PMGS 12 D3 - Niet gecategoriseerd PARKSIDE - Gratis gebruiksaanwijzing en handleiding

GEBRUIKSAANWIJZING PMGS 12 D3 PARKSIDE

4. Gebruik en behandeling van het elektrische gereedschap .........................48

5. Service .................................................................49

• Veiligheidsvoorschriften voor alle toepassingen p. 49
• Overige veiligheidsvoorschriften voor alle toepassingen p. 51
• Aanvullende veiligheidsvoorschriften voor slijpen en doorslijpen p. 51
• Aanvullende veiligheidsvoorschriften voor werkzaamheden met staal borstels p. 52
• Veiligheidsvoorschriften voor boormachines p. 52
• Veiligheidsvoorschriften voor LED-lampen p. 52
• Veiligheidsvoorschriften voor batterijen p. 53
• Apparaatspecifieke veiligheidsvoorschriften voor transformators p. 53
• Ingebruikname p. 53
• Batterij vervangen p. 53
• Gereedschap/spantang plaatsen/verwisselen p. 53
• In- en uitschakelen / toerentalbereik instellen p. 54
• Greepring met LED-licht gebruiken p. 54
• Aanwijzingen voor materiaalbewerking/gereedschap/toerentalbereik p. 54
• Tips en trucs p. 56
• Onderhoud en reiniging p. 56
• Afvoeren p. 56
• Garantie van Kompernaß Handels GmbH p. 56
• Service p. 57
• Importeur p. 57
• Vertaling van de oorspronkelijke conformiteitsverklaring IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 45 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 ■ 46  p. 58

Inleiding Hartelijk gefeliciteerd met de aankoop van uw nieuwe apparaat. U hebt hiermee gekozen voor een hoogwaardig product. De gebruiksaanwijzing maakt deel uit van dit product. Deze bevat be- langrijke aanwijzingen voor veiligheid, gebruik en afvoer. Lees alle bedienings- en veiligheidsaanwij- zingen voordat u het product in gebruik neemt. Ge- bruik het product uitsluitend op de voorgeschreven wijze en voor de aangegeven doeleinden. Geef alle documenten mee als u het product doorgeeft aan een derde. Gebruik in overeenstemming met bestemming De miniboormachine is bestemd voor het boren, frezen, graveren, polijsten, schoonmaken, schuren en doorslijpen van hout, metaal, kunststof, keramiek of steen in droge ruimtes. Elk ander gebruik of elke wijziging van het apparaat geldt als niet in over- eenstemming met de bestemming en brengt ernstig gevaar voor ongelukken met zich mee. De fabrikant aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid voor schade die voortvloeit uit gebruik in strijd met de be- stemming. Niet bestemd voor bedrijfsmatig gebruik. Uitrusting Modelbouw- en graveerset: Aan-/uitknop/ toerentalregeling Stekker voor netvoedingsadapter Metalen beugel Greepring Spanmoer Greepring met LED-licht Asvergrendeling Netvoedingsadapter (zie afb. A): Insteekopening voor stekker Aflegvak Netvoedingsadapter Snoer (met stekker) Accessoires (zie afb. B): 6 HSS-boortjes 2 spanstiften voor gereedschapshouder 3 polijstschijven 4 slijpschijven 1 metaalborstel 16 doorslijpschijven 5 spantangen 2 kunststofborstels 3 freesbits 2 graveerbits 5 slijpbits 1 combisleutel Aan-/uitknop LED-licht Inhoud van het pakket 1 modelbouw- en graveeraparaat 1 netvoedingsadapter 1 kunststofkoffer 1 accessoireset (50-delig) 1 greepring incl. batterijen 1 gebruiksaanwijzing Technische gegevens Modelbouw- en graveeraparaat PMGS 12 D3: Nominale spanning: 12 V (gelijkstroom) Nominaal vermogen: 22 W Nominaal toerental: n 5000 - 20000 min

Nominale capaciteit: Boortjes: max. ø 3,2 mm Schijven: max. ø 25 mm Netvoedingsadapter PMGS 12 D3-1: INGANG / Input: Nominale voedingsspanning: 230 V

, 50 Hz (wisselstroom) UITGANG / Output: Nominale uitgangsspanning: 12 V (gelijkstroom) Nominale uitgangsstroom: 1 A Beschermingsklasse: II / (dubbel geïsoleerd) Beschermingsklasse: IP20 IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 46 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

47 ■ Geluidsemissiewaarde: Gemeten waarde voor geluid vastgesteld conform EN 60745-1. Het A-gewogen geluidsniveau van het elektrische gereedschap bedraagt gemiddeld: Geluidsdrukniveau: L

