GBH 18V-28 D Professional - Boor BOSCH - Gratis gebruiksaanwijzing en handleiding
Vind de handleiding van het apparaat gratis GBH 18V-28 D Professional BOSCH in PDF-formaat.
Gebruikersvragen over GBH 18V-28 D Professional BOSCH
0 vraag over dit apparaat. Beantwoord die u kent of stel uw eigen vraag.
Stel een nieuwe vraag over dit apparaat
Download de handleiding voor uw Boor in PDF-formaat gratis! Vind uw handleiding GBH 18V-28 D Professional - BOSCH en neem uw elektronisch apparaat weer in handen. Op deze pagina staan alle documenten die nodig zijn voor het gebruik van uw apparaat. GBH 18V-28 D Professional van het merk BOSCH.
GEBRUIKSAANWIJZING GBH 18V-28 D Professional BOSCH
nl Oorspronkelijke gebruiksaanwijzing
da Original brugsanvisning
sv Bruksarvisping Original
no Original driftsinstruks
Aikunerälset object
Veiligheidsaanwijzingen
Algemene veiligheidsaanwijzingen voor elektrische gereedschappen
WAARSCHU-WING
Lees alle waarschuwingen, veiligheidsaanwijzingen, afbeeldingen en specificaties die bij dit elektri-
sche gereedschap worden geleverd. Als de hieronder vermelde aanwijzingen niet worden opgevolgd, kan dit een elektrische schok, brand en/of ernstig letsel tot gevolg hebben.
Bewaar alle waarschuwingen en voorschriften voor toekomstig gebruik.
Het in de waarschuwingen gebruikte begrip elektrisch gereedschap heeft betrekking op elektrische gereedschappen voor gebruik op het stroomnet (met netsnoer) en op elektrische gereedschappen voor gebruik met een accu (zonder netsnoer).
Veiligheid van de werkomgeving
Houd uw werkomgeving schoon en goed verlicht. Een rommelige of onverlichte werkomgeving kan tot ongevalen leiden.
▶ Werk met het elektrische gereedschap niet in een omgeving met explosiegevaar waarin zich brandbare vloeistoffen, brandbare gassen of brandbaar stof bevinden. Elektrische gereedschappen veroorzaken vonken die het stof of de dampen tot ontsteking kunnen brengen.
Houd kinderen en andere personen tijdens het gebruik van het elektrische gereedschap uit de buurt. Wanneer u wordt afgeleid, kunt u de controle over het gereedschap verliezen.
Elektrische veiligheid
De aansluitstekker van het elektrische gereedschap moet in het stopcontact passen. De stekker mag in geen geval worden veranderd. Gebruik geen adapterstekkers in combinatie met geaarde elektrische gereedschappen. Onveranderde stekkers en passende stopcontacten beperken het risico van een elektrische schok.
▶ Voorkom aanraking van het lichaam met geaarde oppervlakken, bijvoorbeeld van buizen, verwarmingen, fornuizen en koelkasten. Er bestaat een verhoogd risico door een elektrische schok wanneer uw lichaam geaard is.
Houd het gereedschap uit de buurt van regen en vocht. Het binnendringen van water in het elektrische gereedschap vergroot het risico van een elektrische schok.
58 | Nederlands
- Gebruik de kabel niet voor een verkeerd doel, om het elektrische gereedschap te dragen of op te hangen of om de stekker uit het stopcontact te trekken. Houd de kabel uit de buurt van hitte, olie, scherpe randen of bewegende delen. Beschadigde of in de war geraakte kabels vergroten het risico van een elektrische schok.
Wanneer u buitenshuis met elektrisch gereedschap werkt, dient u alleen verlengkabels te gebruiken die voor gebruik buitenshuis zijn goedgekeurd. Het gebruik van een voor gebruik buitenshuis geschikte verlengkabel beperkt het risico van een elektrische schok.
Als het gebruik van het elektrische gereedschap in een vochtige omgeving onvermijdelijk is, dient u een aardlekschakelaar te gebruiken. Het gebruik van een aardlekschakelaar vermindert het risico van een elektrische schok.
Veiligheid van personen
▶ Wees alert, let goed op wat u doet en ga met verstand te werk bij het gebruik van het elektrische gereedschap. Gebruik geen elektrisch gereedschap, wanneer u moe bent of onder invloed staat van drugs, alcohol of medicijnen. Een moment van onoplettendheid bij het gebruik van het elektrische gereedschap kan tot ernstige verwondingen leiden.
Draag persoonlijke beschermingsmiddelen. Draag altijd een veiligheidsbril. Het dragen van persoonlijke beschermingsmiddelen zoals een stofmasker, slipvaste werkschoenen, een veiligheidshelm of gehoorbescherming, afhankelijk van de aard en het gebruik van het elektrische gereedschap, vermindert het risico van verwondingen.
▶ Voorkom per ongeluk inschakelen. Controleer dat het elektrische gereedschap uitgeschakeld is, voordat u de stekker in het stopcontact steekt of de accu aansluit en voordat u het gereedschap oppakt of draagt.
Wanneer u bij het dragen van het elektrische gereedschap uw vinger aan de schakelaar hebt of wanneer u het gereedschap ingeschakeld op de stroomvoorziening aansluit, kan dit tot ongevallen leiden.
▶ Verwijder instelgereedschappen of schroefsleutels, voordat u het elektrische gereedschap inschakelt.
Een instelgereedschap of sleutel in een draaiend deel van het gereedschap kan tot verwondingen leiden.
