EP-880 - Digitale piano ROLAND - Gratis gebruiksaanwijzing en handleiding

GEBRUIKSAANWIJZING EP-880 ROLAND

ep880.book Page 173 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Handleiding Bedankt voor en gefeliciteerd met uw aankoop van de digitale Roland-piano ep 880. Belangrijkste kenmerken Pianoklanken met een superieure resonantie en een sublieme expressiviteit De gehanteerde stereosamples zorgen voor een bijzonder realistisch geluid en houden zelfs rekening met de geluiden van de hamers die de snaren raken. Dit levert een authentiek geluid op dat erg dicht in de buurt komt bij een vleugel. Dankzij de 64stemmige polyfonie kunt u het externe demperpedaal zo vaak gebruiken als u maar wilt – zonder te vrezen dat er noten wegvallen. Het toucher van een vleugel Dit instrument is uitgerust met een hoogwaardig klavier. Talrijke functies die u bij het studeren helpen Naast een metronoom bevat de ep 880 een 2-sporen recorder om u toe te laten thuis –in uw eentje– pianolessen te volgen. Zoiets kan alleen op een digitale piano. 66 interne stukken Onder de interne stukken vindt u zowat alle bekende composities. Die kunt u hetzij instuderen, hetzij gewoon beluisteren. Lees, alvorens dit product te gebruiken, de volgende dingen door: “Important safety instructions” (blz. 2), “Veilig gebruik van dit product” (blz. 174) en “Belangrijke opmerkingen” (blz. 176). Daar vindt u namelijk belangrijke tips en een opsomming van wat u wel en niet mag doen. Bovendien verdient het natuurlijk aanbeveling ook de rest van de handleiding door te nemen om kennis te maken met alle functies van dit product. Bewaar de handleiding op een veilige plaats, omdat u ze later beslist nog eens nodig hebt. Copyright © 2006 ROLAND CORPORATION Alle rechten voorbehouden. Het kopiëren, verveelvoudigen of openbaar maken van deze handleiding, hetzij gedeeltelijk, hetzij in z’n geheel, is zonder de schriftelijke toestemming van ROLAND CORPORATION verboden. ep880.book Page 174 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Veilig gebruik van dit product INSTRUCTIES VOOR HET VOORKOMEN VAN BRAND, ELEKTRISCHE SCHOKKEN EN VERWONDINGEN Over de WAARSCHUWING en LET OP labels Over de symbolen Een driehoek maakt de gebruiker attent op belangrijke instructies of waarschuwingen. De juiste betekenis van het symbool wordt bepaald door de tekening in de driehoek. Het links getoonde symbool wordt gebruikt voor algemene waarschuwingen of om de aandacht te vestigen op gevaar. Wijst de gebruiker op het risico op dodelijke ongevallen of zware verWAARSCHUWING wondingen als gevolg van een fout gebruik van dit apparaat. Het foute gebruik van dit apparaat kan leiden tot verwondingen en of materi le schade. LET OP! Dit symbool maakt de gebruiker attent op dingen die nooit mogen worden uitgevoerd. Wat nooit mag worden gedaan wordt aangegeven door de tekening in de cirkel. Het links getoonde symbool wordt gebruikt om aan te geven dat het toestel nooit uit elkaar mag worden gehaald.

• "Materi le" schade heeft betrekking op het beschadigen van het meubilair of andere huishoudelijke voorwerpen evenals huisdieren enz. Dit symbool maakt de gebruiker attent op dingen die moeten worden uitgevoerd. Wat er moet worden gedaan wordt aangegeven door de tekening in de cirkel. Het links getoonde symbool betekent dat de stekker van het stroomsnoer van de uitgang moet worden losgekoppeld. HOUD ALTIJD HET VOLGENDE IN DE GATEN

Lees vóór het gebruik van dit product eerst de onderstaande instructies en de handleiding.

Draai of buig de stroomkabel niet teveel. Plaats er nooit zware objecten op. Dit kan de kabel beschadigen, wat defecten en een kortsluiting kan veroorzaken. Beschadigde kabels kunnen brand en elektrocutie veroorzaken! 002a

Open het product niet en voer geen enkele interne aanpassingen uit. WAARSCHUWING

Probeer het product niet te herstellen of interne onderdelen te vervangen (behalve wanneer deze handleiding specifieke instructies geeft). Laat alle herstellingen en onderhoudswerken over aan uw Roland-dealer, een erkende herstellingsdienst of de distributeur (zie de adressen op de “Information”-pagina).

Gebruik of zet het product nooit op plaatsen die:

• Plaatsen, die onderhevig zijn aan extreme temperaturen (bv. direct zonlicht in een gesloten voertuig, bij een verwarming, op apparatuur die warmte genereert; of
• Klam zijn (bv. badkuip, wasruimten, natte vloeren); of
• Blootgesteld zijn aan regen; of
• Onderhevig zijn aan sterke trillingen.

Zet het product altijd op een stevig en effen oppervlak. Zet het nooit op een sterk trillende of hellende plaats.

Gebruik een stopcontact dat beantwoordt aan de vereisten op het naamplaatje en de specificaties in deze handleiding.

Gebruik alleen de bijgeleverde adapter. De adapter is niet geschikt voor gebruik met andere apparaten.

Zorg dat geen enkel voorwerp (bijv. ontvlambaar materiaal, munten, spelden) of vloeistoffen van welke soort dan ook (bijv. water, frisdrank enz.) in het inwendige terechtkomen. 012a

Dit product is, alleen of in combinatie met een versterker en koptelefoon of speakers, in staat om geluidsniveaus te produceren, die permanent gehoorverlies kunnen veroorzaken. Werk nooit langere tijd op een hoog volumeniveau of op een niveau dat u onprettig vindt. Als u enig gehoorverlies of piepen in de oren ervaart, dient u direct te stoppen met het gebruik van het product en een oorarts te raadplegen. In de volgende gevallen moet u dit product meteen uitschakelen, de aansluiting op het lichtnet verbreken en contact opnemen met een door Roland erkende herstellingsdienst, uw Roland-dealer of de verdeler (zie de “Information”-pagina):

• Als de adapter of zijn kabel zichtbaar beschadigd is;
• Als er rook of een vreemde geur uit het apparaat komt.
• Wanneer een voorwerp of vloeistof in het inwendige terecht is gekomen.
• Wanneer het product in de regen heeft gestaan of op een andere manier nat is geworden;
• Wanneer het product niet naar behoren lijkt te werken.

Bescherm het product tegen hevige schokken. (Laat het niet vallen!) WAARSCHUWING

Vóór het gebruik van dit product in het buitenland neemt u het best contact op met uw dealer of de verdeler om te zorgen dat u de juiste voeding gebruikt (zie ook de adressen onder “Information”).

Alvorens het product schoon te maken moet u de aansluiting op het lichtnet verbreken (blz. 180).

Trek de stekker van de adapter uit het stopcontact, wanneer u in uw omgeving de mogelijkheid van onweer vermoedt.

Als u ooit schroeven moet verwijderen, legt u ze het best op een veilige plaats – buiten het bereik van kinderen. Zo hoeft u ze later niet te zoeken en is het vrijwel uitgesloten dat kleine kinderen ze inslikken. NEDERLANDS

NEDERLANDS Sluit de adapter van dit instrument nooit aan op een stroomcircuit waar al talrijke andere apparaten op zijn aangesloten. Wees extra voorzichtig met het gebruik van verlengsnoeren – de totale hoeveelheid stroom die wordt gebruikt door alle apparatuur, die u op het stopcontact van het verlengsnoer hebt aangesloten, mag nooit het stroomniveau (watt/ampères) van het verlengsnoer overschrijden. Overmatige lading kan het isolatiemateriaal van de kabel doen verhitten en uiteindelijk doorsmelten. Let, bij het transport van het instrument, op de volgende dingen. Voor het transport zijn minstens twee personen nodig. Houd het instrument recht en wees tijdens het transport voorzichtig. Houd het instrument stevig vast om verwondingen c.q. schade aan andere voorwerpen te voorkomen.

• Koppel de adapter af.
• Verbreek de aansluiting op alle andere instrumenten.
• Verwijder de lessenaar. NEDERLANDS In huishoudens met kleine kinderen dient een volwassene toezicht te houden tot het kind in staat is zich aan alle regels voor de veilige bediening van het product te houden. Zet nooit een vaas, glas e.d. op dit product. Vermijd bovendien het gebruik van verstuivers en sprays, parfum, alcohol, nagellak e.d. in de buurt van het product. Indien de bewuste stof toch op de behuizing terechtkomt, dient u hem onmiddellijk te verwijderen. LET OP! 101a

Dit product moet zo worden geplaatst dat de benodigde ventilatie niet wordt belemmerd.

102b Trek, bij het verbreken van de aansluiting op het lichtnet, altijd aan de stekker van de adapter en nooit aan de kabel. NEDERLANDS

Trek de stekker op regelmatige tijdstippen uit het stopcontact en maak de pennen schoon (als er stof op zit). Als u dit product langere tijd niet wilt gebruiken, verbreekt u het best de aansluiting op het lichtnet. Stof tussen de stekker van het netsnoer en de netaansluiting kan de isolatie nadelig beïnvloeden en leiden tot brand.

Probeer te voorkomen dat snoeren en kabels in de knoop raken. Tevens dienen alle snoeren en kabels zo worden geplaatst dat ze buiten het bereik van kinderen liggen.

Klim nooit op het product en plaats er nooit zware voorwerpen op.

Raak de adapter en de overige kabels nooit met natte handen aan. Anders loopt u namelijk het risico dat u geëlektrocuteerd wordt.

ep880.book Page 176 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Belangrijke opmerkingen Lees naast “Important safety instructions” (blz. 2) en “Veilig gebruik van dit product” (blz. 174) ook de volgende punten even door:

Sluit dit product nooit aan op een stopcontact waarmee u al een apparaat met invertor (koelkast, wasmachine, magnetron of air conditioning) of motor hebt aangesloten. Dat andere apparaat zou namelijk storingen of op z’n minst een hoorbare brom kunnen veroorzaken. Als u, om de één of andere reden, geen ander stopcontact kunt gebruiken, maakt u het best gebruik van een bromfilter dat zich tussen het stopcontact en dit product moet bevinden.

Zet, voordat u dit product op andere apparaten aansluit, de stroomtoevoer van alle producten uit. Dit helpt u om storingen en/of schade aan speakers of andere elementen te voorkomen.

Hoewel het LC-display en de LEDs doven, wanneer u het product met zijn POWER-schakelaar uitzet, betekent dit niet dat de verbinding met het lichtnet helemaal is verbroken. Om de verbinding op het lichtnet volledig te verbreken moet u, na op POWER gedrukt te hebben, ook de stekker uit het stopcontact trekken. Het verdient dan ook aanbeveling een stopcontact te kiezen waar u gemakkelijk bij kunt c.q. een voorziening met een schakelaar te hanteren. Plaatsing

Zorg dat dit product nooit wordt blootgesteld aan extreme temperaturen (bv. in het directe zonlicht of in een gesloten auto). Verder moet u voorkomen dat dit product in het directe zonlicht of in de buurt van een krachtige spot staat, omdat de ombouw anders zou kunnen verkleuren. Overdreven warmte kan er namelijk voor zorgen dat de ombouw vervormt of verkleurt. 355b

Er kunnen waterdruppels (condensatie) in het product ontstaan, wanneer het naar een locatie wordt gebracht waarvan de temperatuur en/of vochtigheidsgraad sterk verschilt. Als u het product in deze toestand tracht te gebruiken, kan dat leiden tot schade en/of storing. Voordat u het product in gebruik neemt, dient u het daarom enkele uren te laten staan, tot de condens volledig is verdampt.