Onzekerheid K: 1,5 m/s

■ WAARSCHUWING! Draag altijd een veiligheidsbril! OPMERKING ► Het in deze gebruiksaanwijzing vermelde trillingsniveau is gemeten conform een genor- meerde meetprocedure en kan worden ge- bruikt voor apparaatvergelijking. De vermel- de trillingsemissiewaarde kan ook gebruikt worden voor een voorlopige beoordeling van de blootstelling. WAARSCHUWING! ► Het trillingsniveau verandert afhankelijk van het gebruik van het elektrische gereedschap en kan in bepaalde gevallen hoger zijn dan de in deze gebruiksaanwijzing aangegeven waarde. De trillingsbelasting kan worden onderschat wanneer het elektrische gereed- schap regelmatig op een dergelijke manier wordt gebruikt. Probeer de belasting door trillingen zo klein mogelijk te houden. U kunt bijvoorbeeld handschoenen dragen tijdens het gebruik van het gereedschap en slechts beperkte tijd met het gereedschap werken om de trillingsbelasting te reduceren. Daarbij dient u rekening te houden met alle aspecten van de bedrijfscyclus (bijvoorbeeld perioden waarin het gereedschap is uitgeschakeld en perioden waarin het gereedschap weliswaar is ingeschakeld, maar niet wordt belast). Algemene veiligheids- voorschriften voor elek- trische gereedschappen WAARSCHUWING! ► Lees alle veiligheidsinstructies en aanwijzingen. Het niet naleven van de veiligheidsvoorschriften en aanwijzingen kan elektrische schokken, brand en/of ernstig letsel veroorzaken. Bewaar alle veiligheidsvoorschriften en aan- wijzingen voor toekomstig gebruik. De in de veiligheidsinstructies gebruikte term “elek- trisch gereedschap” heeft betrekking op elektrische gereedschappen die op netvoeding werken (met snoer) en op elektrische gereedschappen die op accu's werken (zonder snoer).

1. Veiligheid op de werkplek

a) Houd uw werkomgeving schoon en goed verlicht. Wanorde en een niet verlichte werkom- geving kunnen leiden tot ongelukken. b) Werk met het elektrische gereedschap niet in explosiegevaarlijke omgevingen waarin zich brandbare vloeistoffen, gassen of stoffen be- vinden. Elektrisch gereedschap geeft vonken af die stof of dampen kunnen doen ontvlammen. c) Houd kinderen en andere personen uit de buurt tijdens het gebruik van het elektrische gereedschap. Als u afgeleid raakt, zou u de controle over het apparaat kunnen verliezen.

2. Elektrische veiligheid

a) De stekker van het elektrische gereedschap moet in het stopcontact passen. De stekker mag op geen enkele wijze worden veranderd. Gebruik geen verloopstekker in combinatie met geaarde elektrische gereedschappen. Onveranderde stekkers en passende stopcon- tacten verminderen het risico op elektrische schokken. b) Voorkom lichamelijk contact met geaarde oppervlakken, zoals buizen, verwarmingen, fornuizen en koelkasten. Er bestaat een ver- hoogd risico op elektrische schokken als uw lichaam geaard is. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 47 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 ■ 48 

c) Houd elektrisch gereedschap uit de buurt van regen of vocht. Als er water in een elektrisch apparaat binnendringt, bestaat er een verhoog- de kans op een elektrische schok. d) Gebruik het snoer niet voor een ander doel, bijvoorbeeld om het elektrische gereedschap te dragen, op te hangen of om de stekker uit het stopcontact te trekken. Houd het snoer uit de buurt van hitte, olie, scherpe randen of bewegende onderdelen. Beschadigde of verwarde snoeren verhogen de kans op een elektrische schok. e) Gebruik bij het werken met elektrisch gereed- schap buitenshuis alleen verlengsnoeren die zijn goedgekeurd voor gebruik buitenshuis. Het gebruik van een verlengsnoer dat geschikt is voor gebruik buitenshuis, vermindert het risico op een elektrische schok. f) Gebruik een aardlekschakelaar als het ge- bruik van het elektrische gereedschap in een vochtige omgeving onvermijdelijk is. Het ge- bruik van een aardlekschakelaar vermindert het risico op een elektrische schok.

3. Veiligheid van personen

a) Wees altijd alert, let op wat u doet en ge- bruik uw gezond verstand bij het gebruik van elektrisch gereedschap. Gebruik geen elek- trisch gereedschap als u moe bent of onder invloed bent van drugs, alcohol of medicij- nen. Een moment van onoplettendheid kan bij het gebruik van het elektrische gereedschap al tot ernstig letsel leiden. b) Draag persoonlijke beschermingsmiddelen en altijd een veiligheidsbril. Het dragen van persoonlijke beschermingsmiddelen zoals een stofmasker, antislip-veiligheidsschoenen, veilig- heidshelm of gehoorbescherming, al naar ge- lang het type en het gebruik van het elektrische gereedschap, vermindert het risico op letsel. c) Voorkom onbedoelde inschakeling. Zorg ervoor dat het elektrische gereedschap is uit- geschakeld voordat u het aansluit op de net- voeding en/of de accu, het optilt of draagt. Als u bij het dragen van het elektrische gereed- schap uw vinger op de aan-/uitknop houdt of het apparaat al ingeschakeld op de netvoeding aansluit, kan dit tot ongelukken leiden. d) Verwijder het afstelgereedschap of de sleutel voordat u het elektrische gereedschap aan- zet. Gereedschap of een sleutel die zich in een draaiend onderdeel van het apparaat bevindt, kan letsel tot gevolg hebben. e) Voorkom een abnormale lichaamshouding. Zorg dat u stevig staat en bewaar altijd uw evenwicht. Daardoor kunt u het elektrische gereedschap in onverwachte situaties beter controleren. f) Draag geschikte kleding. Draag geen wijde kleding of sieraden. Houd haar, kleding en handschoenen ver van bewegende onder- delen. Los zittende kleding, sieraden of haren kunnen door bewegende onderdelen gegrepen worden. g) Als stofafzuigings- en opvangvoorzieningen kunnen worden bevestigd, zorg er dan voor dat deze zijn aangesloten en correct worden gebruikt. Het gebruik van een stofafzuiging kan risico's door stof beperken.