▶ Voorkom een onevenwichtige lichaamshouding. Zorg ervoor dat u stevig staat en steeds in evenwicht blijft. Daardoor kunt u het elektrische gereedschap in onverwachte situaties beter onder controle houden.
▶ Draag geschikte kleding. Draag geen loshangende kleding of sieraden. Houd haren en kleding uit de buurt van bewegende delen. Loshangende kleding, lange haren en sieraden kunnen door bewegende delen worden meegenomen.
▶ Wanneer stofafzuigings- of stofopvangvoorzieningen kunnen worden gemonteerd, dient u zich ervan te verzekeren dat deze zijn aangesloten en juist worden ge-
bruikt. Het gebruik van een stofafzuiging beperkt het gevaar door stof.
Ondanks het feit dat u eventueel heel goed vertrouwd bent met het gebruik van gereedschappen, moet u ervoor zorgen dat u niet nonchalant wordt en veiligheidsvoorschriften voor het gereedschap gaat negeren. Een onoplettende handeling kan binnen een fractie van een seconde ernstig letsel veroorzaken.
Zorgvuldige omgang met en zorgvuldig gebruik van elektrische gereedschappen
Overbelast het elektrische gereedschap niet. Gebruik voor uw werkzaamheden het daarvoor bestemde elektrische gereedschap. Met het passende elektrische gereedschap werkt u beter en veiliger binnen het aangegeven capaciteitsbereik.
- Gebruik geen elektrisch gereedschap waarvan de schakelaar defect is. Elektrisch gereedschap dat niet meer kan worden in- of uitgeschakeld, is gevaarlijk en moet worden gerepareerd.
▶ Trek de stekker uit het stopcontact en/of neem de accu (indien uitneembaar) uit het elektrische gereedschap, voordat u het elektrische gereedschap instelt, accessoires wisselt of het elektrische gereedschap opbergt. Deze voorzorgsmaatregel voorkomt onbedoeld starten van het elektrische gereedschap.
Bewaar niet-gebruikte elektrische gereedschappen buiten bereik van kinderen. Laat het gereedschap niet gebruiken door personen die er niet mee vertrouwd zijn en deze aanwijzingen niet hebben gelezen. Elektrische gereedschappen zijn gevaarlijk wanneer deze door onervaren personen worden gebruikt.
Pleeg onderhoud aan elektrische gereedschappen en accessoires. Controleer of bewegende delen van het gereedschap correct functioneren en niet vastklemmen en of onderdelen zodanig gebroken of beschadigd zijn dat de werking van het elektrische gereedschap nadelig wordt beïnvloed. Laat deze beschadigde onderdelen vóór gebruik repareren. Veel ongevallen hebben hun oorzaak in slecht onderhouden elektrische gereedschappen.
Houd snijdende inzetgereedschappen scherp en schoon. Zorgvuldig onderhouden snijdende inzetgereedschappen met scherpe snijkanten klemmen minder snel vast en zijn gemakkelijker te geleiden.
- Gebruik elektrisch gereedschap, accessoires, inzetgereedschappen en dergelijke volgens deze aanwijzingen. Let daarbij op de arbeidsomstandigheden en de uit te voeren werkzaamheden. Het gebruik van elektrische gereedschappen voor andere dan de voorziene toepassingen kan tot gevaarlijke situaties leiden.
Houd handgrepen en greepvlakken droog, schoon en vrij van olie en vet. Gladde handgrepen en greepvlakken verhinderen dat het gereedschap in onverwachte situaties veilig kan worden gehanteerd en bediend.
Gebruik en onderhoud van accugereedschappen
Laad accu's alleen op in oplaadapparaten die door de fabrikant worden geadviseerd. Voor een oplaadapparaat dat voor een bepaald type accu geschikt is, bestaat brandgevaar wanneer het met andere accu's wordt gebruikt.
- Gebruik alleen de daarvoor bedoelde accu's in de elektrische gereedschappen. Het gebruik van andere accu's kan tot verwondingen en brandgevaar leiden.
▶ Voorkom aanraking van de niet-gebruikte accu met paperclips, munten, sleutels, spijkers, schroeven en andere kleine metalen voorwerpen die overbrugging van de contacten kunnen veroorzaken. Kortsluiting tussen de accucontacten kan brandwonden of brand tot gevolg hebben.
Bij verkeerd gebruik kan vloeistof uit de accu lekken. Voorkom contact daarmee. Spoel bij onvoorzien contact met water af. Wanneer de vloeistof in de ogen komt, dient u bovendien een arts te raadplegen. Gelekte accuvloeistof kan tot huidirritaties en verbrandingen leiden.
- Gebruik accu of gereedschap niet, als deze beschadigd of veranderd zijn. Beschadigde of veranderde accu's kunnen onvoorspelbaar gedrag vertonen, waardoor een brand, explosie of het gevaar van letsel kan ontstaan.
Stel accu of gereedschap niet bloot aan vuur of overmatige temperaturen. Blootstelling aan vuur of temperaturen boven 130 °C kan een explosie veroorzaken.
▶ Volg alle aanwijzingen voor het laden en laad de accu of het gereedschap niet buiten het temperatuurbereik dat in de aanwijzingen is vermeld. Verkeerd laden of laden bij temperaturen buiten het vastgelegde bereik kan de accu beschadigen en het risico van brand vergroten.
Service
Laat het elektrische gereedschap alleen repareren door gekwalificeerd en vakkundig personeel en alleen met originele vervangingsonderdelen. Daarmee wordt gewaarborgd dat de veiligheid van het gereedschap in stand blijft.
