muszą zostać poddane utylizacji. Zastrzega się prawo dokonywania zmian. OBJ_BUCH-690-004.book Page 159 Monday, October 20, 2008 8:01 AM160 | Česky 2 609 932 662 | (20.10.08) Bosch Power Tools