4. Gebruik en behandeling van het

elektrische gereedschap a) Voorkom overbelasting van het apparaat. Gebruik voor uw werkzaamheden het daar- voor bedoelde elektrisch gereedschap. Met een passend elektrisch apparaat werkt u beter en veiliger in het aangegeven vermogensbereik. b) Gebruik geen elektrisch gereedschap waarvan de aan-/uitknop defect is. Elektrisch gereed- schap dat niet meer aan- of uitgezet kan worden, is gevaarlijk en moet gerepareerd worden. c) Haal de stekker uit het stopcontact of verwijder de accu, voordat u instellingen aan het appa- raat verricht, accessoires verwisselt of het apparaat weglegt. Deze voorzorgsmaatregel voorkomt dat het elektrische gereedschap on- bedoeld kan worden gestart. d) Berg elektrisch gereedschap buiten het bereik van kinderen op als het niet in gebruik is. Zorg ervoor dat het apparaat niet wordt gebruikt door personen die hiermee niet vertrouwd zijn of die deze instructies niet hebben gele- zen. Elektrisch gereedschap is gevaarlijk als het door onervaren personen worden gebruikt. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 48 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

 49 ■ e) Onderhoud elektrisch gereedschap zorgvul- dig. Controleer of bewegende onderdelen naar behoren werken en niet klemmen, en of er geen onderdelen gebroken of zodanig beschadigd zijn dat daardoor de werking van het elektrische gereedschap nadelig wordt beïnvloed. Laat beschadigde onderde- len vóór de ingebruikname van het apparaat repareren. Veel ongelukken zijn het gevolg van slecht onderhoud van elektrisch gereedschap. f) Houd zagen scherp en schoon. Met zorg onderhouden zagen met scherpe zaagvlakken lopen minder vaak vast en zijn gemakkelijker te sturen. g) Gebruik elektrisch gereedschap, toebehoren, hulpstukken en dergelijke in overeenstemming met deze instructies. Houd daarbij rekening met de werkomstandigheden en de te ver- richten werkzaamheden. Het gebruik van elektrisch gereedschap voor andere doeleinden dan de beoogde toepassingen kan tot gevaar- lijke situaties leiden.

a) Laat uw elektrisch gereedschap alleen door gekwalificeerde vakmensen en uitsluitend met originele vervangingsonderdelen repareren. Op die manier blijft de veiligheid van het elektri- sche gereedschap gewaarborgd. Veiligheidsvoorschriften voor alle toepassingen Gemeenschappelijke veiligheidsvoorschriften voor slijpen, schuren, werkzaamheden met staalborstels, polijsten, frezen of doorslijpen: a) Dit elektrische gereedschap moet worden ge- bruikt als slijper, schuurmachine, staalborstel, polijstgereedschap, frees of doorslijpmachine. Neem alle veiligheidsinstructies, aanwijzingen, afbeeldingen en gegevens in acht die bij het apparaat worden meegeleverd. Als u de volgende aanwijzingen niet opvolgt, kan dit een elektrische schok, brand en/of ernstig letsel tot gevolg hebben. b) Gebruik geen toebehoren dat niet speciaal door de fabrikant voor dit elektrische gereed- schap is voorzien en aanbevolen. Alleen omdat u het toebehoren kunt bevestigen op uw elektri- sche gereedschap, garandeert dit geen veilig gebruik. c) Het toegelaten toerental van het toebehoren moet minstens even hoog zijn als het maxi- male toerental dat op het elektrische gereed- schap is vermeld. Toebehoren dat sneller draait dan toegestaan, kan breken en rondvliegen. d) Buitendiameter en dikte van hulpstukken moe- ten overeenkomen met de specificaties voor afmetingen van uw elektrische gereedschap. Verkeerd berekende geplaatste gereedschappen kunnen niet voldoende worden afgeschermd of gecontroleerd. e) Slijpschijven, slijprollen of ander toebehoren moeten precies op de slijpspil van uw elek- trische gereedschap passen. Slijpschijven die niet precies in de houder van het elektrische gereedschap passen, draaien ongelijkmatig, trillen hevig en kunnen leiden tot een verlies aan controle. f) Op een stift gemonteerde schijven, slijpcilin- ders, snijgereedschappen of andere acces- soires moeten volledig in de spantang of de spankop worden geplaatst. De “overstand” resp. het vrijliggende deel van de stift tussen het slijplichaam en de spantang of spankop moet minimaal zijn. Als de stift niet voldoende wordt gespannen of als het slijplichaam te ver vooruit steekt, kan het opzetgereedschap los- komen en met hoge snelheid worden uitgewor- pen. g) Gebruik geen beschadigde opzetgereed- schappen. Controleer voor elke toepassing opzetgereedschappen zoals slijpschijven op splinters en barsten, slijprollen op barsten, slijtage of ernstige slijtage, en staalborstels op losse of gebroken staaldraden. Als het elektrische gereedschap of het opzetgereed- schap valt, dient u na te gaan of het bescha- digd is of een onbeschadigd gereedschap te gebruiken.