▶ Voer nooit servicewerkzaamheden aan beschadigde accu's uit. Service van accu's dient uitsluitend te worden uitgevoerd door de fabrikant of erkende servicewerkplaatsen.
Veiligheidsaanwijzingen voor boorhamers
Veiligheidsaanwijzingen voor alle bewerkingen
▶ Draag gehoorbescherming. Blootstelling aan lawaai kan leiden tot gehoorverlies.
- Gebruik extra handgrepen, als deze met de machine worden meegeleverd. Verlies van controle kan verwondingen veroorzaken.
Houd het elektrische gereedschap vast aan de geïsoleerde handgrepen, wanneer u werkzaamheden verricht waarbij het accessoire of het bevestigingsmiddel in aanraking kan komen met verborgen bedrading. Als het accessoire of bevestigingsmiddel in aanraking komt
met een spanningvoerende draad, dan kunnen de metalen delen van het elektrische gereedschap onder spanning komen te staan en zou de gebruiker een elektrische schok kunnen krijgen.
Veiligheidsaanwijzingen bij het gebruik van lange boren bij boorhamers
Begin altijd te boren met een laag toerental, waarbij de punt van het bit contact heeft met het werkstuk. Bij hogere toerentallen kan het bit verbuigen, als u dit vrij zonder contact met het werkstuk laat draaien, wat kan resulteren in persoonlijk letsel.
Oefen uitsluitend lijnrecht t.o.v. het bit druk uit en oefen geen overmatige druk uit. Bits kunnen verbuigen met als gevolg breuk of verlies van controle, wat kan resulteren in persoonlijk letsel.
Aanvullende veiligheidsaanwijzingen
- Gebruik geschikte detectoren om verborgen elektriciteits-, gas- of waterleidingen op te sporen of raadpleeg het plaatselijke energie- of waterleidingbedrijf. Contact met elektrische leidingen kan tot brand of een elektrische schok leiden. Beschadiging van een gasleiding kan tot een explosie leiden. Breuk van een waterleiding veroorzaakt materiële schade.
Wacht tot het elektrische gereedschap tot stilstand is gekomen, voordat u het neerlegt. Het inzetgereedschap kan vasthaken en dit kan tot het verlies van de controle over het elektrische gereedschap leiden.
Zet het werkstuk vast. Een met spanvoorzieningen of een bankschroef vastgehouden werkstuk wordt beter vastgehouden dan u met uw hand kunt doen.
Bij beschadiging en verkeerd gebruik van de accu kunnen er dampen vrijkomen. De accu kan branden of exploderen. Zorg voor de aanvoer van frisse lucht en zoek bij klachten een arts op. De dampen kunnen de luchtwegen irriteren.
▶ Verander en open de accu niet. Er bestaat gevaar voor kortsluiting.
▶ Door spitse voorwerpen, zoals bijv. spijkers of schroevendraaiers, of door krachtinwerking van buitenaf kan de accu beschadigd worden. Er kan een interne kortsluiting ontstaan en de accu doen branden, roken, exploderen of oververhitten. - Gebruik de accu alleen in producten van de fabrikant. Alleen zo wordt de accu tegen gevaarlijke overbelasting beschermd.

Bescherm de accu tegen hitte, bijvoorbeeld ook tegen voortdurend zonlicht, vuur, vuil, water en vocht. Er bestaat gevaar voor explosie en kortsluiting.
Raak kort na gebruik de inzetgereedschappen of aangrenzende behuizingsdelen niet aan. Deze kunnen tijdens gebruik zeer heet worden en brandwonden veroorzaken.
▶ Het inzetgereedschap kan bij het boren blokkeren. Zorg ervoor dat u stevig staat en houd het elektrische
60 | Nederlands
gereedschap met beide handen vast. U kunt anders de controle over het elektrische gereedschap verliezen.
▶ Wees voorzichtig bij sloopwerkzaamheden met de beitel. Vallende brokstukken van het sloopmateriaal kunnen omstanders of u zelf verwonden.
Beschrijving van product en werking

Lees alle veiligheidsaanwijzingen en instructies. Het niet naleven van de veiligheidsaanwijzingen en instructies kan elektrische schokken, brand en/of zware verwondingen veroorzaken.
Neem goed nota van de afbeeldingen in het voorste deel van de gebruiksaanwijzing.
Beoogd gebruik
Het elektrische gereedschap is bestemd om te hameren in beton, baksteen en steen en voor lichte en middelzware beitelwerkzaamheden. Het is eveneens geschikt om te boren zonder slag in hout, metaal, keramiek en kunststof. Elektrische gereedschappen met elektronische regeling en rechts-/linksdraaien zijn ook geschikt voor het in- en uitdraaien van schroeven.
Afgebeelde componenten
De componenten zijn genummerd zoals op de afbeelding van het elektrische gereedschap op de pagina met afbeeldingen.
