EL-531WG - Rekenmachine SHARP - Gratis gebruiksaanwijzing en handleiding

GEBRUIKSAANWIJZING EL-531WG SHARP

Hartelijk dank voor de aanschaf van de SHARP wetenschappelijke calculator EL-509W/531W/531WG/531WH.

Zie de achterkant van de Engelstalige handleiding voor de rekenvoorbeelden (inclusief enkele formules en tabellen). De nummers rechts naast de titels verwijzen naar de voorbeelden.

Lees de gebruiksaanwijzing zorgvuldig door en bewaar deze op een handige plaats voor eventuele naslag in de toekomst.

Opmerking: Het is mogelijk dat niet alle modellen die in deze gebruiksaanwijzing zijn beschreven in uw land verkrijgbaar zijn.

• Steek de calculator niet in de achterzak van uw broek, want de calculator kan breken wanneer u erop gaat zitten. Het display is gemaakt van glas en is zeer kwetsbaar.
• Houd de calculator uit de buurt van hoge temperaturen zoals op het dashboard van de auto of in de buurt van een verwarmingsradiator en stel het apparaat ook niet aan hoge vochtigheid of veel stof bloot.
• Omdat dit product niet waterbestendig is mag het niet gebruikt of bewaard worden waar vloeistoffen, bijv. water, erop kunnen spatten. Regendruppels, waternevel, sap, koffie, stoom, zweet, enz. zullen storingen veroorzaken.
• De calculator kan met een zachte, droge doek worden schoongemaakt. Gebruik geen oplosmiddelen of een natte doek.
• Laat de calculator niet vallen en druk er ook niet met geweld op.
  • Gooi lege batterijen nooit in vuur.
• Houd de batterijen buiten het bereik van kinderen.
• Dit product, evenals de accessoires, kan gewijzigd worden als gevolg van doorgevoerde verbeteringen, zonder voorafgaande kennisgeving.

ATTENTIE

• SHARP beveelt u ten zeerste aan om een schriftelijke notitie te maken van al uw belangrijke gegevens. In bijna alle apparaten met een elektronisch geheugen is het onder bepaalde omstandigheden mogelijk dat de gegevens gewist worden of gewijzigd. SHARP kan niet aansprakelijk worden gesteld indien gegevens verloren gaan of onbruikbaar worden als gevolg van een foutief gebruik van het apparaat, reparaties, defecten, vervangen van de batterijen of gebruik van het apparaat nadat de batterijen leeg zijn, of om welke andere reden dan ook.
• SHARP kan niet aansprakelijk worden gesteld voor directe of indirecte financiële verliezen of beschadigingen veroorzaakt door een verkeerd gebruik en/of defect van dit product en de bijbehorende randapparatuur, tenzij deze aansprakelijkheid wettelijk erkend is.

Druk alleen in de volgende gevallen met het puntje van een balpen of iets dergelijks op de RESET schakelaar (aan de achterkant van het apparaat). Gebruik geen voorwerp met een breekbare of erg scherpe punt. Bij indrukken van de RESET schakelaar worden alle gegevens uit het geheugen gewist.

• Wanneer u de calculator de eerste maal gebruikt.
• Na het vervangen van de batterijen.
• Om het geheugen volledig te wissen.
• Als zich een abnormale situatie voordoet en geen van de toetsen meer werkt.

Als de calculator defect is, dient u deze uitsluitend door een SHARP dealer, een erkend SHARP servicecentrum of een SHARP reparatiecentrum te laten repareren.

Opbergtasje

• Tijdens het gebruik worden niet alle symbolen op het display aangegeven.
• Bepaalde inactieve symbolen kunnen zichtbaar zijn wanneer onder een schuine hoek naar het apparaat wordt gekeken.
• Alleen de symbolen die verband houden met de beschreven functies worden op het display en in de rekenvoorbeelden van deze gebruiksaanwijzing getoond.

←/→ : Verschijnt als de vergelijking niet volledig op het display kan worden aangegeven. Druk op ◀/▶ om de rest (verborgen gedeelte) te zien.
: Geeft aan dat er boven/onder de weergegeven gegevens nog andere gegevens zijn die zichtbaar gemaakt kunnen worden. Deze aanduidingen kunnen bij menu's, meerregelige playback en statistiek-gegevens verschijnen. Druk op ▲/▼ om naar boven/onder te gaan.
2ndF : Verschijnt wanneer op 2ndF wordt gedrukt, wat betekent dat de functies die in oranje zijn aangegeven beschikbaar zijn.
HYP : Geeft aan dat hyp is ingedrukt en dat de hyperbool-functies gebruikt kunnen worden. Als 2ndF arc hyp wordt ingedrukt, verschijnen de symbolen "2ndF HYP", waarmee wordt aangegeven dat de omgekeerde hyperbool-functies gebruikt kunnen worden.
ALPHA: Geeft aan dat ALPHA (STAT VAR), STO of RCL is ingedrukt en invoeren (oproepen) van geheugen-gegevens en statistiek-gegevens mogelijk is.
FIX/SCI/ENG: Geeft de notatie aan die gebruikt wordt om een waarde weer te geven; wordt gewijzigd via het SET UP menu.
DEG/RAD/GRAD: Geeft de hoekmaten aan en verandert telkens wanneer DRG wordt ingedrukt.
STAT : Verschijnt wanneer de statistiek-functie gekozen is.
M : Geeft aan dat een numerieke waarde in het onafhankelijke geheugen is vastgelegd.