Als u het gereedschap hebt gecontroleerd en geplaatst, dient u, en iedereen in de buurt, buiten het bereik van het roterende opzet- gereedschap te blijven en het apparaat een minuut lang op maximaal toerental te laten lopen. Beschadigde opzetgereedschappen breken meestal in deze testperiode. h) Draag persoonlijke beschermingsmiddelen. Gebruik al naar gelang de toepassing een volledig gelaatsmasker, oogbescherming of een veiligheidsbril. Indien toepasselijk draagt u een stofmasker, gehoorbescherming, veilig- heidshandschoenen of een speciale schort, die u beschermt tegen kleine slijp- en materiaal- deeltjes. De ogen moeten worden beschermd tegen rondvliegende deeltjes, die bij verschillende toepassingen ontstaan. Een stof- of ademhalings- masker moet het stof filteren dat bij de toepassing ontstaat. Als u lange tijd bent blootgesteld aan luid lawaai, kunt u gehoorverlies lijden.

i) Let bij andere personen op een veilige afstand

tot uw werkvlak. Eenieder die de werkplek betreedt, moet persoonlijke beschermings- middelen dragen. Afgebroken stukken van het werkstuk of gebroken toebehoren kunnen wegvliegen en verwondingen veroorzaken, ook buiten het directe werkgebied. j) Pak het apparaat uitsluitend vast aan de geïsoleerde greepvlakken wanneer u werk- zaamheden uitvoert waarbij het gereedschap met verborgen elektriciteitsleidingen of het eigen snoer in aanraking kan komen. Bij con- tact met een leiding waar spanning op staat, kunnen ook metalen onderdelen van het ap- paraat onder spanning komen te staan en een elektrische schok tot gevolg hebben. k) Houd het elektrische gereedschap bij het starten altijd stevig vast. Bij starten op het vol- ledige toerental kan het reactiemoment van de motor ertoe leiden dat het elektrische gereed- schap wegdraait. l) Gebruik zo mogelijk lijmtangen om het werk- stuk vast te zetten. Houd nooit een klein werk- stuk in de ene hand en het elektrische gereed- schap in de andere terwijl u het gereedschap gebruikt.

Als u kleine werkstukken vastklemt, hebt u beide handen vrij voor een betere controle van het elektrische gereedschap. Bij het doorslijpen van ronde werkstukken zoals houten deuvels, stangen of buizen hebben deze de neiging om weg te draaien, waardoor het opzetgereed- schap zich kan vastklemmen en naar u toe kan worden geslingerd. m) Houd het aansluitsnoer weg van roterende opzetgereedschappen. Als u de controle over het apparaat verliest, kan het snoer worden doorgesneden of gegrepen en kan uw hand of arm in het roterende opzetgereedschap terecht- komen. n) Leg het elektrische gereedschap nooit neer voordat het opzetgereedschap volledig tot stilstand is gekomen. Het roterende opzetge- reedschap kan in contact komen met het vlak waarop het wordt neergelegd, zodat u de con- trole kunt verliezen over het elektrische gereed- schap. o) Draai na verwisseling van opzetgereed- schappen of instellingen op het apparaat de spantang moer, de spankop of andere bevesti- gingselementen stevig vast. Losse bevestigings- elementen kunnen onverwacht verschuiven en tot controleverlies leiden; onbevestigde, rote- rende componenten worden dan met geweld uit het apparaat geslingerd. p) Laat het elektrische gereedschap niet draaien terwijl u het draagt. Uw kleding kan door toevallig contact met het roterende opzetge- reedschap worden gegrepen en het opzetge- reedschap kan zich in uw lichaam boren. q) Reinig regelmatig de ventilatiespleten van uw elektrische gereedschap. De motorventilator trekt stof in de behuizing, en een sterke opeen- hoping van metaalstof kan elektrische risico's veroorzaken. r) Gebruik het elektrische gereedschap niet in de buurt van brandbare materialen. Vonken kunnen deze materialen doen ontvlammen. s) Gebruik geen opzetgereedschappen die vloeibare koelstoffen nodig hebben. Het ge- bruik van water of andere vloeibare koelstoffen kan leiden tot een elektrische schok. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 50 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