(1) SDS plus-boorhouder
(2) Gereedschapopname SDS plus
(3) Stofbeschermkap
(4) Vergrendelingshuls
(5) Draairichtingschakelaar
(6) Handgreep (geïsoleerd greepvlak)
(7) Aan/uit-schakelaar
(8) Accu ^a)
(9) Werklicht
(10) Ontgrendelingstoets voor slag-/draaistopschake- laar
(11) Slag-/draaistopschakelaar
(12) Toets voor instelling van de diepteaanslag
(13) Diepteaanslag
(14) Extra handgreep (geïsoleerd greepvlak)
(15) Accu-ontgrendelingstoets ^a)
(16) Ophanghaak
(17) Borgschroef voor tandkransboorhouder ^a)
(18) Tandkransboorhouder ^a)
(19) SDS plus-opnameschacht voor boorhouder ^a)
(20) Boorhoudersleutel
(21) Universeelhouder met SDS plus-opnameschacht ^a)
(22) Bevestigingsgedeelte valbeveiligingsmiddel aan elektrisch gereedschap
(23) Valbeveiligingsmiddel ^b)
(24) Vast aanslagpunt valbeveiligingsmiddel ^b)
a) Dit toebehoren wordt niet standaard meegeleverd.
b) Dit accessoire is niet standaard bij de levering inbegrepen en behoort niet tot het Bosch accessoireprogramma.
Technische gegevens
| Accuboorhamer GBH 18V-28 D | ||
| Productnummer | 3 611 J19 0.. | |
| Nominale spanning V= 18 | ||
| Aantal slagen ^A) | min ^-1 | 0-4250 |
| Onbelast toerental | ||
| – Rechtsdraaien min | ^-1 | 0-950 |
| – Linksdraaien min | ^-1 | 0-950 |
| Gereedschapopname SDS plus | ||
| Diameter ashals mm 50 | ||
| Max. boordiameter | ||
| – Beton mm 28 | ||
| – Metselwerk (met holle boorkroon) | mm 68 | |
| – Staal mm 13 | ||
| – Hout mm 30 | ||
| Gewicht ^B) | kg 3,0 | |
| Aanbevolen omgevings-temperatuur bij het opla-den | °C 0 ... +35 | |
| Toegestane omgevings-temperatuur tijdens ge-bruik ^C) en bij opslag | °C -20 ... +50 | |
| Compatibele accu's GBA 18V... | ProCORE18V... | |
| Aanbevolen accu's GBA 18V... ≥4,0 Ah | ProCORE18V... | |
| Aanbevolen opladers GAL 18... | GAX 18...GAL 36... | |
A) Gemeten bij 20-25 °C met accu ProCORE18V 4.0Ah.
B) Gewicht zonder accu
(zie voor het gewicht van de accu http://www.bosch-professional.com)
C) beperkt vermogen bij temperaturen < 0 °C
Waarden kunnen afhankelijk van product variëren en onderhevig zijn aan toepassings- en omgevingsvoorwaarden. Meer informatie vindt u op www.bosch-professional.com/wac.
Informatie over geluid en trillingen
Geluidsemissiewaarden bepaald conform EN 62841-2-6.
Het A-gewogen geluidsniveau van het elektrische gereedschap bedraagt typisch: geluidsdrukniveau 95 dB(A); geluidsvermogenniveau 103 dB(A). Onzekerheid K = 3 dB.
Draag gehoorbescherming!
Totale trillingswaarden a_h (vectorsom van drie richtingen) en onzekerheid K bepaald volgens EN 62841-2-6:
Hameren in beton: a_n=10,1 m/s^2 , K=1,5 m/ s^2 ,
Beitelen: a_h=7,2m/s^2,K=1,5m/s^2
Boren in metaal: a_n=2,5 m/s^2,K=1,5 m/s^2 ,
Schroeven: a_h=2,5 m/s^2, K=1,5 m/s^2
Het in deze gebruiksaanwijzing vermelde trillingsniveau en de geluidsemissiewaarde zijn gemeten met een genormeerde meetmethode en kunnen worden gebruikt om elektrische gereedschappen met elkaar te vergelijken. Ze zijn ook geschikt voor een voorlopige inschatting van de trillings- en geluidsemissie.
Het aangegeven trillingsniveau en de aangegeven geluidsemissiewaarde representeren de voornaamste toepassingen van het elektrische gereedschap. Wanneer het elektrische gereedschap echter wordt gebruikt voor andere toepassingen, met afwijkende inzetgereedschappen of onvoldoende onderhoud, dan kunnen het trillingsniveau en de geluidsemissiewaarde afwijken. Dit kan de trillings- en geluidsemissie gedurende de gehele arbeidsperiode duidelijk verhogen.
Voor een nauwkeurige schatting van de trillings- en geluidsemissies moet ook rekening worden gehouden met de tijden waarin het gereedschap uitgeschakeld is, of waarin het gereedschap wel loopt, maar niet werkelijk wordt gebruikt. Dit kan de trillings- en geluidsemissies gedurende de gehele arbeidsperiode duidelijk verminderen.
Leg aanvullende veiligheidsmaatregelen ter bescherming van de gebruiker tegen het effect van trillingen vast, zoals: onderhoud van elektrische gereedschappen en inzetgereedschappen, warm houden van de handen, organisatie van het arbeidsproces.
Stofemissiegegevens: met Bosch GDE 28 D Professional
Stofemissiewaarden bepaald conform EN 50632-2-6:
Stof dat in longblaasjes kan achterblijven: < 0,50 mg/m³, K = 0 mg/m³
Inadembaar stof: < 0,80 mg/m³, K = 0,2 mg/m³
Kwartsstof: < 0,05 mg/m³
De aangegeven stofemissiewaarde werd onder de volgende gebruiksomstandigheden bepaald:
Gebruiksmodus: hameren
Aanwijzing: Gebruikt u het elektrische gereedschap in een andere modus, met andere accessoires of met onvoldoende onderhoud, dan kan de stofemissiewaarde afwijken. Dit kan de stofemissie gedurende de gehele arbeidsperiode duidelijk verhogen.