ALVORENS DE CALCULATOR IN GEBRUIK TE NEMEN

Benaming van de toetsen in deze gebruiksaanwijzing

De toetsen worden als volgt aangegeven:

Voor de functies die in oranje opschrift boven de toetsen staan, dient u eerst op 2ndF te drukken voordat u op de toets drukt. Voor het opgeven van het geheugen drukt u eerst op ALPHA. De nummers voor de invoerwaarde worden niet aangegeven als toetsen, maar als normale getallen.

In- en uitschakelen

Druk op ON/C om de calculator in te schakelen en op 2ndF OFF om de calculator uit te schakelen.

Wissen van de invoer en de geheugens

De wismethoden worden als volgt in de tabel beschreven:

Bediening Invoer voor wissen	M*(Display)	1	A-F, X,Y*2ANS*3	STAT*4STAT VAR*5
ON/C		○ ×	×
2ndF CA		○ ×	○	○
2ndF M-CLR 0 0 *6		○ ○	○	○
2ndF M-CLR 1 0 *7		○ ○	○	○
RESET schakelaar		○ ○	○	○

○: Wissen ×: Behouden

* Onafhankelijk geheugen M.
* Tijdelijk geheugens A-F, X en Y.
*3 Geheugen voor laatste uitkomst.
* Statistiek-gegevens (ingevoerde gegevens).
^6 ,sx,_x,n,_x, x^2,,sy,_y, y, y^2, xy,r,a,b,c.
^6 Alle variabelen zijn gewist. Zie “Betreffende de geheugenwistoets” voor nadere bijzonderheden.
* Deze toetscombinatie werkt hetzelfde als de RESET schakelaar. Zie "Betreffende de geheugenwistoets" voor nadere bijzonderheden.

Druk op 2ndF M-CLR om het menu te laten verschijnen.

• Om alle variabelen (M, A-F, X, Y, ANS, STAT VAR) te wissen, drukt u op 0 0 of 0 ENT.
• Om de calculator terug te stellen, drukt u op 1 0 of 1 ENT. Bij het terugstellen van de calculator worden alle gegevens die in het geheugen zijn vastgelegd gewist en worden alle instellingen teruggezet op de standaardinstellingen.

Invoeren en corrigeren van de vergelijking

[Cursortoetsen]

- Druk op ◀ of ▶ om de cursor te verplaatsen. U kunt ook terugkeren naar de vergelijking nadat u de uitkomst hebt gekregen door indrukken van ▶ (◀). Zie de volgende paragraaf voor het gebruik van de ▲ en ▼ toetsen.

- In het SET UP menu en op andere plaatsen gebruikt u de ◀ of ▶ toets om de knipperende cursor te verplaatsen en dan drukt u op ENT (= toets). Als u verder naar boven of beneden wilt gaan, gebruikt u de ▲ of ▼ toets.

[Invoegmodus en overschrijfmodus op het vergelijkingdisplay]

- Deze calculator heeft twee bewerkingsmodi: de invoegmodus (standaardinstelling) en de overschrijfmodus. Gebruik 2ndF INS om tussen beide instellingen om te schakelen. Een driehoekje geeft aan dat het cijfer op de plaats van de cursor wordt ingevoegd, terwijl een rechthoekje aangeeft dat de bestaande gegevens worden overschreven wanneer u nieuwe gegevens invoert.

- Om een cijfer in de invoegmodus in te voegen, brengt u de cursor naar de plaats meteen achter het punt waar het cijfer moet worden ingevoegd en dan voert u het cijfer in. In de overschrijfmodus worden de gegevens onder de cursor overschreven door het cijfer dat u invoert.

- De modus-instelling blijft gehandhaafd totdat het apparaat wordt teruggesteld (RESET).

[Verwijdertoets]

- Om een cijfer/functie te verwijderen, brengt u de cursor naar het cijfer/functie die u wilt verwijderen en dan drukt u op DEL. Als de cursor aan de rechterkant van een vergelijking staat, werkt de DEL toets als een backspace-toets.