 51 ■ Overige veiligheidsvoorschriften voor alle toepassingen Terugslag en passende veiligheidsmaatregelen Een terugslag is een plotselinge reactie door een opzetgereedschap dat blijft haken of blokkeert, zo- als een slijpschijf, schuurband, staalborstel enz. Het vasthaken of blokkeren leidt tot een abrupte stop van het roterende opzetgereedschap. Daardoor versnelt een ongecontroleerd elektrische gereed- schap tegen de draairichting van het opzetgereed- schap in. Als bijv. een slijpschijf in het werkstuk haakt of blokkeert, kan de rand van de slijpschijf die in het werkstuk gaat, vastlopen en daardoor de slijpschijf doen uitbreken of een terugslag veroorzaken. De slijpschijf wordt dan naar de gebruiker of van hem weg bewogen, al naar gelang de draairichting van de schijf op het blokkeerpunt. Hierbij kunnen slijp- schijven ook breken. Een terugslag is het gevolg van onjuist of verkeerd gebruik van het elektrische gereedschap. Dit is te voorkomen door passende voorzorgsmaatregelen, zoals hieronder beschreven. a) Houd het elektrische gereedschap goed vast en breng uw lichaam en armen in een positie waarin u de terugslagkrachten kunt opvangen. De bediener kan door passende veiligheidsmaat- regelen de terugslagkrachten beheersen. b) Werk bijzonder voorzichtig in de buurt van hoeken, scherpe randen enz. Voorkom dat de schijf uit het werkstuk terugslaat en vastloopt. De roterende schijf heeft de neiging vast te lopen bij hoeken, scherpe randen of wanneer hij afketst. Dit veroorzaakt verlies aan controle of een terugslag. c) Gebruik geen getande zaagbladen. Dergelijke opzetgereedschappen veroorzaken vaak een terugslag of het verlies van de controle over het persluchtgereedschap. d) Breng het opzetgereedschap altijd in de- zelfde richting in het materiaal als waarin de snijkant het materiaal verlaat (dit is dezelfde richting als waarin de spanen worden uit- geworpen). Als het elektrische gereedschap in de verkeerde richting wordt voortbewogen, breekt de snijkant van het opzetgereedschap uit het werkstuk, waardoor het elektrische gereed- schap in deze bewegingsrichting wordt getrok- ken. e) Span het werkstuk bij gebruik van draaivijlen, doorslijpschijven, hogesnelheids-freesgereed- schappen of hardmetaal-freesgereedschappen altijd goed vast. Al bij een geringe kanteling in de groef lopen deze opzetgereedschappen vast en kunnen ze een terugslag veroorzaken. Een vastlopende doorslijpschijf breekt gewoon- lijk. Bij het vastlopen van draaivijlen, hogesnel- heids-freesgereedschappen of hardmetaal-frees- gereedschappen kan het opzetgereedschap uit de groef springen en tot verlies van de controle over het elektrische gereedschap leiden. Aanvullende veiligheidsvoorschriften voor slijpen en doorslijpen Bijzondere veiligheidsvoorschriften voor slijpen en doorslijpen: a) Gebruik uitsluitend de voor uw elektrische ge- reedschap toegelaten slijpmiddelen en alleen voor de aanbevolen toepassingsmogelijkhe- den. Voorbeeld: slijp nooit met het zijvlak van een doorslijpschijf. Doorslijpschijven zijn bestemd voor het slijpen van materiaal met de rand van de schijf. Door zijdelingse krachtinwer- king op deze slijpschijven kunnen ze breken. b) Gebruik voor conische en rechte slijpstiften met schroefdraad alleen onbeschadigde stiften van de juiste grootte en lengte, zonder ondersnijding aan de schouder. Geschikte stiften verminderen de mogelijkheid van breuk. c) Voorkom blokkeren van de doorslijpschijf en te hoge aandrukkracht. Slijp niet overmatig diep. Overbelasting van de doorslijpschijf ver- hoogt de kans op kantelen of blokkeren en dus de mogelijkheid van een terugslag of een breuk van de slijpschijf. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 51 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 ■ 52 

d) Mijd met uw hand de zone voor en achter de roterende doorslijpschijf. Als u de door- slijpschijf in het werkstuk van uw hand weg beweegt, kan in geval van een terugslag het elektrische gereedschap met de roterende schijf direct naar u geslingerd worden. e) Als de doorslijpschijf vastloopt of als u het werk onderbreekt, schakelt u het apparaat uit en houdt u het rustig in het materiaal tot de schijf tot stilstand is gekomen. Probeer nooit de nog draaiende doorslijpschijf uit de snede te trekken, anders kan er een terugslag plaatsvinden. Stel de oorzaak van het vastlo- pen vast en los het probleem op. f) Schakel het elektrische gereedschap niet opnieuw in zolang het zich in het werkstuk bevindt. Laat de doorslijpschijf eerst het volle- dige toerental bereiken, alvorens voorzichtig verder te gaan met het snijden. Anders kan de schijf zich vasthaken, uit het werkstuk springen of een terugslag veroorzaken. g) Ondersteun platen of grote werkstukken om het risico van een terugslag door een vastge- lopen doorslijpschijf te verminderen. Grote werkstukken kunnen onder hun eigen gewicht doorbuigen. Het werkstuk moet aan beide zij- den van de schijf worden ondersteund, zowel in de buurt van de doorslijpsnede als aan de rand. h) Wees bijzonder voorzichtig bij invalsnedes in bestaande wanden of andere materialen waarvan de samenstelling onbekend is. De doorslijpschijf kan bij het snijden in gas- of waterleidingen, elektrische leidingen of andere objecten een terugslag veroorzaken wanneer hij ingebracht wordt. Aanvullende veiligheidsvoorschriften voor werkzaamheden met staal- borstels Bijzondere veiligheidsvoorschriften voor werkzaamheden met staalborstels: a) Houd er rekening mee dat de staalborstel ook tijdens het gewone gebruik stukken staaldraad verliest. Overbelast de draden niet door een te hoge aandrukkracht. Wegvliegende stukken draad kunnen zeer gemakkelijk door dunne kleding en/of de huid dringen. b) Laat borstels vóór gebruik minstens één minuut met werksnelheid lopen. Let erop dat zich ge- durende deze tijd geen andere persoon voor of in de lijn van de borstel bevindt. Tijdens de inlooptijd kunnen losse stukken staaldraad weg- vliegen. c) Richt de roterende draadborstel van u af. Bij werkzaamheden met deze borstels kunnen kleine deeltjes en minieme stukjes draadstaal met hoge snelheid wegvliegen en in de huid binnendringen. Veiligheidsvoorschriften voor boormachines ■ Verlies van de controle kan letsel veroorzaken. ■ Pak het apparaat alleen vast aan de geïsoleer- de greepvlakken wanneer u werkzaamheden uitvoert waarbij het gereedschap met verborgen elektriciteitsleidingen of het eigen snoer in aan- raking kan komen. Bij contact met een leiding waar spanning op staat, kunnen ook metalen onderdelen van het apparaat onder spanning komen te staan en een elektrische schok tot gevolg hebben. Veiligheidsvoorschriften voor LED-lampen LET OP! GEVAAR VOOR OOGLETSEL! ■ Richt de lichtstraal nooit rechtstreeks op mensen of dieren en kijk zelf nooit rechtstreeks in de lichtstraal van de LED-lampen. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 52 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