Leg eventueel aanvullende veiligheidsmaatregelen ter bescherming van de gebruiker tegen het effect van de stofemissies vast, bijvoorbeeld: dragen van een stofmasker met filterklasse P2.
Neem de in uw land geldende voorschriften voor de te bewerken materialen in acht.
Accu
Bosch verkoopt accugereedschap ook zonder accu. Of bij de levering van uw elektrische gereedschap een accu inbegrepen is, kunt u zien op de verpakking.
Accu opladen
- Gebruik alleen de in de technische gegevens vermelde oplaadapparaten. Alleen deze oplaadapparaten zijn af-gestemd op de bij het elektrische gereedschap gebruikte Li-lon-accu.
Aanwijzing: lithium-ion-accu's worden vanwege internationale transportvoorschriften gedeeltelijk geladen geleverd. Om het volledige vermogen van de accu te waarborgen, laadt u vóór het eerste gebruik de accu volledig op.
Accu plaatsen
Schuif de geladen accu in de accuhouder tot deze is vastgeklikt.
Accu verwijderen
Voor het verwijderen van de accu drukt u op de accu-ont-grendelingstoets en trekt u de accu uit het elektrische gereedschap. Gebruik daarbij geen geweld.
De accu beschikt over 2 vergrendelingsstanden die moeten voorkomen dat de accu bij onbedoeld indrukken van de accu-ontgrendelingstoets uit het elektrische gereedschap valt. Zolang de accu in het elektrische gereedschap is geplaatst, wordt deze door een veer op de juiste plaats gehouden.
Accu-oplaadaanduiding
Aanwijzing: Niet elk accutype beschikt over een oplaadaanduiding.
De groene LED's van de accu-oplaadaanduiding geven de laadtoestand van de accu aan. Uit veiligheidsoverwegingen is het opvragen van de laadtoestand alleen bij stilstaand elektrisch gereedschap mogelijk.
Druk op de toets voor de oplaadaanduiding of , om de laadtoestand aan te geven. Dit is ook mogelijk, wanneer de accu is weggenomen.
Als er na het drukken op de toets voor de oplaadaanduiding geen LED brandt, dan is de accu defect en moet vervangen worden.
Accutype GBA 18V...

LED Capaciteit
| Permanent licht 3 × groen 60–100 % | |
| Permanent licht 2 × groen 30–60 % | |
| Permanent licht 1 × groen 5–30 % | |
| Knipperlicht 1 × groen 0–5 % | |
62 | Nederlands
Accutype ProCORE18V...

LED Capaciteit
| Permanent licht 5 × groen 80–100 % |
| Permanent licht 4 × groen 60–80 % |
| Permanent licht 3 × groen 40–60 % |
| Permanent licht 2 × groen 20–40 % |
| Permanent licht 1 × groen 5–20 % |
| Knipperlicht 1 × groen 0–5 % |
Aanwijzingen voor de optimale omgang met de accu
Bescherm de accu tegen vocht en water.
Bewaar de accu alleen bij een temperatuur tussen -20 °C en 50 °C. Laat de accu bijvoorbeeld in de zomer niet in de auto liggen.
Reinig de ventilatieopeningen van de accu af en toe met een zachte, schone en droge doek.
Een duidelijk kortere gebruiksduur na het opladen duidt erop dat de accu versleten is en moet worden vervangen.
Neem de aanwijzingen met betrekking tot afvalverwijdering in acht.
Montage
▶ Neem de accu vóór alle werkzaamheden aan het elektrische gereedschap (bijv. onderhoud, wisselen van accessoires, enz.) uit het elektrische gereedschap. Bij per ongeluk bedienen van de aan/uit-schakelaar bestaat gevaar voor letsel.
Extra handgreep
- Gebruik uw elektrische gereedschap alleen met de extra handgreep (14).
▶ Let erop dat de extra handgreep altijd stevig vastgedraaid is. U kunt bij het werken anders de controle over uw elektrische gereedschap verliezen.
Extra handgreep draaien (zie afbeelding A)
U kunt de extra handgreep (14) willekeurig draaien voor een veilige en comfortabele werkhouding.
- Draai het onderste deel van de extra handgreep (14) linksom en draai de extra handgreep (14) in de gewenste stand. Draai vervolgens het onderste deel van de extra handgreep (14) rechtsom weer vast. Let erop dat de spanband van de extra handgreep in de daarvoor bedoelde groef in het machinehuis ligt.
Boorhouder en inzetgereedschappen kiezen
Voor het hameren en beitelen heeft u SDS plus-inzetgereedschappen nodig die in de SDS plus-boorhouder kunnen worden bevestigd.
Voor het boren zonder slag in hout, metaal, keramiek en kunststof evenals voor het schroeven worden inzetgereedschappen zonder SDS plus (bijv. boren met cilindrische schacht) gebruikt. Voor deze inzetgereedschappen heeft u een snelspanboorhouder of tandkransboorhouder nodig.
Boorhouder wisselen
Tandkransboorhouder inzetten/uitnemen
Om met inzetgereedschappen zonder SDS plus (bijv. boren met cilindrische schacht) te kunnen werken, moet u een passende boorhouder monteren (tandkrans- of snelspanboorhouder).
Tandkransboorhouder monteren (zie afbeelding B)
- Schroef de SDS plus opnameschacht (19) in een tandkransboorhouder (18). Borg de tandkransboorhouder (18) met de borgschroef (17). Denk eraan dat de borgschroef linkse schroefdraad heeft.
Tandkransboorhouder aanbrengen (zie afbeelding B)
- Reinig de schacht van de opnameschacht (19) en smeer deze iets met vet in.