Laat nooit voorwerpen uit rubber, vinyl e.d. lange tijd op dit product liggen. Dat kan er namelijk toe leiden dat de ombouw verkleurt of dat er randen/plekken ontstaan, die nauwelijks kunnen worden verwijderd.

Leg nooit zware voorwerpen op de toetsen. Dat kan er namelijk toe leiden dat de betreffende toetsen na verloop van tijd niet meer naar behoren werken.

Pak bij alle kabels, wanneer u ze aansluit/loskoppelt, de aansluiting vast – trek nooit aan de kabel. Zo vermijdt u een kortsluiting of schade aan de interne elementen van de kabel.

Tijdens normaal gebruik straalt het product een kleine hoeveelheid warmte uit. 558a

Er kan ruis worden geproduceerd, wanneer draadloze communicatieapparatuur zoals bv. mobiele telefoons, in de nabijheid van dit product worden gebruikt. Dergelijke ruis treedt op, wanneer u een oproep ontvangt of gaat plegen c.q. tijdens een gesprek. Mocht u dergelijke problemen ondervinden, leg dergelijke draadloze apparaten dan verder van het product af of zet ze uit. Als u de (draai)knoppen, schuiven, andere bedienelementen en connectors van het product gebruikt, doe dit dan met de nodige voorzichtigheid. Hardhandig gebruik kan tot storingen leiden.

Dit apparaat kan de radio- en televisieontvangst verstoren. Gebruik dit product niet in de nabijheid van dergelijke ontvangers. 354b

559b 352b Gebruik nooit benzine, verdunners, alcohol of oplossingen van welke soort dan ook om de mogelijkheid van verkleuring en/of vervorming te voorkomen. Andere voorzorgsmaatregelen Gebruik van het product in de nabijheid van versterkers (of andere apparatuur met grote stroomtransformator) kan brom veroorzaken. Verplaats dit product dan om het probleem te verhelpen of zet het verder van de stoorzender vandaan. 352a Gebruik, voor de schoonmaak van dit product, alleen een zachte, droge of lichtjes bevochtigde doek. Wrijf altijd in de vezelrichting van het hout om een mooi resultaat te verkrijgen. Wrijf nooit te lang op dezelfde plaats om de finish niet te beschadigen.

Kleef geen stickers e.d. op het instrument. Als u die namelijk later weer verwijdert, blijven er lelijke randen achter, die nauwelijks kunnen worden verwijderd.

Probeer het volume van het product op een redelijk niveau te houden om te voorkomen dat u uw buren overlast bezorgt. U zou ook een hoofdtelefoon te gebruiken, zodat u zich geen zorgen hoeft te maken over diegenen om u heen (vooral laat op de avond). Alvorens dit product te vervoeren moet u het weer degelijk inpakken – liefst in de originele leveringsdoos. Zo voorkomt u krassen en andere schade aan de ombouw en het product zelf. Behandel de muziekstandaard altijd met de nodige zorg.

Gebruik, voor de aansluitingen, uitsluitend Roland-kabels. Bij gebruik van andere merken kabels dient u de volgende voorzorgsmaatregelen in acht te nemen:

• Sommige aansluitingskabels bevatten weerstanden. Gebruik voor het aansluiten van dit product geen kabels die weerstanden bevatten. Het gebruik van dergelijke kabels kan voor een extreem laag geluidsniveau zorgen. Neem, voor informatie over de kabelspecificaties, contact op met de fabrikant van de kabel. ep880.book Page 177 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Veilig gebruik van dit product.................... 174 Belangrijke opmerkingen............................ 176 Bedieningsorganen ..................................... 178 Frontpaneel............................................................178 Achterpaneel .........................................................179 Opstellen van de Lessenaar.................................180 Bijgeleverde adapter aansluiten .........................180 Hoofdtelefoon aansluiten ....................................180 In- en uitschakelen................................................181 Volume en helderheid instellen..........................181 Voetschakelaars aansluiten .................................181

1. Beluisteren van de interne stukken en de

3. Meespelen met de interne stukken........ 190

• Starten met een opmaat p. 192
• Nieuw stuk opnemen p. 192
• Opnemen tijdens de weergave van een intern stuk p. 193
• Apart opnemen van de linker- en rechterhand 194 Wissen van opnamen p. 194
• Wissen van één spoor p. 194
• Stuk wissen p. 194
• Laatste opname opslaan (Song Backup) p. 195
• Wissen van een intern opgeslagen stuk p. 195

[VOLUME]-regelaar Hiermee stelt u het algemene volume in (blz. 181).

[TRANSPOSE]-knop Hiermee transponeert u het klavier (blz. 186).

[DEMO]-knop Hiermee start u een demonstratie van de beschikbare klanken (blz. 183).

[ (Hoofdtelefoon)]-indicator Deze indicator licht op, wanneer u een hoofdtelefoon aansluit (blz. 180).

[SPLIT]-knop Hiermee verdeelt u het klavier in een linker en rechter helft. Dat betekent dat u twee verschillende klanken kunt gebruiken (blz. 188). Houd deze knop ingedrukt, terwijl u [TWIN PIANO] ingedrukt houdt en vervolgens op een andere knop drukt om toegang te krijgen tot “verborgen” functies (blz. 196~199, blz. 201~202). [REVERB]-knop Voorziet het geluid van galm (blz. 185).

[CHORUS]-knop Zorgt voor een voller geluid (blz. 185). [TWIN PIANO]-knop Het klavier kan in twee aparte secties worden verdeeld, zodat twee pianisten tegelijk in hetzelfde register kunnen spelen (blz. 186).

[BRILLIANCE]-knop Hiermee bepaalt u de helderheid van het geluid (blz. 181).

11 Display Hier verschijnen gegevens zoals het songnummer, het tempo, de maatsoort en parameterwaarden. 12 [–] [+]-knoppen Hiermee kunt u de waarde van bepaalde functies wijzigen. Druk [–] en [+] samen in om weer de oorspronkelijke waarde voor de geselecteerde functie te kiezen. 13 [SONG/TEMPO]-knop Hiermee selecteert u een intern stuk (blz. 182, 190). Als u deze knop herhaaldelijk indrukt, worden afwisselend het nummer van het stuk en tempo afgebeeld. Hebt u het songnummer gekozen, dan licht de indicator in het rood op. Als de tempowaarde wordt afgebeeld, licht de indicator in het groen op. 14 [METRONOME/COUNT IN]-knop Hiermee schakelt u de metronoom in/uit (blz. 189). Er is tevens een aftelfunctie, die enkele tellen vóór het begin van een stuk te horen is. Zo weet u perfect wanneer u moet beginnen spelen (blz. 190).

RECORDER Dient voor het opnemen en afspelen van een stuk. 15 [PLAY]-knop Hiermee start/stopt u de weergave van de interne stukken of uw eigen opname (blz. 182, 192). Bovendien start/stopt u hiermee de opname (blz. 192~194). 16 [REC]-knop Hiermee maakt u de ep 880 klaar voor de opname (blz. 192~194). 17 [LEFT]-knop Laat toe een andere Recorder-partij te kiezen (blz. 191, 193~194). Bij de interne stukken kunt u met deze knop de partij van de linkerhand uitschakelen. 18 [RIGHT]-knop Laat toe een andere Recorder-partij te kiezen (blz. 191, 193~194). Bij de interne stukken kunt u met deze knop de partij van de rechterhand uitschakelen. 19 [KEY TOUCH]-knop Hiermee wijzigt u de respons van het klavier (blz. 184).

HOLD-connector Sluit hier het bijgeleverde demperpedaal aan om de gespeelde noten langer te kunnen aanhouden. Dat pedaal werkt traploos.

SOFT/HOLD 2-connector Hier kunt u een optionele DP-2, DP-6 of BOSS FS-5U voetschakelaar aansluiten en als zacht pedaal gebruiken (om het volume van de gespeelde noten te verminderen). In de “Twin Piano”-mode doet die voetschakelaar dienst als demperpedaal voor de linker klavierhelft.

MIDI IN/OUT-connectors Hier kunt u andere MIDI-compatibele instrumenten aansluiten en samen met dit instrument gebruiken (blz. 200).

Kabelhaak Draai het snoer van de adapter rond de haak rechts naast de connector om te voorkomen dat de aansluiting op het lichtnet onvrijwillig wordt verbroken.

DC IN-connector Hier moet u de bijgeleverde adapter (PSB-4U) aansluiten. Als hij beschadigd of defect is, moet u hem door een nieuwe PSB-4U vervangen. Werk nooit met andere adapters, omdat die de ep 880 onherstelbaar kunnen beschadigen.

POWER ON-schakelaar Hiermee schakelt u het instrument in en uit (blz. 181). NEDERLANDS Output-connectors Deze connectors zou u op de ingangen van een eindtrap, mengpaneel of cassettedeck e.d. kunnen aansluiten. Een externe versterker hebt u echter alleen nodig, wanneer u in een grote zaal speelt (blz. 200).

ep880_NL Page 180 Monday, December 18, 2006 6:19 PM Voorbereiding Opstellen van de Lessenaar Stel de lessenaar op zoals hierna getoond. Alvorens de ep 880 te vervoeren moet u de notenstandaard weer verwijderen. Bijgeleverde adapter aansluiten Hoofdtelefoon aansluiten De ep 880 is voorzien van twee hoofdtelefoonaansluitingen. Zo kunnen telkens twee personen meeluisteren, wat bv. voor educatieve toepassingen of tijdens het spelen van quatre-mains stukken handig is. Bovendien heeft een hoofdtelefoon het voordeel dat u ook ‘s ochtends vroeg en ‘s avonds laat kunt spelen zonder wie dan ook te storen. Sluit de hoofdtelefoon(s) aan op een connector links onder het klavier. Wanneer u een hoofdtelefoon aansluit, licht de [ (hoofdtelefoon)]-indicator (blz. 178) op en worden de luidsprekers van de ep 880 uitgeschakeld. Het volume in de hoofdtelefoon stelt u in met de [VOLUME]-regelaar (blz. 181). Hoofdtelefoonaansluiting x2 Verbind de kleine stekker van de adapter met de DC IN-aansluiting achterop de ep 880 en de grote stekker met een geschikt stopcontact. Gebruik uitsluitend de bijgeleverde adapter. Opm. Gebruik een stereo-hoofdtelefoon. Opmerkingen i.v.m. het gebruik van een hoofdtelefoon Opm.

Om schade aan de luidsprekers en/of andere apparaten te voorkomen moet u het volume van alle apparaten op de minimumwaarde zetten en ze uitschakelen alvorens ze op elkaar aan te sluiten.