53 ■ Veiligheidsvoorschriften voor batterijen LET OP! ■ Laat lege batterijen niet in het apparaat zitten, omdat zelfs tegen lekken beveiligde batterijen kunnen corroderen. Daardoor kunnen chemi- caliën vrijkomen, die schadelijk zijn voor uw gezondheid resp. het apparaat onherstelbaar beschadigen. Laat batterijen niet achteloos liggen. Deze kunnen door kinderen of huis- dieren worden ingeslikt. Ga in geval van inslikken onmiddellijk naar een dokter. ■ Haal de batterijen uit het apparaat als het langere tijd niet wordt gebruikt, om lekken te voorkomen. ■ Lekkende of beschadigde batterijen kunnen bij contact met de huid brandwonden veroor- zaken. Gebruik daarom in dit geval geschikte veiligheidshandschoenen. ■ Zorg ervoor dat batterijen niet worden kortgesloten. Gooi geen batterijen in het vuur. ■ Batterijen mogen niet worden opgeladen. Er bestaat explosiegevaar! Apparaatspecifieke veiligheidsvoor- schriften voor transformators Alleen voor gebruik binnenshuis! WAARSCHUWING! ■ Stof van materialen zoals loodhoudende verf, sommige houtsoorten en metaal kunnen schadelijk zijn voor de gezondheid. ■ Het aanraken of inademen van deze stoffen kan een gevaar vormen voor degene die de machine bedient of personen die zich in de buurt bevinden. ■ Draag een veiligheidsbril en een stofmasker! ■ Veiligheidstransformator fail-safe

Smeltzekering Ingebruikname ■ Gebruik het apparaat nooit voor doeleinden waarvoor het niet bestemd is en uitsluitend met originele onderdelen/accessoires. Het gebruik van andere onderdelen of ander toebehoren dan aanbevolen in de gebruiksaanwijzing, kan letselgevaar inhouden. Batterij vervangen ♦ Zorg ervoor dat het LED-licht is uitgeschakeld. Verwijder aan de achterkant van de greepring met LED de drie schroeven van het batte- rijklepje. ♦ Verwijder de lege batterij en vervang deze door een nieuwe (knoopcel LR41). Let bij het plaatsen op de juiste polariteit van de batterij. ♦ Sluit het batterijvak door de drie schroeven weer vast te draaien. Gereedschap/spantang plaatsen/ verwisselen ♦ Druk op de asvergrendeling en houd deze ingedrukt. ♦ Draai de spanmoer tot de vergrendeling vastklikt. ♦ Draai de spanmoer met de combisleutel van de schroefdraad af. ♦ Verwijder een eventueel bevestigd werkstuk. ♦ Schuif eerst het beoogde gereedschap door de spanmoer voordat u het in de bij de gereed- schapsschacht passende spantang steekt. ♦ Druk op de asvergrendeling en houd deze ingedrukt. ♦ Steek de spantang in de schroefdraadinzet en schroef de spanmoer met de combisleutel vast op de schroefdraad. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 53 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 ■ 54 

Opzetgereedschap met spanstift gebruiken: OPMERKING ► Gebruik de schroevendraaierzijde van de combisleutel voor het los- en vastdraaien van de schroef van de spanstiften

♦ Plaats de spanstift zoals beschreven in het elektrische gereedschap. ♦ Draai met de combisleutel de schroef van de spanstift los. ♦ Steek het gewenste opzetgereedschap tussen de beiden sluitringen op de schroef. ♦ Draai met de combisleutel de schroef op de spanstift vast. In- en uitschakelen / toerentalbereik instellen Inschakelen / toerentalbereik instellen: ♦ Sluit de stekker aan op de netvoedingsadap- ter door deze in de daarvoor bestemde insteekopening te steken (zie afb. A). ♦ Sluit het apparaat aan op de voeding door de stekker in het stopcontact te steken. ♦ Schuif de aan-/uitknop naar een positie tussen “5000” en “20000”. Uitschakelen: ♦ Schuif de aan-/uitknop naar de positie “OFF”. Greepring met LED-licht gebruiken ♦ Houd de asvergrendeling ingedrukt en schroef de spanmoer tegen de wijzers van de klok in van de schroefdraad af. ♦ Laat de asvergrendeling los. ♦ Schroef daarna de greepring tegen de wijzers van de klok in van de schroefdraad af. ♦ Schroef de greepring met LED-licht met de wijzers van de klok mee op de schroefdraad. ♦ Houd de asvergrendeling ingedrukt en schroef de spanmoer met de wijzers van de klok mee op de schroefdraad. ♦ Laat de asvergrendeling los. ♦ Zet de aan-/uitknop van het LED-licht op de stand “I” om het licht in te schakelen. ♦ Zet de aan-/uitknop van het LED-licht op de stand “0” om het licht weer uit te schakelen. ♦ Ga voor het weer aanbrengen van de greep- ring in de omgekeerde volgorde te werk. Aanwijzingen voor materiaalbewer- king/gereedschap/toerentalbereik ■ Gebruik de freesbits voor de bewerking van staal en ijzer met het hoogste toerental. ■ Bepaal het toerentalbereik voor bewerking van zink, zinklegeringen, aluminium, koper door dit uit te proberen op proefstukken. ■ Bewerk kunststoffen en materialen met een laag smeltpunt in het lage toerentalbereik. ■ Bewerk hout met hoge toerentallen. ■ Voer reinigings-, polijst- en poetswerkzaamheden uit in het middelste toerentalbereik. De volgende gegevens zijn niet-bindende aanbeve- lingen. Test in de praktijk ook zelf welk gereedschap en welke instelling het meest geschikt is voor het te bewerken materiaal. Geschikt toerental instellen: Cijfer op de toerentalregeling Te bewerken materiaal 5000 Kunststof en materialen met laag smeltpunt 9000 Steen, keramiek 13000 Zacht hout, metaal 17000 Hardhout 20000 Staal IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 54 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