- Bevestig de tandkransboorhouder (18) met de opname-schacht (19) draaiend in de gereedschapopname tot deze vanzelf wordt vergrendeld.
- Controleer de vergrendeling door aan de tandkransboorhouder (18) te trekken.
Tandkransboorhouder verwijderen
- Schuif de vergrendelingshuls (4) naar achteren en verwijder de tandkransboorhouder (18).
Inzetgereedschap wisselen
De stofbeschermkap (3) voorkomt zoveel mogelijk het binnendringen van boorstof in de gereedschapopname tijdens het gebruik. Let er bij het plaatsen van het inzetgereedschap op dat de stofbeschermkap (3) niet wordt beschadigd.
Laat een beschadigde stofbeschermkap onmiddellijk vervangen. Geadviseerd wordt, dit door een klantenservice te laten doen.
Inzetgereedschap wisselen SDS plus
SDS plus inzetgereedschap bevestigen (zie afbeelding C) Met de SDS plus-boorhouder (1) kunt u het inzetgereedschap eenvoudig en gemakkelijk zonder hulpgereedschap wisselen.
- Reinig de schacht van het inzetgereedschap en smeer deze dun met vet in.
- Bevestig het inzetgereedschap draaiend in de gereedschapopname (2) tot het automatisch wordt vergrendeld.
- Controleer de vergrendeling door aan het gereedschap te trekken.
Het SDS plus-inzetgereedschap is systeemafhankelijk vrij beweegbaar. Daardoor ontstaat bij onbelast lopen een rondloopafwijking. Dit heeft geen effect op de nauwkeurigheid van het boorgat, omdat de boor zich bij het boren zelf centreert.
SDS plus-inzetgereedschap verwijderen (zie afbeelding D)
- Schuif de vergrendelingshuls (4) naar achteren en verwijder het inzetgereedschap.
Gereedschapswissel tandkransboorhouder
Inzetgereedschap aanbrengen (zie afbeelding E)
Aanwijzing: Gebruik inzetgereedschappen zonder SDS plus niet voor hameren of beitelen! Inzetgereedschappen zonder SDS plus en hun boorhouder worden anders bij hamer- en beitelwerkzaamheden beschadigd.
- Bevestig de tandkransboorhouder (18).
- Open de tandkransboorhouder (18) door deze te draaien, totdat het inzetgereedschap kan worden aangebracht. Plaats het inzetgereedschap.
- Steek de boorhoudersleutel (20) in de hiervoor bedoelde openingen van de tandkransboorhouder (18) en span het accessoire gelijkmatig vast.
- Draai de slagstop-/draaistopschakelaar (11) in de stand „Boren“.
Inzetgereedschap verwijderen (zie afbeelding F)
- Draai de huls van de tandkransboorhouder (18) met behulp van de boorhoudersleutel (20) linksom totdat het inzetgereedschap kan worden verwijderd.
Afzuiging van stof en spanen
Stof van materialen zoals loodhoudende verf, enkele houtsoorten, mineralen en metaal kan schadelijk voor de gezondheid zijn. Aanraking of inademing van stof kan leiden tot allergische reacties en/of luchtwegaandoeningen bij de gebruiker of personen die zich in de omgeving bevinden. Bepaalde soorten stof, bijvoorbeeld van eiken- en beukenhout, gelden als kankerverwekkend, in het bijzonder in combinatie met additieven voor houtbehandeling (chromaat en houtbeschermingsmiddelen). Asbesthoudend materiaal mag alleen door gespecialiseerde vakmensen worden bewerkt.
- Gebruik indien mogelijk een voor het materiaal geschikte stofafzuiging.
- Zorg voor een goede ventilatie van de werkplek.
- Er wordt geadviseerd om een stofmasker met filterklasse P2 te dragen.
Neem de in uw land geldende voorschriften voor de te bewerken materialen in acht.
▶ Vermijd ophoping van stof op de werkplek. Stof kan gemakkelijk ontbranden.
Stofafzuiging met GDE 28 D (zie afbeelding G) of GDE 18V-26 D
Voor de afzuiging van beton- en steenstof is de afzuigvoorziening GDE 28 D of GDE 18V-26 D nodig.
Voor stof van hout, metaal en kunststof evenals voor stof dat schadelijk is voor de gezondheid (bijv. asbest), is dit afzuigsysteem niet geschikt.
Gebruik
Ingebruikname
Modus instellen
Met de slagstop-/draaistopschakelaar (11) kiest u de modus van het elektrische gereedschap.
- Druk voor het wisselen van de modus op de ontgrendelingsknop (10) en draai de slagstop-/draaistopschakelaar (11) in de gewenste stand totdat deze vastklikt.
Aanwijzing: Wijzig de modus alleen als het elektrische gereedschap uitgeschakeld is! Anders kan het elektrische gereedschap beschadigd raken.

Stand voor Hamerboren in beton of steen

Stand voor boren zonder slag in hout, metaal, keramiek en kunststof evenals voor het schroeven

Stand Vario-Lock voor verstellen van hakstand In deze stand wordt de slagstop-/draaistopschakelaar (11) niet vergrendeld.

Stand voor Beitelen
Draairichting instellen
Met de draairichtingschakelaar (5) kunt u de draairichting van het elektrische gereedschap veranderen. Bij ingedrukte aan/uit-schakelaar (7) is dit echter niet mogelijk.
▶ Bedien de draairichtingschakelaar (5) alleen als het elektrische gereedschap stilstaat.