Meerregelige playback-functie

[1]

Deze calculator is voorzien van een functie voor het oproepen van vorige vergelijkingen in de normale gebruikssstand. Hieronder vallen tevens de eindinstructies van de vergelijkingen zoals “=”; maximaal kunnen er 142 tekens in het geheugen worden vastgelegd. Wanneer het geheugen vol is, worden de oudste gegevens het eerst gewist. Druk op ▲ om de vorige vergelijking en de uitkomst op het display weer te geven. Druk nogmaals op ▲ om vergelijkingen ervoor op te roepen (wanneer u bij een vroegere vergelijking bent, drukt u op ▼ om de vergelijkingen weer in de normale volgorde te zien). Door op 2ndF ▲ te drukken gaat u rechtstreeks terug naar de oudste vergelijking die in het geheugen is vastgelegd.

- Om een vergelijking te bewerken nadat deze is opgeroepen, drukt u op (◀).

- Om de getoonde vergelijking te bewerken, drukt u meteen op ▶ (◀) nadat u de uitkomst hebt verkregen.

- Het meerregelig geheugen wordt gewist wanneer u een van de volgende bedieningen uitvoert: (2ndF [CA], (2ndF [OFF] (inclusief de automatische uitschakelfunctie), omschakelen van de gebruikssstand, geheugen wissen ((2ndF [M-CLR]), RESET, (2ndF [N/DOX], AL*HA) ([RCL] (ANS), berekening met constante, kettingberekening, omrekenen van hoekmaat, omrekenen van coördinaten, N-grondtal omrekening, opslag van numerieke waarden in de tijdelijke geheugens en het onafhankelijke geheugen, en invoeren/wissen van statistiek-gegevens.

Prioriteitsvolgorde bij het uitvoeren van berekeningen

De berekeningen worden in de volgende volgorde uitgevoerd:

① Breuken (1-4 enz.) ② Functies met voorafgaand argument (x-1, x', nl, enz.) ③ Y', x'√ - ④ Ingesloten vermenigvuldiging van een geheugenwaarde (2Y, enz.) ⑤ Functies die gevolgd worden door hun argument (sin, cos, enz.) ⑥ Ingesloten vermenigvuldiging van een functie (2sin30, enz.) ⑦ C, P, ⑧

×, ÷ ⑨ +, - ⑩ AND ⑪ OR, XOR, XNOR ⑫ =, M+, M-, ⇒M, ▶DEG, ▶RAD,

▶GRAD, DATA, CD, →r0, →xy en andere instructies die eindigen met een berekening

- Indien haakjes gebruikt worden, hebben de berekeningen tussen haakjes voorrang boven alle andere berekeningen.

INSTELLINGEN VOORAF

Kiezen van de gebruiksstand

Normale gebruiksstand (NORMAL): MODE 0

Voor het uitvoeren van basisrekenkundige bewerkingen.

Statistiek-functie (STAT): [MODE] [1]

Voor het uitvoeren van statistiek-berekeningen.

Bij het omschakelen van de gebruiksstand worden de tijdelijke geheugens, de statistiek-variabelen, de statistiek-gegevens en het laatste-uitkomst geheugen gewist, ook wanneer u naderhand weer naar dezelfde gebruiksstand zou terugkeren.

SET UP menu

Druk op [SET UP] om het SET UP menu weer te geven.

FSE TAB 0

- U kunt een menu-onderdeel selecteren door:

- de knipperende cursor te verplaatsen met ▶◀ en dan op ENT ( = toets) te drukken, of

- op de cijfertoets te drukken die overeenkomt met het gewenste menuonderdeel.

- Als ▲ of ▼ op het scherm wordt aangegeven, drukt u op [▲] of [▼] om het vorige/volgende menuscherm te zien.

- Druk op ON/C om het SET UP menu te verlaten.

[Kiezen van de notatie op het display en het aantal decimaalplaatsen]

Deze calculator heeft verschillende notatiesystemen voor het aangeven van de berekening-uitkomsten (drijvend decimaalteken, vast decimaalteken, wetenschappelijke notatie en technische notatie).

- Wanneer het FIX, SCI of ENG symbool wordt getoond, kan het aantal decimaalplaatsen (TAB) op een willekeurige plaats tussen 0 en 9 worden ingesteld. De waarde op het display wordt overeenkomstig de instelling afgerond en weergegeven.

- Als een getal met drijvend decimaalteken niet in het voorgeschreven bereik valt, wordt de wetenschappelijke notatie aangehouden (exponentiële notatie). Zie "Instellen van het drijvend-decimaalteken getallensysteem in de wetenschappelijke notatie" voor nadere bijzonderheden.