• Als u beide hoofdtelefoonaansluitingen tegelijk gebruikt, treedt er bij bepaalde hoofdtelefoontypes vervorming op. In dat geval moet u de VOLUMEinstelling zo ver verminderen tot de vervorming verdwijnt.
• Om de kabel van de hoofdtelefoon niet te beschadigen mag u alleen de hoofdtelefoon zelf of de stekker vastpakken.
• Als u de hoofdtelefoon op het instrument aansluit, terwijl het volume betrekkelijk hoog staat ingesteld, gaat de hoofdtelefoon eventueel stuk. Zet het volume van de ep 880 dus op de minimumwaarde alvorens een hoofdtelefoon aan te sluiten.
• Zet het volume nooit te hard, omdat u daardoor niet alleen de hoofdtelefoon beschadigt, maar ook uw oren. Werk altijd op een verantwoord volume. ep880.book Page 181 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Na alle benodigde aansluitingen voltooid te hebben mag u de apparaten in de opgegeven volgorde inschakelen. Door de apparaten in een andere volgorde in te schakelen zou u de luidsprekers enz. kunnen beschadigen. Voetschakelaars aansluiten De ep 880 biedt twee voetschakelaaraansluitingen: HOLD en SOFT/HOLD 2. Die kunt u op de volgende manieren gebruiken: NEDERLANDS In- en uitschakelen Alvorens het instrument in te schakelen moet u de [VOLUME]-regelaar in de laagste stand zetten en vervolgens op [POWER] drukken. Volume en helderheid instellen Stel met de [VOLUME]-regelaar het gewenste volume in. –OF– Bijgeleverd DP-8 demperpedaal DP-2, DP-6 of BOSS FS-5U (optie) Demperfunctie (Hold) Door het bijgeleverde demperpedaal op de HOLD-connector aan te sluiten kunt u de op het klavier van de ep 880 gespeelde noten langer aanhouden.

1. Zet het volume van de ep 880 op de minimumwaarde.

2. Sluit het bijgeleverde demperpedaal aan op de

HOLD-connector van de DP-8.

3. Speel een paar noten op het klavier, terwijl u het

DP-8 demperpedaal intrapt. Alle noten, die u nu speelt, klinken veel langer dan wanneer u het pedaal niet intrapt.

4. Laat het demperpedaal weer los om de aangehouden

noten uit te schakelen. NEDERLANDS Om het instrument uit te schakelen moet u de [VOLUME]-regelaar in de laagste stand zetten en vervolgens op [POWER] drukken. De ep 880 wordt uitgeschakeld en de stroomindicator links vooraan dooft. Om de verbinding op het lichtnet volledig te verbreken moet u, na op [POWER] gedrukt te hebben, ook de stekker uit het stopcontact trekken. Zie ook “Voeding” (blz. 176). –OF– NEDERLANDS Het apparaat wordt ingeschakeld. Enkele seconden later is het instrument beschikbaar en hoort u wat u op het klavier speelt. Stel met de [VOLUME]-regelaar het gewenste volume in. Opm. Dit product is voorzien van een veiligheidscircuit. Daarom duurt het na het inschakelen even voordat het naar behoren werkt. Optioneel DP-8 demperpedaal NEDERLANDS DP-2, DP-6 of BOSS FS-5U (optie) Tweede voetschakelaar gebruiken Op de SOFT/HOLD 2-connector kunt u een optionele DP-2, DP-6 of BOSS FS-5U voetschakelaar aansluiten. Zolang de TWIN PIANO-mode niet actief is, fungeert die voetschakelaar als zacht pedaal (voor een tijdelijke volumevermindering van de gespeelde noten). In de TWIN PIANO-mode daarentegen (blz. 186) doet hij dienst als demperpedaal voor de linkerhelft. Met de [BRILLIANCE]-knop kunt u de helderheid van het geluid veranderen. NEDERLANDS De helderheid kan in drie stappen worden ingesteld: Uit Medium Rood Dof/rond Groen Fel/helder

1. Beluisteren van de interne stukken en de demo

Luisteren naar de interne stukken De ep 880 bevat 66 pianostukken. Opm. “3. Meespelen met de interne stukken” (blz. 190), “Internal Song List” (blz. 208) Kiezen van het stuk dat u wilt beluisteren Stuk kiezen

1. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop (indicator moet

rood oplichten). Het nummer van het geselecteerde stuk wordt in het display afgebeeld. Weergave van alle stukken Als u wilt, worden alle beschikbare stukken na elkaar afgespeeld.

2. Kies met de [+]- of [–]-knop een stuk.

1. Houd de [SONG/TEMPO]-knop ingedrukt, terwijl u

op de [PLAY]-knop drukt. U kunt deze knoppen ook ingedrukt houden om sneller een ander nummer te kiezen. De indicator van de [SONG/TEMPO]-knop licht op, terwijl de indicator van de [PLAY]-knop knippert. De weergave begint vanaf het momenteel geselecteerde stuk. Het nummer van het geselecteerde stuk wordt in het display afgebeeld. Weergave starten

3. Druk op de [PLAY]-knop.

De indicator van deze knop licht op en de weergave van het gekozen stuk begint. Weergave stoppen

4. Druk op de [PLAY]-knop.

Met de knoppen [–] en [+] kunt u het gewenste stuk kiezen. Aan het einde van het laatste stuk keert de weergave terug naar het eerste en loopt ze gewoon door. Opm. Tijdens de weergave van de interne stukken wordt de galm ingeschakeld (de indicator van die knop licht dan ook op). Weergave stoppen

2. Druk op de [PLAY]-knop.

De weergave stopt. De indicator van deze knop dooft en de weergave stopt. Als u daarna opnieuw op de [PLAY]-knop drukt, begint de weergave weer vanaf het begin van het stuk waar u ze gestopt had. Displayweergave van de interne stukken Display Omschrijving S. U Stuk dat u intern opgeslagen hebt (blz. 195) USr (User) Het geheugen dat het door u opgenomen stuk bevat. (→ blz. 192 voor details i.v.m. de opname.) Nummers met een “S.” Interne stukken. Opm.

Na intern een song opgeslagen te hebben kunt u ook “S.U” kiezen. Selecteer “USr” en druk op de [–]knop. ep880.book Page 183 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM NEDERLANDS Luisteren naar de demosongs Uw instrument bevat verschillende stukken die de pianoen andere klanken evenals andere handige functies demonstreren. Afspelen van een klankdemo

1. Druk op de [DEMO]-knop.

NEDERLANDS De indicator knippert en de weergave van de klankdemo’s begint. Verklaring [PIANO] Demo van de pianogeluiden [E. PIANO] Demo van de elektrische pianoen vibrafoongeluiden [HARPSICHORD] Demo van de klavecimbelklanken [ORGAN] Demo van de orgelgeluiden [STRINGS] Demo van de strijkers- en koorklanken [SPLIT] Demo van de Split-functie (blz. 188) [TWIN PIANO] Demo van de Twin Piano-functie (blz. 186) Opm. NEDERLANDS Knop NEDERLANDS Aan het einde van de laatste klankdemo keert de weergave terug naar het eerste stuk en loopt ze gewoon door. Als u op een klankkeuzeknop, [TWIN PIANO] of [SPLIT] drukt, terwijl de [DEMO]-knop knippert, wordt de demosong van de betreffende klankgroep afgespeeld. De data van de demosongs worden niet naar MIDI OUT uitgestuurd. Componist van de demosongs: Adrian Scott. Copyright ©2006 Roland Corporation Weergave van de klankdemo’s stoppen

Andere klanken kiezen De ep 880 bevat 15 verschillende klanken (die we “Tones” noemen). Ze zijn in vijf groepen onderverdeeld. De groepen selecteert u met de TONE SELECT-knoppen. Meer details vindt u onder “Tone List” (blz. 207). Aanslaggevoeligheid instellen (Key Touch) Als u wilt, kunt u de aanslaggevoeligheid –of beter: de respons van het klavier– wijzigen.

De indicator van de ingedrukte knop licht op. Als u nu op het klavier speelt, worden de noten met de zopas gekozen klank weergegeven. Klankvariaties kiezen De indicator van deze knop licht op en de aanslaggevoeligheid verandert. Druk zo vaak op de [KEY TOUCH]-knop tot u bij de gewenste aanslaggevoeligheid belandt. Let daarvoor op de kleur van de bijbehorende indicator. Indicator Instellingen Uit Medium Hiermee kiest u de meest natuurlijke respons. Deze instelling vertegenwoordigt de respons van een akoestische piano. Rood Zwaar Om bijzonder luid (fortissimo, alias “ff”) te spelen moet u de toetsen veel harder aanslaan dan normaal. Dat wekt de indruk van een ietwat “logge” klavierrespons. Daar staat echter een veel ruimere dynamiek tegenover. Groen Licht Zelfs met een betrekkelijk lichte aanslag kunt u al fortissimo spelen. Het klavier voelt dan ook lichter aan dan normaal. Kies deze instelling bv. voor kleine kinderen. Oranje Vast Uw manier van spelen (dynamiek) heeft geen enkele invloed op het volume of de klankkleur: alle noten klinken even hard/helder.

2. Druk op de [VARIATION]-knop.

Elke TONE SELECT-groep bevat drie klanken (1~3). De gewenste variatie kiest u met de [VARIATION]knop. Als u verschillende keren op de [VARIATION]-knop drukt, verandert zijn indicator van kleur om duidelijk te maken dat u een andere variatie gekozen hebt. Klanknummer Indicator van de [VARIATION]-knop

Rood Groen In bepaalde gevallen staan “3”-variaties eigenlijk voor twee klanken, die samen kunnen worden bespeeld. Speel op het klavier om de gekozen klank te beluisteren. Opm. In de Dual- (blz. 187) of Split-mode (blz. 188) kunt u alleen de klanken “1” en “2” kiezen. Als u de Dual- of Split-mode activeert na voor de actieve TONE SELECT-knop variatie “3” gekozen te hebben, wordt automatisch klank “1” van de betreffende groep geselecteerd.

ep880.book Page 185 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Geluid van galm voorzien (Reverb) Het Reverb-effect voorziet de gespeelde noten van galm, die de indruk wekt dat u in een concertzaal zit te spelen. Tijdens de weergave van de interne stukken wordt de galm ingeschakeld (de indicator van die knop licht dan ook op). Geluid ‘breder’ maken (Chorus) Met het choruseffect simuleert u een natuurlijke zweving die het geluid “breder” maakt en een stereo-effect simuleert.

1. Druk op de [CHORUS]-knop.

NEDERLANDS Digitale effecten gebruiken

1. Druk op de [REVERB]-knop.

Instellen van het galmaandeel

2. Houd de [REVERB]-knop ingedrukt.

Het display beeldt de momenteel gehanteerde waarde af. Opm. Intensiteit van het choruseffect instellen De diepte (hoeveelheid) van het choruseffect kan in acht stappen worden ingesteld. Bij het inschakelen wordt de chorus automatisch op “4” gezet.