Zet de draairichting voor hamerboor-, boor- en beitelwerkzaamheden altijd op rechtsdraaien.

- Rechtsdraaien: duw de draairichtingschakelaar (5) tot aan de aan-slag naar links.

- Linksdraaien: duw de draairichtingschakelaar (5) tot aan de aan-slag naar rechts.
Aanwijzing: Als de draairichtingschakelaar in de middenstand staat, dan is de aan/uit-schakelaar geblokkeerd.
In-/uitschakelen
- Voor het inschakelen van het elektrische gereedschap drukt u op de aan/uit-schakelaar (7).
Het werklicht (9) brandt bij iets of helemaal ingedrukte aan/uit-schakelaar (7) en hiermee kan bij ongunstige lichtomstandigheden het werkbereik verlicht worden.
Als het elektrische gereedschap voor het eerst wordt ingeschakeld, kan een aanloopvertraging optreden, omdat de elektronica van het elektrische gereedschap eerst moet worden geconfigureerd.
64 | Nederlands
Bij lage temperaturen bereikt het elektrische gereedschap pas na enige tijd de volledige hamer- of slagcapaciteit.
- Om het elektrische gereedschap uit te schakelen, laat u de aan/uit-schakelaar (7) los.
Toerental of aantal slagen instellen
U kunt het toerental/aantal slagen van het ingeschakelde elektrische gereedschap traploos regelen naarmate u de aan/uit-schakelaar (7) indrukt.
Lichte druk op de aan/uit-schakelaar (7) heeft een laag toerental/aantal slagen tot gevolg. Met toenemende druk wordt het toerental of het aantal slagen hoger.
Beitelstand veranderen (Vario-Lock)
U kunt de beitel in 44 standen vastzetten. Daardoor kunt u telkens de optimale werkhouding innemen.
- Plaats de beitel in de gereedschapopname.
- Draai de slagstop-/draaistopschakelaar (11) in de stand „Vario-Lock“.
- Draai het inzetgereedschap in de gewenste beitelstand.
- Draai de slagstop-/draaistopschakelaar (11) in de stand „Beitelen“. De gereedschapopname is hiermee vergrendeld.
- Zet de draairichting voor beitelwerkzaamheden op rechtsdraaien.
Aanwijzingen voor werkzaamheden
Boordiepte instellen (zie afbeelding H)
Met de diepteaanslag (13) kan de gewenste boordiepte X worden vastgelegd.
- Druk op de knop voor het instellen van de diepteaanslag (12) en plaats de diepteaanslag in de extra handgreep (14).
De ribbels op de diepteaanslag (13) moeten naar beneden wijzen. - Schuif het SDS plus-inzetgereedschap tot aan de aanslag in de gereedschapopname SDS plus (2). De beweeglijkheid van het SDS plus-inzetgereedschap kan anders resulteren in een verkeerde instelling van de boordiepte.
- Trek de diepteaanslag zo ver naar buiten dat de afstand tussen de punt van de boor en de punt van de diepteaanslag overeenkomt met de gewenste boordiepte X.
Overbelastingskoppeling
Als het inzetgereedschap vastklemt of vasthaakt, wordt de aandrijving van de uitgaande as onderbroken. Houd het elektrisch gereedschap vanwege de optredende krachten altijd goed met beide handen vast en ga in een stabiele positie staan.
▶ Schakel het elektrisch gereedschap uit en maak het inzetgereedschap los, als het elektrisch gereedschap blokkeert. Er ontstaan grote reactiemomenten als u het elektrische gereedschap inschakelt terwijl het boorgereedschap geblokkeerd is.
Sneluitschakeling (KickBack Control)

De sneluitschakeling (KickBack Control) biedt een betere controle over het elektrische gereedschap en verhoogt daardoor de veiligheid voor de gebruiker, in vergelijking met elektrische gereedschappen zonder KickBack Con-
trol. Wanneer het elektrische gereedschap plotseling en on- voorspelbaar gaat roteren rond de booras, dan wordt het elektrische gereedschap uitgeschakeld.
- Laat voor het opnieuw in gebruik nemen de aan/uitschakelaar (7) los en bedien deze opnieuw.
De sneluitschakeling wordt door het knipperen van de werklamp (9) op het elektrische gereedschap aangegeven.
Trillingsdemping

De geïntegreerde trillingsdemping vermindert middels een ingebouwde contra-oscillator opingen.
- Gebruik het elektrische gereedschap niet verder, wanneer het dempingselement beschadigd is.
Bits plaatsen (zie afbeelding I)
Plaats het elektrische gereedschap alleen uitgeschakeld op de moer/schroef. Draaiende inzetgereedschappen kunnen wegglijden.
Voor het gebruik van schroefbits heeft u een universeelhouder (21) met SDS plus-opnameschacht nodig.
- Reinig de schacht van de opnameschacht en smeer deze iets met vet in.
- Plaats de universele houder draaiend in de gereedschapopname tot deze automatisch wordt vergrendeld.
- Controleer de vergrendeling door aan de universele houder te trekken.
- Plaats een bit in de universele houder. Gebruik alleen schroefbits die bij de schroefkop passen.
- Voor het verwijderen van de universele houder schuift u de vergrendelingshuls (4) naar achteren en verwijdert u de universele houder (21) uit de gereedschapopname.
Elektrisch gereedschap ophangen (zie afbeelding J)
Met de ophanghaak (16) kunt u het elektrische gereedschap aan een geschikte ophangvoorziening bevestigen.
- Klap de ophanghaak (16) omhoog.