- Druk op SETUP en dan op 0 om het volgende submenu te laten verschijnen:

-FIX 0

SCI 1

ENG 2

[Instellen van het drijvend-decimaalteken getallensysteem in de wetenschappelijke notatie]

Deze calculator heeft twee instellingen voor een getal met drijvend decimaalteken: NORM1 (standaardinstelling) en NORM2. Bij beide instellingen wordt een getal buiten een vooraf ingesteld bereik automatisch in de wetenschappelijke notatie weergegeven:

Instellen van de hoekmaat

Bij deze calculator kan gekozen worden uit de volgende drie hoekmaten (graden, radialen en gradiënten):

WETENSCHAPPELIJKE BEREKENINGEN

• Druk op [MODE] [ o ] om over te schakelen naar de normale gebruiksstand.
• Druk in elk voorbeeld op [ON/C] om het display te wissen. En als de FIX, SCI of ENG indicator wordt aangegeven, kunt u deze verwijderen door 'NORM1' te selecteren in het SET UP menu.

Basisrekenkunde [2]

- Het haakje sluiten ( ) voor het (=) teken of + kan weggelaten worden.

Berekeningen met constanten [3]

- Bij berekeningen met constanten wordt de opteller een constante. Aftrekken en delen gebeuren op dezelfde wijze. Bij vermenigvuldigen wordt het vermenigvuldigt een constante.

- Bij het uitvoeren van berekeningen met constanten worden de constanten als K aangegeven.

Functions [4]

- Zie de rekenvoorbeelden voor iedere functie.

- Stel de hoekmaat in voordat u begint met de berekeningen.

Aselect-functie

De aselect-functie heeft vier instellingen voor gebruik in de normale gebruiksstand en de statistiek-gebruiksstand. (Deze functie kan niet geselecteerd worden tijdens gebruik van de N-grondtal functie.) Druk op [ONIC] om de functie te verlaten.

- De opgeroepen pseudo-aselecte getallenserie wordt in geheugen Y opgeslagen. Elk aselect getal is gebaseerd op een getallenserie.

[Aselecte getallen]

Een pseudo-aselect getal bestaande uit drie significante cijfers van 0 tot 0.999 kan worden opgeroepen door op 2ndF RANDOM 0 ENT te drukken. Om het volgende aselete getal te laten verschijnen, drukt u opnieuw op ENT.

[Dobbelsteen-aselectfunctie]

Om het gooien met een dobbelsteen na te bootsen voor een aselecte integer tussen 1 en 6, drukt u op [2ndF] (wBCN) [1] [ENT]. Om het volgende aselecte dobbelsteengetal op te roepen, drukt u op [ENT].

[Muntstuk-aselectfunctie]

Om het opgooien van een muntstuk na te bootsen voor een aselecte 0 (kop) of 1 (munt), drukt u op [2ndF] [wcoM] [2] [ENT]. Om het volgende aselecte muntstukgetal op te roepen, drukt u op [ENT].

[Integer-aselectfunctie]

Om een aselecte integer tussen 0 en 99 op te roepen, drukt u op [2ndF] [HANLOV] [3] [ENT]. Om de volgende aselecte integer op te roepen, drukt u op [ENT].

Omrekenen van hoekmaten [5]

Telkens wanneer (2ndF) (DRG) worden ingedrukt, verandert de hoekmaat in de vastgestelde volgorde.

Geheugen-berekeningen [6]

Deze calculator heeft zes tijdelijke geheugens (A-F, X en Y), een onafhankelijk geheugen (M) en een laatste-uitkomst geheugen (ANS). De tijdelijke geheugens en het onafhankelijke geheugen zijn alleen beschikbaar in de normale gebruiksstand.

[Tijdelijke geheugens (A-F, X en Y)]

Druk op [STO] en de corresponderende variabele-toets om een waarde in het geheugen op te slaan.

Druk op [RCL] en de corresponderende variabele-toets om een waarde uit het geheugen op te roepen.

Om een variabele in een vergelijking te zetten, drukt u op [ALPHA] en dan op de gewenste variabele-toets.

[Onafhankelijk geheugen (M)]

Dit geheugen heeft alle mogelijkheden van de tijdelijke geheugens, maar kan tevens een waarde optellen bij of aftrekken van een bestaande geheugenwaarde.

Druk op ON/C [STO] M om het onafhankelijke geheugen (M) te wissen.

[Laatste-uitkomst geheugen (ANS)]

Het resultaat van een berekening dat verkregen wordt door indrukken van = of het resultaat van iedere andere instructie die eindigt met een berekening, wordt automatisch vastgelegd in het laatste-uitkomst geheugen.

Opmerking:

- De resultaten van de onderstaande functie-berekeningen worden automatisch in geheugen X of Y vastgelegd. Wees daarom bij het maken van deze berekeningen voorzichtig met het gebruik van geheugen X en Y.

• Aselect-functie ...... Geheugen Y
  • →rθ, →xy...... Geheugen X (r of x),
  Geheugen Y (θ of y)

- De tijdelijke geheugens en het laatste-uitkomst geheugen worden gewist wanneer u op een andere gebruiksstand overschakelt.