 55 ■ Toepassingsvoorbeelden / geschikt gereedschap kiezen: Functie Accessoires Gebruik Overstand (min–max) mm Boren HSS-boortjes Houtbewerking 18–25 bij het kleinste boortje is de overstand 10 mm Frezen Freesbits Uiteenlopende werk- zaamheden, bijv. ron- den, uithollen, vormen, groeven of sleuven maken 18–25 Graveren Graveerbits Markeren, knutselwerk- zaamheden 18–25 Polijsten, ontroesten VOORZICHTIG! Oefen met het gereed- schap slechts lichte druk uit op het werkstuk. Metaalborstel ontroesten 9–15 Polijstschijven Uiteenlopende me- talen en kunststoffen bewerken, met name edelmetalen zoals goud of zilver 12–18 Schoonmaken Kunststofborstels Bijv. moeilijk toegankelij- ke kunststofbehuizingen of de omgeving van een deurslot schoon- maken 9–15 Slijpen Slijpschijven Slijpwerkzaamheden in steen, hout, fijne werkzaamheden in harde materialen, zoals keramiek of staallege- ringen 12–18 Slijpbits

Doorslijpen Doorslijpschijven Metaal Metaal, kunststof en hout bewerken 12–18 ■ Let erop dat de maximale diameter van samengestelde slijplichamen en van slijpconussen en slijpstiften met schroefdraadinzet niet groter mag zijn dan 55 mm en die van schuurpapieraccessoires niet groter dan 80 mm. OPMERKING ► De maximaal toegestane lengte van een spanstift bedraagt 33 mm. ■ Berg accessoires op in hun originele verpakking of bescherm de accessoires op een andere manier tegen beschadiging. ■ Berg accessoires droog en buiten bereik van agressieve stoffen op. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 55 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 ■ 56

Tips en trucs ■ Wanneer u te veel druk uitoefent, kan het inge- klemde gereedschap breken en/of beschadigd raken. Voor optimale werkresultaten leidt u het gereedschap bij een gelijkblijvend toerental- bereik en geringe druk over het werkstuk. ■ Houd het apparaat bij doorslijpen altijd met beide handen vast. ■ Neem de gegevens in de tabel in acht om te voorkomen dat het uiteinde van de spil de bo- dem met gat van het slijpgereedschap raakt. Onderhoud en reiniging Het apparaat is onderhoudsvrij. ■ Verwijder vuil van het apparaat. Gebruik daar- voor een droge doek. WAARSCHUWING! ■ Laat uw apparaten door het servicepunt of een elektricien repareren, en uitsluitend met originele vervangingsonderdelen. Op die manier blijft de veiligheid van het apparaat gewaarborgd. WAARSCHUWING! ■ Laat de stekker of het snoer altijd vervangen door de fabrikant van het apparaat of diens klantenservice. Op die manier blijft de veiligheid van het apparaat gewaarborgd. OPMERKING ► Niet vermelde reserveonderdelen (zoals kool- borstels, schakelaars en netvoedingsadapter) kunt u bestellen via onze callcenters. Afvoeren De verpakking bestaat uit milieuvriende- lijke materialen, die u via de plaatselijke recyclepunten kunt afvoeren. Deponeer elektrisch gereedschap niet bij het huisvuil! Conform de Europese richtlijn 2012/19/EU moet afgedankt elektrisch gereedschap gescheiden worden ingezameld en op een milieuvriendelijke wijze worden gerecycled. Over afvoermogelijkheden voor afgedankt elek- trisch gereedschap kunt u informatie opvragen bij uw gemeentereiniging. Batterijen mogen niet bij het normale huisvuil worden gedeponeerd. Iedere consument is wettelijk verplicht batterijen af te geven bij een inzamelpunt in zijn gemeente/zijn stadsdeel of in de handel. Deze verplichting heeft tot doel batterijen tot afval te kunnen verwerken op een manier die het milieu ontlast. Lever batterijen alleen in als ze ontladen zijn. Garantie van Kompernaß Handels GmbH Geachte klant, U hebt op dit apparaat 3 jaar garantie vanaf de aankoopdatum. In geval van ge breken in dit product hebt u wettelijke rechten tegenover de verkoper van het product. Deze wettelijke rechten worden door onze hierna beschreven garantie niet beperkt. Garantievoorwaarden De garantieperiode geldt vanaf de datum van aankoop. Bewaar de originele kassabon. U hebt de bon nodig als bewijs van aankoop. Als er binnen drie jaar vanaf de aankoopdatum van dit product een materiaal- of fabricagefout optreedt, wordt het product door ons – naar onze keuze – voor u kosteloos gerepareerd of vervangen. Voorwaarde voor deze garantie is dat binnen de termijn van drie jaar het defecte apparaat en het IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 56 28.06.17 11:55PMGS 12 D3