2. Houd de [CHORUS]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[–]- of [+]-knop drukt. Het display beeldt de momenteel gehanteerde waarde af. Hoe groter de waarde, hoe luider het effect. NEDERLANDS De diepte (hoeveelheid) van het galmeffect kan in acht stappen worden ingesteld. Bij het inschakelen wordt automatisch de waarde “4” gekozen. NEDERLANDS De indicator van deze knop licht op en het geluid wordt van galm voorzien. Om de galm weer uit te schakelen moet u nog een keer op de [REVERB]-knop drukken (indicator dooft weer). De indicator van deze knop licht op en het geluid wordt van chorus voorzien. Om de chorus weer uit te schakelen moet u nog een keer op de [CHORUS]-knop drukken (indicator dooft weer). Opm. De chorusinstelling wordt voor elke gebruikte klank apart onthouden tot u het instrument weer uitschakelt. De galminstelling kan niet voor elke klank apart worden onthouden. NEDERLANDS

3. Houd de [REVERB]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[–]- of [+]-knop drukt. Hoe groter de waarde, hoe luider het effect. NEDERLANDS

ep880.book Page 186 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Transponeren van het klavier (Transpose) Met de “Transpose”-functie zorgt u dat een stuk in een andere toonaard wordt weergegeven dan degene waarin u het speelt. Dat laat bv. toe om een stuk in een moeilijke toonaard (met veel kruisen ( ) en mollen ( ) te laten klinken, terwijl u eigenlijk in een gemakkelijke toonaard zit te spelen. Een andere toepassing is het hanteren van een andere toonaard, terwijl u nog steeds dezelfde toetsen indrukt, wanneer de zanger(es) moeite heeft met de originele toonaard van het stuk. Het instelbereik voor de transpositie luidt –6~0~5 (halve tonen). Voorbeeld: Als u bij het drukken op een C-toets telkens een “E” wilt horen, moet u de [TRANSPOSE]knop ingedrukt houden en een E-toets indrukken. Omdat de “E” zich vier (witte en zwarte) toetsen rechts van de “C” bevindt, beeldt het display dan de waarde “4” af. Als u C E G speelt…

1. Houd de [TRANSPOSE]-knop ingedrukt, terwijl u

…hoort u E G# B op de toets drukt die overeenkomt met de grondtoon van de gewenste toonaard. Opm. De indicator van deze knop licht op en het klavier wordt getransponeerd. U kunt het transpositie-interval tevens wijzigen door de [TRANSPOSE]-knop ingedrukt te houden, terwijl u op [–] of [+] drukt. Als u de [TRANSPOSE]-knop ingedrukt houdt en tegelijk op [–] en [+] drukt, wordt weer de oorspronkelijke instelling (“0”= geen transpositie) gekozen. Opm. Als u de [TRANSPOSE]-knop ingedrukt houdt, wordt de momenteel gehanteerde waarde in het display afgebeeld. Als de Transpose-waarde “0” luidt, licht de indicator van de [TRANSPOSE]-knop zelfs dan niet op, wanneer u hem indrukt. Tijdens het uitschakelen wordt deze waarde weer op “0” gezet.

2. Om de transpositie weer uit te schakelen, moet u op

de [TRANSPOSE]-knop drukken (zijn indicator dooft weer). Druk opnieuw op de [TRANSPOSE]-knop (indicator licht op) om weer het laatst ingestelde transpositieinterval te gebruiken. Splitsen van het klavier in twee secties (‘Twin Piano’-mode) Het klavier kan in twee aparte secties worden verdeeld, zodat twee pianisten tegelijk in hetzelfde register kunnen spelen (zie de afbeelding verderop).

1. Druk op de [TWIN PIANO]-knop.

De indicators van de [TWIN PIANO]- en de [TWIN PIANO]-knop lichten op. In de Twin Piano-mode worden de volgende dingen ingesteld:

• Het klavier wordt in twee secties verdeeld en de toonhoogte verandert.
• Aan de linker- en rechtersectie wordt dezelfde vleugelklank toegewezen. Bovendien worden dezelfde effectinstellingen gehanteerd. Middelste C

ep880.book Page 187 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM PIANO]-knop drukken. U kunt telkens twee klanken tegelijk bespelen. Hier en daar noemen we dit “Dual”.

1. Druk de TONE SELECT-knoppen van de twee klanken, die u samen wilt gebruiken, samen in.

2. Druk op eender welke TONE SELECT-knop om de

Dual-mode weer te verlaten. NEDERLANDS De indicators van deze twee knoppen knipperen. Als u nu op het klavier speelt, worden de noten door de twee gekozen TONE SELECT-klanken weergegeven. Opm. In de Dual-mode geeft de indicator van de [VARIATION]-knop aan welke klank u voor de rechter klankkeuzeknop gekozen hebt. In de Dual- of Split-mode kunt u uitsluitend de klanken “1” en “2” kiezen. Als u de Dual-mode activeert na variatie “3” voor een TONE SELECT-knop gekozen te hebben, wordt automatisch klank “1” van de betreffende groep geselecteerd. NEDERLANDS

2. Om deze mode weer te verlaten moet u op de [TWIN

Twee klanken tegelijk bespelen (Dual) NEDERLANDS

• Het op de HOLD-connector aangesloten pedaal fungeert als demperpedaal voor de rechterhelft.
• Het op de SOFT/HOLD 2-connector aangesloten pedaal fungeert als demperpedaal voor de linkerhelft.
• Als de opname al loopt c.q. als het instrument klaarstaat voor de opname, wordt de opname/de standbymode uitgeschakeld. In de Twin Piano-mode is de [REC]-knop niet beschikbaar.
• Als de Split-functie momenteel actief is, wordt ze uitgeschakeld. Opm. In de Twin Piano-mode is de demperresonantie niet beschikbaar. Zelfs in de Twin Piano-mode kunt u andere klanken en effectinstellingen kiezen. Onthoud echter dat beide secties altijd dezelfde klank en effectinstellingen hanteren. Andere klank voor de rechter knop kiezen

3. Druk op de [VARIATION]-knop.

Nu hoort u tijdens het spelen nog steeds de klank van de linker TONE SELECT-knop, maar een andere variatie voor de rechterknop. Verlaat de Dual-mode en kies vervolgens de benodigde klanken. NEDERLANDS Andere klank voor de linker knop kiezen Volumebalans in de Dual-mode (Dual Balance) Indien nodig, kunt u de volumebalans van de Dual-mode wijzigen.

1. Houd de [TRANSPOSE]-knop ingedrukt, terwijl u

op de [SPLIT]-knop drukt. De indicators van deze twee knoppen knipperen. In het display verschijnt de momenteel gekozen balanswaarde.

2. Stel met de [–]- of [+]-knop de gewenste waarde in.

ep880.book Page 188 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM De balans verandert. Om weer de oorspronkelijke balans te kiezen moet u de [–]- en [+]-knop samen indrukken. Volume van de linker knop Volume van de rechter knop

3. Druk op de [TRANSPOSE]- of [SPLIT]-knop. De

indicators werken nu weer “normaal”. Opm. Tijdens het uitschakelen wordt deze functie weer op de fabriekswaarde gezet. Verschillende klanken voor de linker-/rechterhand (Split) U kunt via de linker klavierhelft een andere klank bespelen dan via de rechter. Zoiets noemen we een “split”. De noot waar het klavier in twee helften wordt verdeeld is het “splitpunt”. Splitpunt (fabrieksinstelling: F#3) A0 B0 C1 D1 E1 F1 G1 A1 B1 C2 …

Klank voor de linkerhand

Door verschillende keren op de [VARIATION]-knop te drukken zorgt u dat de kleur van de bijbehorende indicator verandert. Tevens kiest u een andere klank voor de linker helft. In sommige gevallen wordt de klank, die u vóór het drukken op de [SPLIT]-knop geselecteerd had, aan de linker helft toegewezen. Opm. In de Split-mode kunt u alleen de geluiden “1” en “2” van de klankgroepen gebruiken. Als u de Dual- of Split-mode activeert na klank “3” gekozen te hebben, wordt automatisch klank “1” van de betreffende groep geselecteerd. Meer details over de beschikbare klanken en kandidaten voor de linkerhelft vindt u in de “Tone List” (blz. 207).. Andere klank voor de rechterhelft kiezen

2. Druk op een TONE SELECT-knop.

Daarmee wijst u een andere klank toe aan de rechterhelft. Bovendien kiest het instrument een passende klank voor de linkerhelft. Om voor de rechterhelft een andere variatie te kiezen moet u de Split-mode even uitschakelen, de benodigde variatie selecteren en de Split-mode vervolgens weer activeren. Opm. Dit instrument onthoudt, voor elke TONE SELECTknop, de voor de linkerhelft gekozen klank. Onmiddellijk na het inschakelen wordt echter weer de fabrieksinstelling gehanteerd. Klank voor de rechterhand

1. Druk op de [SPLIT]-knop.

Splitpunt instellen Indien nodig, kunt u het splitpunt (waar de linkerhelft stopt en de rechter begint) wijzigen. Die noot kan eender waar tussen de “B1” en de “B6” liggen. Na het inschakelen fungeert de noot “F#3” als splitpunt.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

De indicator van deze knop licht op. Het klavier is nu in twee helften verdeeld: één voor de linker en een tweede voor de rechterhand. Opm. In de Split-mode heeft het demperpedaal aanvankelijk alleen betrekking op de rechter klavierhelft. Dat kunt u echter veranderen. Zie hiervoor “Toewijzen van het demperpedaal aan de linker klavierhelft” (blz. 198). De klank van de rechterhelft is nog steeds degene die u vóór het indrukken van de [SPLIT]-knop had gekozen. Aan de linkerhelft is echter een basklank toegewezen. Het splitpunt vertegenwoordigt de hoogste noot van de linkerhelft. toets drukt die u als nieuw splitpunt wilt hanteren. Opm. Als u de [SPLIT]-knop even ingedrukt houdt, beeldt het display de nootnaam van het momenteel gekozen splitpunt af. Die toets vertegenwoordigt de hoogste noot van de linker helft. Indien nodig, kunt u het splitpunt ook met de [–]- of [+]-knop kiezen, terwijl u de [SPLIT]knop ingedrukt houdt. Door de [SPLIT]-knop ingedrukt te houden, terwijl u tegelijk op [+] en [–] drukt, kiest u weer het voorgeprogrammeerde splitpunt (F#3).

2. Om de Split-mode weer te verlaten, moet u opnieuw

op de [SPLIT]-knop drukken (de indicator dooft weer). Als u, in de Dual-mode, op de [SPLIT]-knop drukt… De klank van de linker knop (wiens indicator oplicht) wordt aan de rechterhelft toegewezen, terwijl u via de linkerhelft een passende basklank bespeelt. De nootnamen verschijnen als volgt in het display: Display

Benaming Display Andere klank voor de linkerhelft kiezen

ep880.book Page 189 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Werken met de metronoom De ep 880 bevat een metronoom. Indien nodig, tikt de metronoom tijdens de weergave van een stuk in de maat (Beat) en het tempo van dat stuk.

1. Druk op de [METRONOME/COUNT IN]-knop.

Overeenkomst tussen de maatsoort en de tempoweergave Maatsoort Tempowaarde 2/2 =10–125 x/4 =20–250 x /8 =40–500 NEDERLANDS Metronoom gebruiken Metronoom stoppen Tempo instellen

2. Als de [SONG/TEMPO]-knop rood oplicht, moet u

erop drukken. Andere maatsoort voor de metronoom kiezen

1. Houd de [METRONOME/COUNT IN]-knop ingedrukt, terwijl u op de [–]- of [+]-knop drukt.

Het display beeldt nu het momenteel gehanteerde volume af. Houd [METRONOME/COUNT IN] nog steeds ingedrukt, terwijl u met de [+]- of [–]-knop een andere volumewaarde instelt. Opm. Als u de [METRONOME/COUNT IN]-knop ingedrukt houdt, wordt de momenteel gehanteerde volumewaarde in het display afgebeeld. Als u deze waarde op “0” zet, hoort u de metronoom niet meer. op de [–]- of [+]-knop drukt. Opm. Tijdens de songweergave of -opname kunt u geen andere maatsoort kiezen. NEDERLANDS

1. Houd de [SONG/TEMPO]-knop ingedrukt, terwijl u

Het volume van de metronoom kunt u wijzigen. Er zijn negen mogelijke waarden. Tijdens het inschakelen wordt de waarde “4” ingesteld. NEDERLANDS De indicator van deze knop licht groen op.