- Gebruik RCL of ALPHA om de waarde die in het geheugen is vastgelegd, tot 14 cijfers, op te roepen.

Ketenberekeningen [7]

- U kunt de uitkomst verkregen in een bepaalde berekening weer in een volgende berekening gebruiken.

- De uitkomst verkregen in een vorige berekening kan niet opgeroepen worden wanneer meerdere instructies zijn ingevoerd.

- Wanneer de postfix-functies ( -√ , sin, enz.) worden gebruikt, kunt u een ketenberekening uitvoeren, zelfs wanneer de vorige uitkomst is gewist door gebruik van de ON/C toets.

Breukberekeningen [8]

Deze calculator kan basisberekeningen en geheugen-berekeningen met breuken uitvoeren, en omrekeningen tussen een decimaal getal en een breuk.

- Wanneer er meer dan 10 cijfers moeten worden weergegeven, wordt het getal in een decimaal getal omgezet en weergegeven.

Binaire, pentale, octale, decimale en hexadecimale berekeningen (N-grondtal) [9]

Deze calculator kan getallen omrekenen die zijn uitgedrukt in het binaire, pentale, octale, decimale en hexadecimale getallenstelsel. Ook zijn de vier basisrekenfuncties, berekeningen met haakjes en geheugen-berekeningen mogelijk met binaire, pentale, octale, decimale en hexadecimale getallen, alsmede de logische bewerkingen AND, OR, NOT, NEG, XOR en XNOR met binaire, pentale, octale en hexadecimale getallen.

Het omrekenen naar de getallenstelsels gebeurt als volgt:

(2ndF) (→BIN): Omrekenen naar het binaire stelsel. "b" verschijnt.

2ndF PEN: Omrekenen naar het pentale stelsel. "P" verschijnt.

2ndF →OCT: Omrekenen naar het octale stelsel. "0" verschijnt.

2ndF HEX: Omrekenen naar het hexadecimale stelsel. "H" verschijnt.

2ndF ▶DEC: Omrekenen naar het decimale stelsel. "b", "P", "ø" en "H" verdwijnen van het display.

Bij het indrukken van deze toetsen wordt de op het display aangegeven waarde omgerekend.

Opmerking: De hexadecimale getallen A - F worden ingevoerd door indrukken van de toetsen y^x , , x^2 , x^3 , ,

en In. De getallen verschijnen als volgt op het display:

$$ A \rightarrow \mathcal {R}, B \rightarrow b, C \rightarrow \mathcal {L}, D \rightarrow d, E \rightarrow \mathcal {E}, F \rightarrow F $$

In het binaire, pentale, octale en hexadecimale getallenstelsel kunnen uitsluitend gehele getallen worden ingevoerd. Wanneer een decimaal getal met een gebroken gedeelte in een binair, pentaal, octaal of hexadecimaal getal wordt omgerekend, wordt het gebroken gedeelte afgerond. Als het resultaat van een binaire, pentale, octale of hexadecimale berekening een gebroken gedeelte bevat, wordt dit eveneens afgerond. In het binaire, pentale, octale en hexadecimale stelsel worden negatieve getallen aangegeven als een complement.

Tijdberekeningen, decimale en sexagesimale berekeningen [10]

Omrekenen tussen het decimale en sexagesimale stelsel is mogelijk. Bovendien kunnen de vier basisrekenfuncties en geheugen-berekeningen worden uitgevoerd in het sexagesimale stelsel.

De notatie voor sexagesimaal is als volgt:

Omrekenen van coördinaten [11]

- Kies de gewenste hoekmaat alvorens met de berekening te beginnen.

- Het resultaat van de berekening wordt automatisch in geheugen X en Y vastgelegd.

Waarde voor r of x: Geheugen X

Waarde voor θ of y: Geheugen Y

Modificatiefunctie [12]

Bij deze calculator worden de resultaten intern in de wetenschappelijke notatie verkregen met maximaal 14 cijfers voor de mantisse. Op het display worden de resultaten echter aangegeven in het formaat dat gekozen is voor de display-uitiezing en met het ingestelde aantal decimaalplaatsen. Dit betekent dat het interne resultaat kan verschillen van het resultaat dat op het display wordt aangegeven. Met behulp van de modificatiefunctie kan de interne waarde worden veranderd in de waarde die op het display wordt aangegeven, zodat de aangegeven waarde ongewijzigd in verdere bewerkingen gebruikt kan worden.

STATISTIEK-BEREKENINGEN [13]

Het uitvoeren van statistiek-berekeningen geschiedt in de statistiek-stand. Druk op [MODE] 1 om de statistiek-stand te kiezen. De onderstaande zeven statistische berekeningen kunnen worden uitgevoerd. Voor het kiezen van de gewenste subfunctie dient de corresponderende cijfertoets te worden ingedrukt.