 57 ■ aankoopbewijs (kassabon) worden overlegd en dat kort wordt omschreven waaruit het gebrek bestaat en wanneer het is opgetreden. Wanneer het defect door onze garantie wordt gedekt, krijgt u het gerepareerde product of een nieuw product retour. Met de reparatie of vervanging van het product begint er geen nieuwe garantieperiode. Garantieperiode en wettelijke aanspraken bij gebreken De garantieperiode wordt door deze waarborg niet verlengd. Dat geldt ook voor vervangen en gerepareerde onderdelen. Eventueel al bij aankoop aanwezige schade en gebreken moeten meteen na het uitpakken worden gemeld. Voor reparaties na afloop van de garantieperiode worden kosten in rekening gebracht. Garantieomvang Het apparaat is op basis van strenge kwaliteitsnor- men met de grootst mogelijke zorg vervaardigd en voorafgaand aan de levering nauwkeurig gecontroleerd. De garantie geldt voor materiaal- of fabricagefouten. Deze garantie geldt niet voor productonderdelen die blootstaan aan normale slijtage en derhalve als aan slijtage onderhevige onderdelen kunnen worden aangemerkt, of voor beschadigingen aan breekbare onderdelen, bijv. schakelaars, accu’s, bakvormen of onderdelen die van glas zijn gemaakt. Deze garantie vervalt wanneer het product is bescha- digd, ondeskundig is gebruikt of is gerepareerd. Voor deskundig gebruik van het product moeten alle in de gebruiksaanwijzing beschreven aanwijzingen precies worden opgevolgd. Gebruiksdoeleinden en handelin- gen die in de gebruiksaanwijzing worden afgeraden of waarvoor wordt gewaarschuwd, moeten beslist worden vermeden. Het product is uitsluitend bestemd voor privégebruik en niet voor bedrijfsmatige doeleinden. Bij verkeerd gebruik en ondeskundige behandeling, bij gebruik van geweld en bij reparaties die niet door ons erkend servicefiliaal zijn uitgevoerd, vervalt de garantie. Afhandeling bij een garantiekwestie Voor een snelle afhandeling van uw aanvraag neemt u de volgende aanwijzingen in acht: ■ Houd voor alle aanvragen de kassabon en het artikelnummer (bijv. IAN 12345) als aankoop- bewijs bij de hand. ■ Het artikelnummer vindt u op het typeplaatje, in het product gegraveerd, op de titelpagina van de gebruiksaanwijzing (linksonder) of als sticker op de achter- of onderkant van het product. ■ Als er fouten in de werking of andere gebreken optreden, neemt u eerst contract op met de hierna genoemde serviceafdeling, telefonisch of via e-mail. ■ Een als defect geregistreerd product kunt u dan zonder portokosten naar het aan u doorgegeven serviceadres sturen. Voeg het aankoopbewijs (kassabon) bij en vermeld waaruit het gebrek bestaat en wanneer het is opgetreden. Op www.lidl-service.com kunt u deze en vele andere handboeken, productvideo’s en software downloaden. Service Service Nederland Tel.: 0900 0400223 (0,10 EUR/Min.) E-Mail: kompernass@lidl.nl Service België Tel.: 070 270 171 (0,15 EUR/Min.) E-Mail: kompernass@lidl.be IAN 283031 Importeur Let op: het volgende adres is geen serviceadres. Neem eerst contact op met het opgegeven serviceadres.

Vertaling van de oorspronkelijke conformiteitsverklaring Wij, KOMPERNASS HANDELS GMBH, documentverantwoordelijke persoon: de heer Semi Uguzlu, BURGSTR. 21, DE - 44867 BOCHUM, Duitsland, verklaren hierbij dat dit product voldoet aan de volgende normen, normatieve documenten en EU-richtlijnen: Machinerichtlijn (2006 / 42 / EC) EG-laagspanningsrichtlijn (2014 / 35 / EU) Elektromagnetische compatibiliteit (2014 / 30 / EU) RoHS-richtlijn (2011 / 65 / EU)*

• De volledige verantwoordelijkheid voor het afgeven van deze conformiteitsverklaring ligt bij de fabri- kant. Het hierboven beschreven object van de verklaring voldoet aan de voorschriften van de Richtlijn 2011/65/EU van het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2011 aangaande de beperking van het gebruik van bepaalde gevaarlijke stoffen in elektrische en elektronische apparaten. Toegepaste geharmoniseerde normen: EN 60745-1:2009/A11:2010 EN 60745-2-1:2010, EN 60745-2-23:2013 EN 55014-1:2006/A2:2011 EN 55014-2:1997/A2:2008 EN 61000-3-2:2014 EN 61000-3-3:2013 EN 61558-1:2006/A1:2009 EN 61558-2-6:2009 Typeaanduiding van het apparaat: Modelbouw- en graveeraparaat PMGS 12 D3 Productiejaar: 05 - 2017 Serienummer: IAN 283031 Bochum, 10-05-2017 Semi Uguzlu - Kwaliteitsmanager - Technische wijzigingen vanwege verdere ontwikkeling voorbehouden. IB_283031_PMGS12D3_LB8.indb 58 28.06.17 11:55PMGS 12 D3 CZ