3. Stel met de [–]- en [+]-knop het gewenste tempo in.

Metronoomvolume wijzigen NEDERLANDS De metronoom begint te tellen. De indicator van deze knop knippert nu in de maat van het ingestelde tempo (rood en groen). Op de eerste tel van elke maat licht hij rood op, op de overige tellen groen. Druk nog een keer op de [METRONOME/COUNT IN]-knop om te zorgen dat de indicator weer dooft. De metronoom stopt. Het display beeldt nu de momenteel gekozen maatsoort af. Houd de [SONG/TEMPO]-knop ingedrukt en kies met [+] of [–] een andere maatsoort. Houd de [SONG/TEMPO]-knop ingedrukt, terwijl u de [–]- en [+]-knop samen indrukt om weer de eerder gekozen maatsoort te hanteren. Maatsoort Display Maatsoort

3. Meespelen met de interne stukken

Laten we nu kijken wat je moet doen om met de interne pianostukken mee te spelen. Indien nodig, kunt u aanvankelijk een lager tempo kiezen tot u de muziek helemaal onder de knie hebt. Verder zou u met één hand kunnen beginnen en daarna de andere hand kunnen instuderen. Wat u ook doet: het verdient altijd aanbeveling om het betreffende stuk eerst een paar keer aandachtig te beluisteren. Onder “Kiezen van het stuk dat u wilt beluisteren” (blz. 182) komt u te weten hoe u te werk moet gaan. Tempo instellen Als u het gekozen stuk aanvankelijk wat aan de snelle kant vindt, kunt u het tempo verminderen. Dat is met name voor het instuderen van nieuw repertoire van belang. Voer het tempo dan geleidelijk aan op. Opm. Bepaalde interne stukken bevatten tempowijzigingen. Indien nodig, kunt u de metronoom inschakelen. Die telt dan in de maat en het tempo van het gekozen stuk.

1. Kies eerst het stuk dat u wilt spelen (blz. 182).

2. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop (indicator moet

groen oplichten). Het display beeldt nu de gehanteerde tempowaarde af. Overeenkomst tussen de maatsoort en de tempoweergave Maatsoort Tempowaarde 2/2 =10–125 x/4 =20–250 x /8 =40–500 Door herhaaldelijk op de [SONG/TEMPO]-knop te drukken roept u afwisselend de tempowaarde en het nummer van het gekozen stuk (voorafgegaan door “S.”) op. Als de tempowaarde wordt afgebeeld, licht de indicator van de [SONG/TEMPO]-knop in het groen op. Hebt u het songnummer gekozen, dan licht de indicator in het rood op.

3. Stel met de [–]- en [+]-knop het gewenste tempo in.

Het instelbereik voor het tempo luidt q = 20~250. U kunt het tempo ook tijdens de weergave wijzigen. Met de [+]-knop voert u het tempo in kleine stappen op. Houd hem ingedrukt om snel een beduidend hoger tempo te kiezen.

Met de [–]-knop vermindert u het tempo. Ook deze knop kunt u ingedrukt houden om het tempo drastisch te verminderen. Druk de [+]- en [–]-knop samen in om weer het voorgeprogrammeerde tempo van het gekozen stuk op te roepen. Tempoaanduiding tijdens de weergave De afgebeelde tempowaarde verandert nooit tijdens de songweergave. Dat neemt echter niet weg dat het tempo af en toe verandert. Meer details over de displayweergave van de interne stukken vindt u op blz. 182. Weergave beginnen met een aftel (Count-In) Als u meteen vanaf het begin van het stuk moet/wilt meespelen, activeert u het best de aftelfunctie. Dan bent u er namelijk zeker van dat u op het juiste moment begint. Deze aftel is beschikbaar, wanneer u vóór het starten van de weergave de metronoom activeert. In dat geval telt de ep 880 twee maten af en start hij vervolgens de weergave. Zie ook “Werken met de metronoom” (blz. 189). Opm. Weergave tijdens de aftel: “–2” (nog twee maten), “–1” (nog één maat en u bent aan de beurt). ep880.book Page 191 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM NEDERLANDS Aparte weergave van de twee partijen Bij de interne stukken bevinden de partijen van de linkeren rechterhand zich op aparte sporen. U kunt zelf kiezen welke partijen daadwerkelijk moeten worden afgespeeld. De partij van de linkerhand is aan de [LEFT]-knop toegewezen. De partij van de rechterhand bereikt u via de [RIGHT]-knop. Partij van de linkerhand NEDERLANDS Partij van de rechterhand En dan nu muziek…

1. Kies eerst het stuk dat u wilt spelen (blz. 182).

Keuze van de partij die u zelf wilt spelen

2. Druk op de [LEFT]- of [RIGHT]-knop.

NEDERLANDS De indicator van de ingedrukte knop dooft. Dat betekent dat de betreffende partij niet meer afgespeeld wordt. Als u bv. de partij van de rechterhand zelf wilt spelen, moet u op de [RIGHT]-knop drukken (indicator moet doven). Die partij wordt nu niet meer weergeven. Weergave starten

3. Druk op de [PLAY]-knop (indicator moet oplichten).

NEDERLANDS De weergave van het stuk begint. De partij, die u in stap (2) gekozen hebt, wordt niet afgespeeld. U moet ze dus zelf spelen, terwijl u door de partij van de linkerhand wordt begeleid. Druk nog een keer op de knop, die u in stap (2) had uitgeschakeld. Nu hoort u de ontbrekende partij weer (en de indicator van de knop licht op). U kunt de partijen zelfs tijdens de songweergave inen uitschakelen door op de [LEFT]- of [RIGHT]-knop te drukken. Stop de weergave

4. Druk op de [PLAY]-knop.

De weergave van het stuk stopt. NEDERLANDS

4. Zelf iets opnemen

U kunt ook eigen muziek (of versies van bestaande stukken) opnemen. En natuurlijk kunt u uw spel beluisteren – en er zelfs een tweede partij aan toevoegen. De opnamefunctie van de ep 880 werkt als volgt:

• Opname van uw eigen spel (→ “Nieuw stuk opnemen” blz. 192)
• Opnemen tijdens de weergave van een intern stuk (→ “Opnemen tijdens de weergave van een intern stuk” blz. 193)
• Apart opnemen van de linker- en rechterhand (→ “Apart opnemen van de linker- en rechterhand” blz. 194) Starten met een opmaat Met de volgende methode kunt u stukken opnemen, die met een opmaat beginnen (dus niet op de eerste tel van de eerste, logischerwijze onvolledige, maat).

1. Druk in stap 6 van “Nieuw stuk opnemen” op de

[PLAY]-knop. Na een aftel van twee maten begint de opname. Wat u tijdens de aftel speelt, wordt niet opgenomen. Druk op de [PLAY]-knop. Vinger Aftel Opmerkingen i.v.m. de opname

• Intern is er plaats voor één opname.
• Wanneer u de ep 880 uitschakelt, wordt het laatst opgenomen stuk weer gewist, tenzij u het intern opslaat (blz. 195).
• Indien nodig, kunt u uw spel ook met een externe audiorecorder of een MIDI-sequencer opnemen (en dus extern opslaan). Zie “6. Werken met externe apparaten” (blz. 200). Als u probeert een nieuw stuk op te nemen, terwijl het interne geheugen nog een eerder gemaakte opname bevat, verschijnt de volgende boodschap. Bovendien knippert de indicator van de [REC]-knop.

Wordt niet opgenomen Vinger Druk op de [PLAY]-knop. Aftel

2. Wacht tot de opname begint en begin te spelen.

3. Als u klaar bent met opnemen drukt u op de [PLAY]of [REC]-knop.

Als de vorige opname mag worden gewist, moet u op de [REC]-knop drukken. Wilt u de eerder gemaakte opname niet verliezen, dan moet u op de [PLAY]-knop drukken. Maar dan kunt u niet opnemen. Nieuw stuk opnemen Opnemen zonder begeleiding van een intern stuk Instellingen voor de opname (kies “USr”)

1. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop (indicator moet

rood oplichten). Het nummer van het geselecteerde stuk wordt in het display afgebeeld.

2. Druk de [–]- en [+]-knop samen in.

Het display beeldt nu “USr” af.

Start de metronoom even om het tempo en de maatsoort te kunnen instellen (blz. 189). Opm. Als u een partij aan een bestaande opname toevoegt, hanteert die het tempo en de maatsoort van het eerder opgenomen materiaal.

3. Druk op de [REC]-knop.

Opnemen tijdens de weergave van een intern stuk U kunt ook opnemen wat u bij één van de interne stukken speelt. Dat laat bv. toe om alleen de partij van de [LEFT]- of [RIGHT]-knop weer te geven (en op te nemen), terwijl u de partij van de andere hand zelf speelt en opneemt. Stuk kiezen

1. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop (indicator moet

2. Kies met de [+]- of [–]-knop het stuk dat u als basis

wilt gebruiken. Start de opname

4. De opname begint zodra u op het klavier speelt of op

De indicator van de [REC]-knop licht op. Kies het op te nemen spoor

5. Druk op de [LEFT]- of [RIGHT]-knop.

Om de partij van de linkerhand zelf op te nemen moet u op de [LEFT]-knop drukken; wilt u de partij van de rechterhand zelf spelen, dan moet u op de [RIGHT]knop drukken. Opm. Als u vóór de opname geen spoor kiest, wordt uw spel automatisch op het [LEFT]-spoor opgenomen. Zie “Apart opnemen van de linker- en rechterhand” (blz. 194) om de linker- en rechterhand apart op te nemen. De indicators van de ingedrukte knop en de [PLAY]knop knipperen. De ep 880 is nu klaar voor de opname. Opm. Als de “dEL”-boodschap in het display verschijnt, zie dan blz. 192. De [PLAY]- en [REC]-indicator doven en de opname stopt. Over de “USr”-boodschap Na de opname verandert de “ ”-boodschap in

Een “.” rechtsonder in het display betekent dat het User-geheugen al data bevat. Beluister uw opname

6. Druk op de [PLAY]-knop.

Nu hoort u wat u zonet hebt opgenomen. Druk opnieuw op de [PLAY]-knop om de weergave weer te stoppen. NEDERLANDS U kunt de opname ook starten door minstens één noot op het klavier te spelen (dan hoeft u namelijk niet op de [PLAY]-knop te drukken). In dat geval hoort u uiteraard geen aftel. Zodra de opname begint, lichten de [PLAY]- en [REC]-indicator op. Speel het stuk dat u wilt opnemen. tempo in (blz. 189) en kies een klank. NEDERLANDS de [PLAY]-knop drukt. Na een aftel van twee maten begint de opname. Opm. Met de methode op de vorige pagina kunt u stukken opnemen, die met een opmaat beginnen (dus niet op de eerste tel).