Om een andere subfunctie te kiezen, dient de vereiste cijfertoets te worden ingedrukt nadat de statistiek-stand opnieuw gekozen is (door indrukken van MODE 1).

☐ (SD) : Statistiek-berekeningen met één variabele

(1) (LINE) : Berekening van lineaire regressie

2 (QUAD) : Berekening van kwadratische regressie

(3) (EXP) : Berekening van exponentiele regressie

4 (LOG) : Berekening van logaritmische regressie

5 (PWR) : Berekening van potentie-regressie

6 (INV) : Berekening van inverse regressie

Bij iedere statistiekfunctie kunnen de volgende berekeningen worden gemaakt (zie de hiernavolgende tabel):

Statistiek-berekening met één variabele

Waarden voor ①

Berekening van lineaire regressie

Statistiek-berekeningen aangegeven in ① en ②, en schatting voor y bij een gegeven x (schatting y') en schatting voor x bij een gegeven y (schatting x').

Berekening van exponentiële regressie, logaritmische regressie, potentie-regressie en inverse regressie

Waarden voor ① en ②. Schatting voor y bij een gegeven x en schatting voor x bij een gegeven y. (Aangezien de calculator iedere formule in een lineaire regressieformule omzet alvorens met de berekening wordt begonnen, worden alle statistieken, behalve de coëfficiënten a en b, verkregen op basis van de omgezette gegevens en niet de ingevoerde gegevens.)

Berekening van kwadratische regressie

Waarden voor ① en ② en coefficiënt a, b, c in de kwadratische regressieformule ( y = a + bx + cx ). (Bij kwadratische regressie berekeningen kunnen geen correlatiecoëfficiënten (r) worden berekend.) Wanneer er twee x' waarden zijn, drukt u op 2ndF ←→.

Bij het uitvoeren van berekeningen met a , b en c kan slechts één numerieke waarde vastgehouden worden.

1		Gemiddelde van steekproeven (x gegevens)
	sx	Standaard-afwijking van steekproeven (x gegevens)
	x	Standaard-afwijking van populatie (x gegevens)
	n	Aantal steekproeven
	x	Som van steekproeven (x gegevens)
	x^2	Som van kwadraten van steekproeven (x gegevens)
2		Gemiddelde van steekproeven (y gegevens)
	sy	Standaard-afwijking van steekproeven (y gegevens)
	y	Standaard-afwijking van populatie (y gegevens)
	y	Som van steekproeven (y gegevens)
	y^2	Som van kwadraten van steekproeven (y gegevens)
	xy	Som van producten van steekproeven (x, y)
	r	Correlatiecoëfficiënt
	a	Coëfficiënt van regressievergelijking
	b	Coëfficiënt van regressievergelijking
	c	Coëfficiënt van kwadratische regressievergelijking

- Gebruik (ALPHA) en (RCL) om een STAT variabele-berekening uit te voeren.

Invoeren en corrigeren van gegevens [14]

De ingevoerde gegevens blijven in het geheugen totdat [2ndF][CA] wordt ingedrukt of de gebruiksstand wordt omgeschakeld. Zorg dat het geheugen gewist is voordat u nieuwe gegevens invoert.

[Invoeren van gegevens]

Gegevens met één variabele

Gegeven [DATA] Gegeven [t.v.] frequentie [DATA] (Voor meervoudige invoer van dezelfde gegevens)

Gegevens met twee variabelen

Gegevenx (x,y) Gegeven y (DATA)

Gegeven x (x,y) Gegeven y (x,y) frequentie DATA (Voor meervoudige invoer van dezelfde gegevens x en y.)

- Maximaal kunnen er 100 gegevensitems worden ingevoerd. Bij gegevens met een variabele wordt een gegevensitem zonder frequentietoewijzing als een gegevensitem geteld, terwijl een item waaraan een frequentie is toegewezen als een set van twee gegevensitems wordt opgeslagen. Bij gegevens met twee variabelen wordt een set gegevensitems zonder frequentietoewijzing als twee gegevensitems geteld, terwijl een set items met frequentietoewijzing als een set van drie gegevensitems wordt opgeslagen.

[Corrigeren van gegevens]

Corrigeren voordat op [DATA] is gedrukt, meteen na het invoeren van de gegevens: Wis de verkeerde gegevens met [ON/C] en voer dan de juiste gegevens in.

Corrigeren nadat op [DATA] is gedrukt:

Gebruik ▲(▼) om de voorheen ingevoerde gegevens te laten verschijnen.

Druk op ▼ om de gegevens in oplopende volgorde weer te geven (eerst de oudste). Om de gegevens in aflopende volgorde weer te geven (eerst de laatste), moet u op de ▲ toets drukken.

Elk item wordt aangegeven met 'Xn=', 'Yn=' of 'Nn=' (n is het sequentiële getal van de gegevensset).