- Controleer de ophanghaak (16) op eventuele beschadigingen of vervormingen.
Gebruik de ophanghaak (16) niet, wanneer deze beschadigd, vervormd of niet meer vast aan het elektrische gereedschap bevestigd is. - Hang het elektrische gereedschap met de ophanghaak (16) aan een stabiele ophangvoorziening. Om beschadigingen of letsel te vermijden, mag de ophangvoorziening niet boven looppaden of directe werkbereiken aangebracht zijn.
De ophanghaak is uitsluitend voorzien voor het ophangen van het elektrische gereedschap inclusief gemonteerde accessoires. - Klap de ophanghaak (16) in, wanneer u met het elektrische gereedschap werkt.
- Gebruik nooit de ophanghaak (16) als valbeveiligingsmiddel.
Bevestig nooit het valbeveiligingsmiddel aan de ophanghaak.
Valbeveiligingsmiddel bevestigen (zie afbeelding K)
Aanwijzing: Om het elektrische gereedschap tegen vallen te beveiligen, moet een voor het systeemgewicht geschikt valbeveiligingsmiddel (23) worden gebruikt. De maximaal toegestane lengte van het valbeveiligingsmiddel bedraagt 1,8 m. Let absoluut op het toegestane bevestigingsgedeelte (22) op het elektrische gereedschap. Gebruik als valbeveiligingsmiddel bij voorkeur een met de ankersteekknoop bevestigde bandlus of een valbeveiligingsmiddel met valdemper.
Neem bij het bevestigen van het valbeveiligingsmiddel (23) absoluut goed nota van de gebruiksaanwijzing ervan.
▶ Bevestig de andere kant van het valbeveiligingsmiddel absoluut aan een stabiele constructie (bijv. gebouw of steiger) en nooit aan de gebruiker zelf.
Het valbeveiligingsmiddel moet vrij kunnen bewegen en mag uitsluitend aan het vaste aanslagpunt (24) en in het toegestane bevestigingsgedeelte (22) op het elektrische gereedschap zijn bevestigd.
Kies het vaste aanslagpunt (24) zodanig dat het elektrische gereedschap bij een val vrij in de valbeveiliging kan vallen zonder daarbij de gebruiker te verstrikken of in gevaar te brengen.
Gebruik nooit de ophanghaak (16) als valbeveiligingsmiddel.
Bevestig nooit het valbeveiligingsmiddel aan de ophanghaak.
Gebruik nooit het valbeveiligingsmiddel op het elektrische gereedschap met gemonteerde stofafzuiging GDE 18V-26 D of GDE 28 D.
Onderhoud en service
Onderhoud en reiniging
Neem de accu vóór alle werkzaamheden aan het elektrische gereedschap (bijv. onderhoud, wisselen van accessoires, enz.) uit het elektrische gereedschap. Bij per ongeluk bedienen van de aan/uit-schakelaar bestaat gevaar voor letsel.
Houd het elektrische gereedschap en de ventilatieopeningen altijd schoon om goed en veilig te werken.
Laat een beschadigde stofkap onmiddellijk vervangen. Geadviseerd wordt om dit door een klantenservice te laten doen.
- Maak de gereedschapopname (2) na elk gebruik schoon.
Klantenservice en gebruiksadvies
Onze klantenservice beantwoordt uw vragen over reparatie en onderhoud van uw product en over vervangingsonderdelen. Explosietekeningen en informatie over vervangingsonderdelen vindt u ook op: www.bosch-pt.com
Het Bosch-adviesteam helpt u graag bij vragen over onze producten en het toebehoren.
Vermeld bij vragen en bestellingen van vervangingsonderde- len altijd het uit tien cijfers bestaande productnummer vol- gens het typeplaatje van het product.
Nederland
Tel.: (076) 579 54 54
Fax: (076) 579 54 94
E-mail: gereedschappen@nl.bosch.com
Meer serviceadressen vindt u op:
Op de geadviseerde lithium-ion-accu's zijn de eisen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen van toepassing. De accu's kunnen door de gebruiker zonder verdere voorwaarden over de weg worden vervoerd.
Bij verzending door derden (bijv. luchtvervoer of expeditiebedrijf) moeten bijzondere eisen ten aanzien van verpakking en markering in acht worden genomen. In deze gevallen moet bij de voorbereiding van de verzending een deskundige voor gevaarlijke goederen worden geraadpleegd.
Verzend accu's alleen als de behuizing onbeschadigd is. Plak blootliggende contacten af en verpak de accu zodanig dat deze niet in de verpakking beweegt. Neem ook eventuele bijkomende nationale voorschriften in acht.
Afvalverwijdering

Elektrische gereedschappen, accu's, accessoires en verpakkingen moeten op een voor het milieu verantwoorde wijze gerecycled worden.

Gooi elektrische gereedschappen, accu's en batterijen niet bij het huisvuil.
Alleen voor landen van de EU:
Afgedankte elektrische gereedschappen en defecte of lege accu's/batterijen moeten apart worden verwijderd. Maak gebruik van de hiervoor bestemde inzamelingssystemen.
Als afgedankte elektrische en elektronische apparatuur op onjuiste wijze wordt verwijderd, kan dit schadelijke gevolgen hebben voor het milieu en de volksgezondheid vanwege de mogelijke aanwezigheid van gevaarlijke stoffen.
Accu's/batterijen:
Li-Ion:
Lees de aanwijzingen in het gedeelte Vervoer en neem deze in acht (zie „Vervoer“, Pagina 65).
Dansk
Protectie la recul (KickBack Control)