3. Activeer eventueel de metronoom, stel het gewenste

NEDERLANDS rood oplichten). Het display beeldt nu even het nummer van het gekozen stuk af. De [REC]-indicator licht op, terwijl de [PLAY]-indicator knippert. Dat betekent dat het instrument klaar is voor de opname. NEDERLANDS Klank kiezen en tempo instellen

1. Kies de klank die u voor de opname wilt gebruiken

6. Druk op de [PLAY]-knop.

Het instrument telt nu eerst twee maten af en start vervolgens de opname. Speel mee met de interne partij. Stop de opname

7. Druk op de [PLAY]- of [REC]-knop.

De [PLAY]- en [REC]-indicator doven en de opname stopt. Uw opname bevindt zich in het “USr (User)”-geheugen. Beluister uw opname

NEDERLANDS Nu hoort u wat u zonet hebt opgenomen. Druk opnieuw op de [PLAY]-knop om de weergave weer te stoppen. ep880.book Page 194 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Apart opnemen van de linker- en rechterhand De ep 880 laat ook toe de linker- en rechterhand apart op te nemen. Zelfs na de opname van een stuk kunt u nog beslissen één van de twee partijen over te doen. Druk op de [LEFT]- of [RIGHT]-knop om de partij te kiezen die u wilt opnemen. Partij van de linkerhand De zonet gespeelde partij is nu opgenomen. Als u nu de andere partij wilt overdoen, moet u vervolgen met stap 2 hierboven. Tijdens de opname van één partij wordt de reeds aanwezige patij afgespeeld. Beluister uw opname

7. Druk op de [PLAY]-knop.

Nu hoort u wat u zonet hebt opgenomen. Druk opnieuw op de [PLAY]-knop om de weergave weer te stoppen. Wissen van opnamen Partij van de rechterhand Opm. Als u een tweede partij opneemt zonder de eerste te wissen, hanteert de Recorder het tempo, de metronoom- en overige instellingen van de eerste opname.

1. Zie stap (1) en (2) onder “Nieuw stuk opnemen”

(blz. 192) voor het kiezen van “USr”. Als u zich tijdens de opname door een intern stuk wilt laten begeleiden, moet u dat selecteren (zie de stappen (1) en (2) onder “Kiezen van het stuk dat u wilt beluisteren” (blz. 182)).

2. Schakel eventueel de metronoom in (blz. 189).

Ziehier wat u moet doen om één of beide sporen van het “Usr”-geheugen te wissen: Wissen van één spoor Met het volgende wist u alleen de partij van het gekozen spoor. Houd de [LEFT] of [RIGHT]-knop ingedrukt, terwijl u op de [REC]-knop drukt. De indicator van de ingedrukte spoorknop dooft nu – en dat betekent dat de betreffende partij verdwenen is. Stuk wissen Om de volledige “Usr”-Song te wissen moet u als volgt te werk gaan: De indicator van de [REC]-knop licht op. De knopindicator van het spoor, dat al data bevat, licht op. De knopindicator van het voor de opname gekozen spoor knippert.

1. Houd de [SONG/TEMPO]-knop ingedrukt, terwijl u

op de [REC]-knop drukt. Kies het op te nemen spoor

4. Druk op de [LEFT]- of [RIGHT]-knop om het spoor

te kiezen waarop u wilt opnemen. De indicator van die knop begint te knipperen. De ep 880 is nu klaar voor de opname. Opm. U kunt niet op beide sporen tegelijk opnemen (kies dus hetzij [LEFT], hetzij [RIGHT]). Start de opname

5. Druk op de [PLAY]-knop.

Na een aftel van twee maten begint de opname. Speel het stuk dat u wilt opnemen. U kunt de opname ook starten door minstens één noot op het klavier te spelen (dan hoeft u namelijk niet op de [PLAY]-knop te drukken). In dat geval hoort u uiteraard geen aftel. Stop de opname

Het display beeldt nu de volgende boodschap af en de indicators van de [REC]- en [PLAY]-knop knipperen. Opm. Als u de opname toch niet wilt wissen, moet u op de [PLAY]-knop drukken.

2. Druk nog een keer op de [REC]-knop.

Het opgenomen stuk wordt nu gewist. ep880_NL Page 195 Monday, December 18, 2006 6:23 PM Bij het uitschakelen van de ep 880 wordt uw opname weer gewist, tenzij u ze eerst in een speciaal daarvoor bedoeld geheugen opslaat. De functie waarmee u dat doet heet “Song Backup”.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. Wissen van een intern opgeslagen stuk Songs kunnen alleen gewist worden, wanneer het buffergeheugen geen data bevat.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode.

2. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop.

Het display beeldt de volgende boodschap af.

2. Druk op de [SONG/TEMPO]-knop.

Druk op de [SPLIT]- of [TWIN PIANO]-knop om deze functie weer te verlaten.

3. Druk op de [REC]-knop.

NEDERLANDS Opm. De ep 880 activeert nu de functiemode. NEDERLANDS Laatste opname opslaan (Song Backup) Het opgeslagen stuk wordt gewist. Het display en de knoppen werken nu weer “normaal”. NEDERLANDS De indicator van die knop begint te knipperen. Het display beeldt de volgende boodschap af.

3. Druk op de [REC]-knop.

NEDERLANDS Het display knippert en het stuk wordt opgeslagen. Opm. De songdata worden na uitvoeren van de “Song Backup”-procedure in een speciaal geheugen gebufferd. De data van dat buffergeheugen moet u wissen om interne songs of de zonet opgeslagen song te kunnen kiezen. Druk op de [REC]-knop, wanneer het display de boodschap “dEL” afbeeldt. Een intern opgeslagen stuk herkent u aan de volgende boodschap: NEDERLANDS

5. Andere handige functies

Pedaalresonantie wijzigen Op akoestische piano’s zorgt het intrappen van het demperpedaal ervoor dat ook andere snaren met de gespeelde noten beginnen te trillen. Hierdoor wordt het geluid voller. Het demperpedaal van de ep 880 simuleert dit fenomeen. Dit noemen we de “demperresonantie”. De resonantie-intensiteit kan in acht stappen worden ingesteld. Hoe groter de waarde, hoe luider de resonantie. Na inschakelen wordt automatisch de waarde “5” gekozen. Opm. Deze instelling is alleen beschikbaar voor pianoklanken. Bij andere klanken doet ze helemaal niets. Knop Functie blz. [E. PIANO] Stemmingssysteem blz. 197 [HARPSICHORD] Stretch Tuning blz. 198 [ORGAN] Toewijzen van het demperpedaal aan de linker klavierhelft blz. 198 [STRINGS] MIDI-zendkanaal blz. 201 [VARIATION] Local Control blz. 201 [SONG/TEMPO] Opname opslaan blz. 195

1. Houd de [REVERB]- en [CHORUS]-knop ingedrukt,

terwijl u op de [–]- of [+]-knop drukt. Als u de [REVERB]- en [CHORUS]-knop even ingedrukt houdt, beeldt het display de momenteel ingestelde waarde af. Hoe groter de waarde, hoe opvallender de resonantie wordt. Geavanceerde instellingen (functies) Er zijn nog een aantal verborgen functies die u als volgt instelt: Wissen van een intern opgeslagen stuk Oproepen van de functiemode

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. [METRONOME/ COUNT IN] Algemene stemming opslaan blz. 199 [PLAY] Verzenden van de opname via MIDI blz. 202 [RIGHT] V-LINK blz. 199 De ep 880 activeert nu de functiemode. De indicators van de [SPLIT]- en [TWIN PIANO]knop evenals van de knop, die aan de gekozen functie is toegewezen, knipperen. Kiezen van de benodigde functie

2. Druk op de knop die aan de benodigde functie is

toegewezen. De indicators van de knop, die aan de gekozen functie is toegewezen, evenals van de [SPLIT]- en [TWIN PIANO]-knop knipperen. Knop Functie blz. [PIANO] Algemene stemming blz. 197

Meer details over deze functie vindt u verderop.

3. Stel met de [–]- of [+]-knop de gewenste waarde in.

Als u tegelijk op [+] en [–] drukt, wordt weer de oorspronkelijke instelling (waarde na het inschakelen) gekozen. De werkwijze verschilt van de interne opslag van de songs. Meer details vindt u op blz. 195. ep880.book Page 197 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Druk op de [SPLIT]- of [TWIN PIANO]-knop. De indicator van die knop werkt nu weer “normaal”. Stemmingssysteem Omschrijving Rein (majeur) Deze stemming lost de ambiguïteit van kwinten en tertsen op. Ze is niet geschikt voor melodieën, en transposities zijn helemaal uit den boze. Akkoorden klinken echter “mooier” dan normaal.

Rein (mineur) Zelfde principe als de reine majeurstemming. Deze is echter bedoeld voor het spelen in mineur.

Middentoon Een gedeeltelijk compromis van de reine stemming, die transposities/modulaties toelaat.

Werckmeister Deze stemming combineert de middentoon- met de Pythagorische stemming. Ze is voor alle toonaarden geschikt (eerste techniek, III).

Kirnberger Deze stemming vormt een verbetering van de middentoon- en reine stemming en kan voor het spelen in elke toonaard worden gebruikt (III). Algemene stemming (Master Tune) Als u nauwelijks of helemaal niet te stemmen akoestische instrumenten moet begeleiden, kunt u de algemene stemming van de ep 880 wijzigen. Voor het stemmen maakt men in de regel alleen gebruik van de noot “A4”.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode. Druk op de [PIANO]-knop. Waarde na het inschakelen: 1 C Tonica Voor andere stemmingen dan de gelijkzwevende temperatuur moet u ook de grondtoon (tonica voor majeur en sixt voor mineur) instellen om de juiste toonaard te kiezen. Houd de [E. PIANO]-knop ingedrukt, terwijl u op de toets van de noot drukt, die als tonica moet fungeren. De tonica wordt als volgt in het display afgebeeld: Ander stemmingssysteem kiezen

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode.

Voor de gelijkzwevende stemming hoeft u de tonica niet in te stellen. Opm. Als u tijdens de opname een andere stemming gebruikt dan de gelijkzwevende en wilt dat die tijdens de weergave eveneens wordt gehanteerd, moet u ze opnieuw kiezen. Wanneer u met andere instrumenten samenspeelt, kan het gebeuren dat bepaalde noten vals klinken. Probeer dan de andere instrumenten op de ep 880 af te stemmen. NEDERLANDS U kunt stemmingen kiezen die in de klassieke periode (barokmuziek e.d.) werden gehanteerd. Vandaag de dag gaan we er eigenlijk van uit dat alle instrumenten volgens de gelijkzwevende temperatuur worden gestemd. In de klassieke periode werden echter verschillende stemmingen gehanteerd. Door die te kiezen beseft u pas goed hoe de betreffende stukken eigenlijk bedoeld waren. NEDERLANDS Het display kan maar drie cijfers weergeven. Daarom worden alleen de laatste drie cijfers van de gekozen stemming getoond. De afbeelding hierboven slaat dus op “440.0Hz”. Instelling: 415.3Hz~440.0~466.2Hz Waarde na het inschakelen: 440.0 Hz Deze waarde wordt gehanteerd tot u het instrument weer uitschakelt. Opm. Zie “Algemene stemmingswaarde opslaan” (blz. 199), als u de instelling definitief wilt opslaan. NEDERLANDS

NEDERLANDS Functiemode verlaten Het display beeldt de volgende boodschap af. Stemmingssysteem Tonica Kies nu één van de beschikbare stemmingen. Stemmingssysteem Omschrijving Gelijkzwevend Deze stemming verdeelt een octaaf in twaalf gelijk grote intervallen. Dit zorgt voor een minimum aan ambiguïteit.