Geef het gegevensitem weer dat gewijzigd moet worden, voer de juiste waarde in en druk dan op DATA. Met (x,y) kunt u de waarden van de gegevensset in een keer corrigeren.

- Wanneer ▲ of ▼ verschijnt, kunnen er nog meer gegevensitems opgehaald worden door op ▲ of ▼ te drukken.

- Om een gegevensset te verwijderen, geeft u een item weer van de gegevensset die u wilt verwijderen en drukt dan op 2ndF CD. De gegevensset zal verwijderd worden.

- Om een nieuwe gegevensset toe te voegen, drukt u op ON/C, voert dan de waarden in en drukt daarna op DATA.

Statistiek-formules [15]

Type	Regressieformule
Lineair	y = a + bx
Exponentieel	y = a · e^x
Logaritmisch	y = a + b · x
Potentie	y = a · x^c
Invers	y = a + b 1x
Kwadratisch	y = a + bx + cx^2

In de volgende gevallen treedt een fout op in de statistiek-formules:

• als de absolute waarde van het tussenresultaat of het eindresultaat gelijk is aan of groter is dan 1 × 10^100 .
• als de noemer nul is.
• als geprobeerd wordt de vierkantswortel van een negatief getal te berekenen.
• als er geen oplossing bestaat in de kwadratische regressie-berekening.

FOUTEN EN REKENBEREIKEN

Fouten

Een fout treedt op als een bewerking de rekenbereiken overschrijdt of als u probeert een niet toegestane berekening uit te voeren. Indien een fout optreedt, drukt u op (of ▶) zodat de cursor automatisch terugkeert naar de plaats in de vergelijking waar de fout optrad. Bewerk de vergelijking of druk op ON-AC om de vergelijking te wissen.

Foutcodes en typen fouten

Syntaxis-fout (Error 1):

- Er werd geprobeerd een ongeldige bewerking uit te voeren.

Vb. 2 2ndF → r0

Rekenfout (Error 2):

• De absolute waarde van het tussen- of eindresultaat is gelijk aan of groter dan 10^133 .
• Er werd geprobeerd door nul te delen (of de uitkomst van een tussenberekening was nul).
• De rekenbereiken werden overschreden tijdens het uitvoeren van de berekening.

Capaciteitsfout (Error 3):

- Het aantal beschikbare buffers werd overschreden (er zijn 10 buffers* voor numerieke waarden en 24 buffers voor rekeninstructies).

5 buffers in de statistiek-stand.

- Het aantal gegevensitems heeft 100 overschreden in de statistiek-gebruiksstand.

Vergelijking is te lang (Error 4):

- De vergelijking heeft de maximum invoerbuffer (142 tekens) overschreden.

Een vergelijking moet minder dan 142 tekens bevatten.

Rekenbereiken [16]

• Binnen de onderstaande bereiken is deze calculator tot op ± 1 nauwkeurig in het minst significante cijfer van de mantisse. Bij het uitvoeren van continue berekeningen accumuleren de fouten waardoor de nauwkeurigheid afneemt. (Dit geldt ook voor y^x , x^ , nf , e^x , ln , enz. waar continue berekeningen intern worden uitgevoerd.)

Tevens zal de rekenfout accumuleren en groter worden in de buurt van inflectiepunten en enkelvoudige punten van functies.

- Rekenbereiken

±10^99±9.9999999999×10^99 en 0.

Als de absolute waarde van een invoergegeven of het tussen- of eindresultaat van een berekening minder dan 10 ^-55 is, wordt de waarde als 0 beschouwd in de berekeningen en op het display.

VERVANGEN VAN DE BATTERIJEN

Opmerkingen betreffende het vervangen van de batterijen

Wanneer u de batterijen niet op de juiste wijze behandelt, kan dit lekkage of ontploffing van de batterijen tot gevolg hebben. Neem de volgende punten in acht:

• Vervang beide batterijen altijd tegelijk.
• Gebruik geen oude en nieuwe batterij naast elkaar.
• Gebruik altijd het juiste type batterij.
• Plaats de batterijen in de juiste richting, zoals aangegeven in de calculator.
• Aangezien de batterijen reeds in de fabriek in de calculator zijn aangebracht, is het mogelijk dat deze een kortere levensduur hebben dan aangegeven in de technische gegevens.

Opmerkingen betreffende het wissen van het geheugen

Wanneer de batterij wordt vervangen, zal de inhoud van het geheugen worden gewist. Het geheugen kan ook gewist worden wanneer de calculator defect is of als deze gerepareerd wordt. Maak altijd een notitie van belangrijke informatie die in het geheugen is opgeslagen, zodat deze informatie niet verloren gaat wanneer het geheugen per ongeluk gewist zou worden.