Pythagorisch Deze stemming wordt aan de filosoof Pythagoras toegeschreven. Hij zou de ambiguïteit tussen kwarten en kwinten opgelost hebben. Ze is vooral geschikt voor melodieën, terwijl drieklanken ietwat vals klinken. NEDERLANDS

ep880.book Page 198 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Stretch Tuning (andere stemmingscurve) Vleugels worden vaak zo gestemd dat de lage noten iets onder en de diskantnoten iets boven de toon staan gestemd – in verhouding tot de gelijkzwevende temperatuur. In het Engels noem je dit “Stretch Tuning” (uitgerokken stemming). Opm. Deze instelling is alleen beschikbaar voor pianoklanken.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode.

2. Druk op de [HARPSICHORD]-knop.

De indicator van die knop begint te knipperen. Het display beeldt de volgende boodschap af. Voorkomen dat de instellingen veranderen ‘Vergrendelen’ van de bedieningsfuncties U kunt bijna alle knoppen en functies van de ep 880 vergrendelen en zorgen dat alleen de pianoklank beschikbaar is. Dat is bv. handig voor de muziekles, als u niet wilt dat de leerlingen tijdens de les andere klanken uitproberen of met de Recorder beginnen te spelen. Eens de bedieningsfuncties vergrendeld zijn, kunt u alleen nog de vleugelklank gebruiken.

1. Zet het volume op de minimumwaarde en druk op

de [POWER]-schakelaar om het instrument uit te schakelen.

2. Houd de [PIANO]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[Power]-knop drukt. Het display beeldt nu de volgende boodschap af: Display Omschrijving OFF Normale stemming. Een goede keuze, wanneer u twee klanken stapelt (blz. 187) of met andere instrumenten samenspeelt.

Een stemmingscurve waarbij de bas lager en de diskant hoger staan gestemd dan bij de gelijkzwevende temperatuur. Vooral geschikt voor pianosolo’s. Deze instelling wordt na het inschakelen automatisch gekozen. Waarde na het inschakelen: On Toewijzen van het demperpedaal aan de linker klavierhelft In de Split-mode (blz. 188) kunt u er op de volgende manier voor zorgen dat het demperpedaal de links gespeelde noten beïnvloedt.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode.

2. Druk op de [ORGAN]-knop.

Het display beeldt de volgende boodschap af. Display Omschrijving

Het demperpedaal heeft betrekking op de rechts en links gespeelde noten. OFF Het demperpedaal heeft alleen betrekking op de rechts gespeelde noten (in de Split-mode). Waarde na het inschakelen: OFF

Nu zijn alle knoppen vergrendeld.

3. Stel het gewenste volume in.

U kunt alleen nog piano spelen en het volume instellen. Om deze grendelfunctie weer uit te schakelen moet u het volume op de minimumwaarde zetten en het instrument opnieuw inschakelen. ‘Vergrendelen’ van het instrument met een andere klank U kunt het instrument ook vergrendelen na een andere klank gekozen te hebben (in dat geval worden alle op dat manier gehanteerde instellingen gebruikt).

1. Houd de [DEMO]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[KEY TOUCH]-knop drukt. De songweergave en/of de metronoom stopt. Het display beeldt de volgende boodschap af: Nu zijn alle knoppen van het instrument vergrendeld. Om deze functie weer uit te schakelen moet u de [DEMO]-knop ingedrukt houden, terwijl u op [KEY TOUCH] drukt. ep880.book Page 199 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Als u de gewijzigde stemmingswaarde niet opslaat, wordt hij tijdens het uitschakelen gewist. Om hem na het opnieuw inschakelen van de ep 880 weer te kunnen gebruiken moet u hem echter opslaan.

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode. De indicator van die knop begint te knipperen. Het display beeldt de volgende boodschap af. Door de ep 880 op een V-LINK-compatibel videoapparaat aan te sluiten kunt u de beeldweergave vanop de ep 880 beïnvloeden. V-LINK V-LINK ( ) is een functie die de controle van videobeelden vanop een muziekinstrument toelaat. Met VLINK-compatibele videoapparaten, die u via MIDI aansluit, kunt u beeldmateriaal bij uw spel betrekken en op die manier ook de visuele kant van uw optredens bepalen. V-LINK gebruiken

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

[TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode.

2. Druk op de [RIGHT]-knop.

De indicator van die knop begint te knipperen. Het display beeldt de volgende boodschap af. Display Omschrijving OFF De V-LINK-functie is uit.

De V-LINK-functie is actief. Nu kunt u met de twaalf onderste toetsen (helemaal links) de beeldweergave beïnvloeden. NEDERLANDS De algemene stemmingswaarde wordt opgeslagen. Zodra de instellingen opgeslagen zijn werken de knoppen en functies weer normaal. Opm. Om daarna weer de oorspronkelijke stemmingswaarde te hanteren moet u de waarde op “440.0Hz” zetten (“40.0”, blz. 197) en de stappen 1~3 herhalen. NEDERLANDS

2. Druk op de [METRONOME/COUNT IN]-knop.

V-LINK-functie gebruiken NEDERLANDS Algemene stemmingswaarde opslaan Waarde na het inschakelen: OFF

3. Schakel de V-LINK-functie met de [–]- of [+]-knop

NEDERLANDS in. Nu kunt u met de twaalf onderste toetsen (helemaal links) de beeldweergave beïnvloeden. Als de V-LINK-functie actief is, beeldt het display de volgende boodschap af: Zolang de V-LINK-functie actief is, hoort u niets, wanneer u de twaalf onderste toetsen indrukt. Functiemode verlaten Druk op de [SPLIT]- of [TWIN PIANO]-knop. De indicator van die knop keert terug naar zijn vorige stand. NEDERLANDS

6. Werken met externe apparaten

Aansluiten van audioapparaten Door de ep 880 op andere audio-apparaten aan te sluiten kunt u zijn geluid bv. via uw HiFi-keten of een PA versterken, of uw spel op cassette e.d. opnemen. Voor deze verbindingen hebt u kabels met zgn. “jack”stekkers nodig (optie). Opm. Om schade aan de luidsprekers en andere apparaten te voorkomen moet u het volume van alle apparaten op de minimumwaarde zetten en ze uitschakelen alvorens ze op elkaar aan te sluiten. Uitversterken van de ep 880 met een extern apparaat of opnemen van uw spel Input R/L (Line In, Aux In) ep 880 MIDI-apparaten aansluiten Door dit instrument op een extern MIDI-apparaat aan te sluiten kunt u de klanken van dat apparaat aansturen (en dus op dezelfde manier bespelen als uw piano). U kunt uw spel bovendien direct (zonder de omweg via de Recorder) opnemen en dan op diskette e.d. opslaan. Wat is MIDI? MIDI is de afkorting van “Musical Instrument Digital Interface”. Meer bepaald gaat het om een standaard voor het uitwisselen van muziekdata tussen elektronische muziekinstrumenten en computers. De ep 880 is uitgerust met MIDI-aansluitingen en kan MIDI-data dus enerzijds zenden en anderzijds ontvangen. Op die manier beschikt u over tal van mogelijkheden voor nog meer muziekplezier met uw ep 880. Opm. Meer details over de mogelijkheden vind u in het apart verkrijgbare “MIDI Implementation”-boekje. Het bevat een opsomming van alle MIDI-functies, die dit instrument ondersteunt. Als u dit boekje nodig hebt, neemt u het best contact op met uw Roland-dealer of de distributeur in uw streek. Aansluitvoorbeelden Ziehier de volgorde waarin u de apparaten moet inschakelen, wanneer u met externe apparaten werkt:

1. Schakel de ep 880 in.

2. Schakel het externe apparaat in.

3. Regel het volume op het externe apparaat.

Opname van de ep 880-signalen

4. Start de opname van het externe apparaat.

5. Speel op het klavier van de ep 880.

6. Als u gedaan hebt met spelen, moet u de opname van

Opm. Om schade aan de luidsprekers en andere apparaten te voorkomen moet u het volume van alle apparaten op de minimumwaarde zetten en ze uitschakelen alvorens ze op elkaar aan te sluiten. Aansturen van de ep 880 via een sequencer/opname van uw spel met een externe sequencer MT-serie Noot: De MT-90s heeft geen MIDI OUT-connector. het externe apparaat weer stoppen. Opm.

Schakel de Local-functie uit, wanneer u de ep 880 op een MIDI-sequencer aansluit. Zie ook “Local-functie: verbinding tussen het klavier en de klankbron” (blz. 201). Bovendien moet u de MIDI THRU-functie van de MIDI-sequencer inschakelen (om te zorgen dat de via MIDI IN ontvangen commando’s meteen weer naar de MIDI OUT-aansluiting van de sequencer worden uitgestuurd). Meer details hierover vindt u in de handleiding van de MIDI-sequencer. ep880.book Page 201 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Geluidsmodule Local-functie: verbinding tussen het klavier en de klankbron Als u het instrument op een MIDI-sequencer aansluit, moet u de Local-functie uitschakelen (“Off”). Zoals u hierna ziet, bereiken de bij het spelen op het klavier gegenereerde commando’s de interne klankbron anders via twee routes: (1) en (2). Daarom klinken de gespeelde noten dan vreemd of vallen ze gedeeltelijk weg. Om dat te voorkomen, moet u verbinding (1) verbreken door de Local-functie uit te schakelen (“Local Off”). NEDERLANDS Spelen op de ep 880 en aansturen van een externe MIDI-klankbron (1) Local On Sequencer Klankbron NEDERLANDS MIDI

MIDI OUT Geheugen Instellen van de MIDI-functies MIDI OUT Laten we nu kijken hoe je het zendkanaal en andere MIDIparameters instelt. Oproepen van de functiemode

1. Houd de [SPLIT]-knop ingedrukt, terwijl u op de

Local Control ON: Het klavier is met de interne klankbron verbonden. U hoort wat u speelt Klankbron Local On Local Control OFF: Het klavier is niet meer met de interne klankbron verbonden. Daarom worden de gespeelde noten niet meer weergegeven. NEDERLANDS toegewezen. De indicator van de ingedrukte knop knippert. Meer details over deze functies vindt u verderop. (2) Thru-functie aan Elke gespeelde noot weerklinkt dubbel [TWIN PIANO]-knop drukt. De ep 880 activeert nu de functiemode. De indicators van de [SPLIT]- en [TWIN PIANO]knop evenals van de knop, die aan de gekozen functie is toegewezen, knipperen. Instellen van de MIDI-functies

2. Druk op de knop die aan de benodigde functie is

Noten worden niet weergegeven

3. Stel met de [+]- of [–]-knop de gewenste waarde in.

Als u de [+]-knop ingedrukt houdt en tegelijk op [–] drukt, wordt weer de oorspronkelijke waarde gekozen. De indicator van die knop werkt nu weer “normaal”. MIDI-zendkanaal instellen MIDI laat de overdracht en ontvangst op 16 MIDI-kanalen (1~16) tegelijk toe. Het volstaat echter niet om gewoon een kabel aan te sluiten. De zender en ontvanger moeten op hetzelfde kanaal worden ingesteld. Anders worden de noten niet door het ontvangende instrument gespeeld c.q. kiest dit laatste geen klanken enz. Opm. De ep 880 ontvangt op alle MIDI-kanalen (1~16). Zelfs in de Dual- (blz. 187) en Split-mode (blz. 188) zendt de ep 880 maar op één MIDI-zendkanaal. Druk in stap 2 onder “Instellen van de MIDI-functies” (blz. 201) op de [STRINGS]-knop. Het display toont nu bv. de volgende waarde. Opm. Als u een MT-sequencer van Roland aansluit, hoeft u de Local-functie niet handmatig uit te schakelen. Bij het inschakelen van een MT wordt de Local-functie immers automatisch geactiveerd. Dit gebeurt automatisch, als u de apparaten in de volgorde ep 880 → MT inschakelt. NEDERLANDS Functiemode verlaten

4. Druk op de [TWIN PIANO]- of [SPLIT]-knop.

Klankbron Local Off Druk in stap 2 onder “Instellen van de MIDI-functies” (blz. 201) op de [VARIATION]-knop. Het display toont nu bv. de volgende waarde. Instelling: On, OFF Waarde na het inschakelen: On NEDERLANDS Instelling: 1~16 Waarde na het inschakelen: 1

ep880.book Page 202 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Verzenden van de opname Als u deze functie activeert, worden de met de Recorder opgenomen data naar de MIDI OUT-connector van de ep 880 gestuurd en kunnen dus met een externe sequencer of computer worden opgenomen. Kiest u “Off”, dan worden de data niet verzonden. Druk in stap 2 onder “Instellen van de MIDI-functies” (blz. 201) op de [PLAY]-knop. Het display beeldt nu bv. de volgende waarde af. Instelling: On, OFF Waarde na het inschakelen: OFF Ziehier hoe u een MIDI-sequencer voor de externe opslaag van uw opname kunt gebruiken. In dit geval moet u de MIDI Thru-functie van de sequencer uitschakelen. Meer details hierover vindt u in de handleiding van de MIDIsequencer.

1. Sluit een MIDI-sequencer (bv. van de MT-serie) aan

Neem een stuk op met de ep 880 (blz. 192). Zet deze parameter op “On”. Start de opname van het externe MIDI-apparaat. Start de weergave van uw stuk op de ep 880. Als uw stuk afgelopen is, mag u de opname van het externe MIDI-apparaat weer stoppen.

7. Sla de overgehevelde songdata op de harde schijf

van de sequencer/computer of op een diskette op.

ep880.book Page 203 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM NEDERLANDS Probleemoplossing Als u de indruk hebt dat het instrument niet naar behoren werkt, moet u eerst het volgende even doornemen. Oorzaak/Oplossing Probleem Oorzaak/Oplossing U kunt het instrument niet inschakelen Hebt u het netsnoer goed aangesloten (blz. 180)? Soms vallen er noten weg De knoppen werken niet Hebt u de bedieningsfuncties vergrendeld (blz. 198)? Hebt u een klank vergrendeld (blz. 198)? Schakel het instrument even uit en weer in. De ep 880 kan maximaal 64 noten tegelijk weergeven. Als u het demperpedaal de hele tijd indrukt en een intern stuk als begeleiding gebruikt, kan het gebeuren dat bepaalde noten wegvallen. Het pedaal doet namelijk eveneens een beroep op de beschikbare stemmen. U hoort niets Hebt u het volume van de ep 880 op de minimumwaarde gezet (blz. 181)? De stemming van de zelf gespeelde of opgenomen noten klopt niet Hebt u de transpositie geactiveerd (blz. 186)? Hebt u een hoofdtelefoon aangesloten en licht de betreffende indicator op (blz. 180)? Is er misschien nog een stekker op een hoofdtelefoonconnector aangesloten? In dat geval worden de luidsprekers uitgeschakeld. Is de V-LINK-functie actief? Zolang de V-LINK-functie actief is, hoort u niets, wanneer u de twaalf onderste toetsen indrukt (blz. 199). U hoort niets (na een MIDI-instrument aangesloten te hebben) Hebt u alle benodigde apparaten ingeschakeld? Klopt de algemene stemming (blz. 197)? Opname onmogelijk Weet u zeker dat u een spoorknop geactiveerd hebt (blz. 192~194)? Het tempo van een opgenomen stuk/de metronoom varieert Als u een intern stuk afspeelt, verandert het tempo soms tijdens de weergave. De metronoom volgt dergelijke tempowijzigingen. De opname is verdwenen Zodra u de ep 880 uitschakelt, wordt de opname weer gewist. Een gewiste opname kunt u niet meer herstellen. Om de opname niet te verliezen, moet u ze opslaan (blz. 195). De voetschakelaars werken niet of gaan niet meer uit Hebt u de kabel van de voetschakelaar goed aangesloten? Ga even na of de stekker zich volledig in de connector bevindt. De galm (Reverb) is uitgeschakeld, maar u hoort nog steeds galm Omdat de pianoklanken van de ep 880 de ruimtelijke spreiding en galm van een akoestische piano overnemen, hoort u nog steeds wat galm, wanneer u het galmeffect uitgeschakeld hebt. In het hoge register verandert het geluid vanaf een bepaalde noot Op akoestische instrumenten worden de snaren van de hoogste 1,5 octaven niet gedempt en sterven ze dus zelfs natuurlijk uit, wanneer u het demperpedaal niet gebruikt. Ook de klankkleur verschilt van die van de overige noten. Roland-piano’s simuleren dit fenomeen. Onthoud bovendien dat het “ongedempte” bereik van de ep 880 varieert naar gelang de ingestelde transpositie. Kloppen de MIDI- en audioverbindingen met de externe apparaten? Hebt u het juiste MIDI-kanaal gekozen (blz. 201)? Tijdens het spelen is het geluid betrekkelijk vreemd (dubbele noten) In de Split- of Dual-mode wordt een andere klank gebruikt Hebt u de Dual-mode geselecteerd (blz. 187)? Wanneer de ep 880 op een externe sequencer aangesloten is, moet u de Local-functie op “OFF” zetten (blz. 201). Schakel anders de MIDI THRU-functie van de sequencer uit. Als u de Dual- of Split-mode activeert, na voor een TONE SELECT-knop klank “3” gekozen te hebben, wordt automatisch klank “1” van de betreffende groep geselecteerd (blz. 184). In sommige gevallen wordt de klank, die u vóór het drukken op de [SPLIT]-knop geselecteerd had, aan de linker helft toegewezen. Zie hiervoor “Tone List” (blz. 207). U kunt geen andere klanken kiezen Hebt u de bedieningsfuncties vergrendeld (blz. 198)? Hebt u een klank vergrendeld (blz. 198)? Schakel het instrument even uit en weer in. Knipperen de indicators van de [SPLIT]- en [TWIN PIANO]-knop? Dan bevindt u zich in de functiemode. Druk op de [SPLIT]- of [TWIN PIANO]-knop (blz. 196). Als u een tweede partij opneemt zonder de eerste partij te wissen, hanteert de Recorder het tempo van de eerst opgenomen partij. Om een gelijkmatig tempo te kunnen hanteren moet u de eerste partij eerst wissen (blz. 194).

NEDERLANDS Kijk even of de indicators van beide spoorknoppen ([LEFT] en [RIGHT]) oplichten (blz. 191). Als de indicator van één van deze knoppen niet oplicht, wordt de betreffende partij niet afgespeeld. Schakel die knop dus weer in. NEDERLANDS Een opgenomen stuk wordt niet/ maar gedeeltelijk weergegeven NEDERLANDS Hebt u de Local-functie uitgeschakeld? Als dat het geval is, hoort u de op het klavier gespeelde noten namelijk niet. Zet Local op “ON” (blz. 201). Weet u zeker dat u het juiste stemmingssysteem gekozen hebt (blz. 197)? NEDERLANDS Probleem ep880.book Page 204 Wednesday, November 15, 2006 7:30 PM Probleem Oorzaak/Oplossing U hoort een fluittoon of piepen Als u met een hoofdtelefoon werkt: Sommige pianoklanken zijn bijzonder helder en vol. Dat betekent dat ze heel wat hoge frequenties bevatten, die iets “blikkerig” beginnen te klinken, wanneer u het Reverb-effect activeert. Probeer het eventueel eens met een lager Reverb-volume. Bij gebruik van de luidsprekers: In dit geval ligt het probleem bij de ep 880 zelf (met name bij de resonanties die eventueel door het meetrillen van bepaalde onderdelen optreden). Neem contact op met uw Roland-dealer. De basnoten klinken vals of zorgen voor brom Bij gebruik van de luidsprekers: Bij een pittig volume kan het gebeuren dat de behuizing van de ep 880 of een voorwerp in de buurt begint mee te trillen. Dat kan bv. bij TL-buizen of glazen het geval zijn. Dit fenomeen doet zich vooral voor, wanneer u betrekkelijk lage noten speelt en bovendien een pittig volume instelt. Dat kunt u op de volgende manieren verhelpen:

• Plaats het instrument minstens 10~15cm van de muur e.d. vandaan.
• Verminder het volume.
• Zet het meetrillende voorwerp ergens anders. Als u met een hoofdtelefoon werkt: In dit geval ligt het probleem bij de ep 880 zelf (met name bij de resonanties die eventueel door het meetrillen van bepaalde onderdelen optreden). Neem contact op met uw Roland-dealer. Fout- en andere boodschappen

Display Betekenis S. U Betekent dat de song opgeslagen is. USr Stuk in het “Usr”-geheugen. Dit geheugen bevat het stuk dat u zelf opneemt (blz. 192). USr. Een “.” in het display betekent dat het User-geheugen al data bevat (blz. 192).

Slaat op een intern stuk (blz. 182).

Deze boodschap betekent dat het stuk met een opmaat (onvolledige eerste maat) begint. dEL Deze boodschap verschijnt, wanneer u uw opname probeert te wissen (blz. 192, blz. 194). E.32 De capaciteit van het songgeheugen is uitgeput. U kunt niets meer opnemen. E.41 Er is een MIDI-probleem opgetreden (bv. het verbreken van een verbinding). Ga de aansluitingen even na.

De V-LINK-functie is ingeschakeld (blz. 199). Foutmeldingen zijn genummerd en worden voorafgegaan door een “E.”. Om een dergelijke boodschap weer te doen verdwijnen drukt u gewoon op een knop naar keuze.

NEDERLANDS Overzicht van de beschikbare functies N O U wilt… Knoppen blz. NEDERLANDS Druk de [SPLIT]- en [TWIN PIANO]-knop samen in en druk vervolgens op [❍].

Toewijzen van het demperpedaal aan de linker klavierhelft

MIDI-zendkanaal instellen

Verzenden van de opname via MIDI

Intensiteit van het choruseffect [CHORUS] + [-] [+] blz. 185

Resonantie van het demperpedaal

Maatsoort van de metronoom

Houd de [SPLIT]- of [TRANSPOSE]-knop ingedrukt, terwijl u op een toets drukt. Splitpunt [SPLIT] + toets blz. 188 Transpositie [TRANSPOSE] + toets blz. 186 NEDERLANDS

Uitgangsvermogen 10W x 2, Digital Bass Enhancer Luidsprekers 10cm x2, Basreflexsysteem Display 7 segmenten, 3 tekens (LED) Hoofdtelefoonindicator Regelaars Volume, Brilliance (3 standen) Andere functies Grendelfuncties (alles, laatst gekozen klank), interne opslag van de song Aansluitingen OUTPUT-connectors (L/Mono, R), Hoofdtelefoonaansluiting x2 (stereo), MIDI IN-connector, MIDI OUTconnector, HOLD-connector, SOFT/HOLD 2-connector Voeding PSB-4U adapter Opgenomen vermogen 30W Afmetingen 1312 (B) x 389 (D) x 140 (H) mm Gewicht 19,5kg Accessoires Handleiding, AC/DC adapter, DP-8-pedaal, Lessenaar In het belang van productverbeteringen zijn de specificaties en/of het uiterlijk van dit product onderhevig aan wijzigingen zonder voorafgaande kennisgeving.