Wanneer moeten de batterijen vervangen worden

[EL-509W/531W/531WH] Vervang de batterijen wanneer de aanduidingen op het display als gevolg van een slecht contrast niet meer goed afleesbaar zijn.

[EL-531WG] Vervang de batterijen als het display zelfs bij geringe lichtsterkte een slecht contrast heeft of als er niets op het display verschijnt bij indrukken van de [ON/C] toets.

Let op

• Wanneer de vloeistof van een lekkende batterij per ongeluk in uw ogen terechtkomt, kan dit ernstig letsel veroorzaken. Mocht dit gebeuren, spoel uw ogen dan met schoon water en roep meteen de hulp van een arts in.
• Wanneer de vloeistof van een lekkende batterij op uw huid of kleren terechtkomt, moet u de betreffende plaats meteen met schoon water afspoelen.
• Als u het apparaat langere tijd niet denkt te gebruiken, neemt u de batterijen uit het apparaat en bergt deze op een veilige plaats op, om beschadigingen veroorzaakt door lekkende batterijen te voorkomen.

• Laat uitgeputte batterijen niet in het apparaat zitten.

• Steek geen gedeeltelijk opgebruikte batterijen in het apparaat en gebruik ook niet verschillende typen batterijen door elkaar.

• Houd de batterijen uit de buurt van kinderen.
• Laat de batterijen niet in de calculator zitten wanneer deze uitgeput zijn. De batterijen kunnen gaan lekken en beschadiging veroorzaken.
• Bij verkeerde behandeling kunnen de batterijen ontploffen.
• Gooi de batterijen niet in vuur, daar deze kunnen ontploffen.

Procedure voor het vervangen van de batterijen

1. Druk op [2ndF] (OFF) om de calculator uit te schakelen.
2. Verwijder de twee schroeven. (Afb. 1)
3. Schuif het dekseltje van de batterijhouder een stukje weg en til het dan omhoog om te verwijderen.
4. [EL-509W/531W/531WG] Verwijder de oude batterijen door deze met een balpen of een ander spits voorwerp naar buiten te werken. (Afb. 2) [EL-531WH] Verwijder de oude batterij.
5. [EL-509W/531W/531WG] Plaats twee nieuwe batterijen. Plaats de batterijen met de "+" kant naar boven.
   [EL-531WH] Plaats een nieuwe batterij. Plaats eerst de “⊖” kant tegen de voor. (Afb. 3)
6. Breng het dekseltje van de batterijhouder en de schroeven weer aan.
7. Druk op de RESET schakelaar (aan de achterzijde).
8. Controleer of de onderstaande indicatie op het display verschijnt. Is dit niet het geval, dan moeten de batterijen verwijderd en dan opnieuw aangebracht worden. Controleer vervolgens nogmaals of de indicatie op het display verschijnt.

(Afb. 1)

(Afb. 2)

(Afb. 3)

Automatische uitschakelfunctie

De calculator wordt automatisch uitgeschakeld als gedurende 10 minuten geen toets wordt ingedrukt. Dit om verspilling van batterij-energie te voorkomen.

TECHNISCHE GEGEVENS

Rekenfuncties: Wetenschappelijke berekeningen, statistiekberekeningen enz.

Interne berekeningen: Mantisse max. 14 cijfers

Tijdelijk uitgestelde berekeningen:

24 berekeningen 10 numerieke waarden

(5 numerieke waarden in de statistiek-stand)

Voeding: [EL-509W/531W]

3 V = (gelijkstroom)

Alkalibatterijen (LR44 of gelijkwaardig) × 2

[EL-531WG]

Zonnecellen (ingebouwd)

3V = (gelijkstroom)

Backup-batterijen

(Alkalibatterijen (LR44 of gelijkwaardig) × 2)

[EL-531WH]

1,5 V ≈ (gelijkstroom)

Heavy-duty mangaanbatterij

wanneer continu 55555. op het display wordt

aangegeven, bij 25°C.

Varieert afhankelijk van het gebruik en andere

factoren.

Bedrijfstemperatuur: 0°C - 40°C

[EL-509W/531W/531WG]

79,6 mm (B) × 154,5 mm (D) × 13,2 mm (H)

[EL-531WH]

79,6 mm (B) × 154,5 mm (D) × 18,2 mm (H)

Ca. 110 gram (inclusief batterij)

Toebehoren: [EL-509W/531W/531WG]

Batterijen × 2 (in calculator), gebruiksaanwijzing,

blad beknopte bedieningsinstructies en opbergtasje

[EL-531WH]

Batterij × 1 (in calculator), gebruiksaanwijzing, blad

beknopte bedieningsinstructies en opbergtasje

VOOR VERDERE INFORMATIE BETREFFENDE DE WETENSCHAPPELIJKE CALCULATOR

Breng een bezoek aan onze website.

Batterij niet weggooien, maar inleveren als KCA